Αριθ. Πρωτ. : 1150 - 03-04-2025 ΑΔΑ: 9328Η-5ΚΦ
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ
ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ
Αθήνα, 03-04-2025
ΠΡΟΣ : Πίνακα Αποδεκτών
Γενική Γραμματεία Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) και Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ) Γενική Διεύθυνση Δημοσίων Επενδύσεων Διεύθυνση Δημοσίων Επενδύσεων
ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ
Οδηγιών για την Έγκριση και Χρηματοδότηση του ΑΠΔΕ 2025 και τον Προγραμματισμό Δαπανών ΑΠΔΕ 2026–2029(Νίκης 5-7, 101 80 Αθήνα)
Κεφάλαιο 1
Εισαγωγή
Με την παρούσα εγκύκλιο δίνονται οδηγίες και κατευθύνσεις αναφορικά με τις προϋποθέσεις και τις διαδικασίες για την έγκριση και τη χρηματοδότηση του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΑΠΔΕ) 2025, καθώς και τον μεσοπρόθεσμο προγραμματισμό των δαπανών του ΑΠΔΕ για τα έτη 2026-2029.
Το ΑΠΔΕ, ως βασικό μέσο άσκησης της αναπτυξιακής πολιτικής, συμβάλλει αποτελεσματικά στην επίτευξη σημαντικών ρυθμών ανάπτυξης της οικονομίας και την ανταπόκριση στις σύγχρονες προκλήσεις όπως η ψηφιακή και πράσινη μετάβαση, η αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής κρίσης, η ενεργειακή ασφάλεια, η οικονομική ανθεκτικότητα και η ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής, σε ένα πλαίσιο δημοσιονομικής σταθερότητας.
Σταθερή επιδίωξη του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων, μέσω του οποίου χρηματοδοτείται το ΑΠΔΕ, αποτελεί η στοχευμένη διοχέτευση των σχετικών πόρων με τη μέγιστη δυνατή οικονομική και κοινωνική αποτελεσματικότητα και η διασφάλιση της εισροής των σχετικών κονδυλίων από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.).
Τα τελευταία έτη, η επίτευξη του σκοπού αυτού καθίσταται ολοένα και πιο απαιτητική, καθώς οι πόροι που είναι διαθέσιμοι για επενδύσεις αυξάνονται συνεχώς, με τον Προϋπολογισμό Δημοσίων Επενδύσεων του 2025 να είναι ο μεγαλύτερος της τελευταίας δεκαπενταετίας.
1.1. Νέο Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (νόμος 5140/2024)
Τον Σεπτέμβριο του 2024 ψηφίστηκε από τη Βουλή ο ν. 5140/2024 (ΦΕΚ Α΄ 154/30.09.2024) για το ΑΠΔΕ. Με τις εν λόγω διατάξεις εισάγονται μεταρρυθμιστικές πρωτοβουλίες για τη βελτιστοποίηση του προγραμματισμού και της παρακολούθησης των προγραμμάτων και των έργων, την έγκαιρη και αποδοτική διασφάλιση της χρηματοδότησής τους, την χρήση των ψηφιακών τεχνολογιών, την περαιτέρω μείωση της γραφειοκρατίας, και ειδική μέριμνα για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της Κλιματικής Κρίσης.
Η παρούσα εγκύκλιος ενσωματώνει πολλές από τις αλλαγές στις διαδικασίες και στο πληροφοριακό σύστημα, που έγιναν κατ’ εφαρμογή του ν. 5140/2024. Δεδομένου ότι οι σχετικές μεταρρυθμίσεις είναι σε πλήρη εξέλιξη, εντός του έτους πρόκειται να σταλεί νέα εγκύκλιος με αναλυτικές οδηγίες, αναφορικά με την αποστολή εκτιμήσεων και προβλέψεων δαπανών ΑΠΔΕ επομένων ετών, τη νέα διαδικασία κατανομής των πιστώσεων του ετήσιου προϋπολογισμού δημοσίων επενδύσεων (άρθρο 12 του νόμου) που θα ισχύσει από 01.01.2026, καθώς και τις λοιπές διατάξεις.
Κεφάλαιο 2
Ετήσιος Προϋπολογισμός και Μεσοπρόθεσμος Προγραμματισμός Δημοσίων Επενδύσεων
Τα έργα που εντάσσονται στο ΑΠΔΕ εγκρίνονται από τον Αναπληρωτή Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ύστερα από πρόταση των αρμόδιων φορέων και χρηματοδοτούνται από τον Προϋπολογισμό Δημοσίων Επενδύσεων.
2.1. Προϋπολογισμός Δημοσίων Επενδύσεων έτους 2025
Ο Προϋπολογισμός Δημοσίων Επενδύσεων, μέσω του οποίου χρηματοδοτείται το ΑΠΔΕ, καταρτίζεται σε ετήσια βάση (ν. 5140/2024 και ν. 4270/2017). Αποτελεί διακριτό τμήμα του Κρατικού Προϋπολογισμού και ψηφίζεται ανά φορέα χρηματοδότησης (Βουλή των Ελλήνων, Προεδρία της Κυβέρνησης και Υπουργεία). Τα επιμέρους ποσά υπάγονται στη μείζονα κατηγορία δαπανών 29 («Πιστώσεις υπό κατανομή»).
Για το 2025, ο Προϋπολογισμός Δημοσίων Επενδύσεων όπως εγκρίθηκε από το Ελληνικό Κοινοβούλιο (ν. 5165/2024, ΦΕΚ Α΄ 205/16.12.2024), ανέρχεται συνολικά σε 14.100 εκατ. ευρώ, τα οποία κατανέμονται σε 6.450 εκατ. ευρώ για συγχρηματοδοτούμενα έργα, σε 2.750 εκατ. ευρώ για έργα που θα χρηματοδοτηθούν αποκλειστικά από εθνικούς πόρους και σε 4.900 εκατ. ευρώ για έργα και δράσεις του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας-ΤΑΑ (τα οποία θα βαρύνουν το εθνικό ΑΠΔΕ).
Βασικός σκοπός στην εκτέλεση του ΑΠΔΕ 2025 είναι η κατανομή των προκαθορισμένων πόρων κατά τρόπο που να επιτευχθεί το μέγιστο δυνατό αναπτυξιακό αποτέλεσμα για την ελληνική οικονομία και την κοινωνία.
Ειδικότερα επιδιώκονται:
■ Η περαιτέρω ένταξη και απρόσκοπτη υλοποίηση των έργων του Εταιρικού Συμφώνου Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ) και άλλων συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων της τρέχουσας Προγραμματικής Περιόδου (ΠΠ) 2021-2027.
■ Η ταχεία υλοποίηση των έργων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ).
■ Η ολοκλήρωση των έργων του Εταιρικού Συμφώνου για το Πλαίσιο Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ) 2014-2020 και των άλλων συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων της προηγούμενης ΠΠ για την εξασφάλιση της εισροής της μέγιστης κοινοτικής συνδρομής.
■ Η υλοποίηση προγραμμάτων και έργων που χρηματοδοτούνται από το εθνικό σκέλος του ΑΠΔΕ για την προώθηση, ιδίως, των αναπτυξιακών στόχων του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ) 2021-2025, λαμβάνοντας υπόψη και τυχόν συνέργεια και συμπληρωματικότητα με τα συγχρηματοδοτούμενα έργα.
Απαραίτητες προϋποθέσεις για τα ανωτέρω είναι ο ορθός προγραμματισμός, η στενή παρακολούθηση της πορείας υλοποίησης των έργων και η επικέντρωση στην επίτευξη των στόχων.
2.2. Μεσοπρόθεσμος προγραμματισμός Δημοσίων Επενδύσεων
Για τον προγραμματισμό των δημοσίων επενδύσεων σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα (άρθρα 6-8 του ν. 5140/2024), η Γενική Διεύθυνση Δημοσίων Επενδύσεων καταρτίζει και παρακολουθεί:
α. Το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής-ΜΠΔΣ (ή Μεσοπρόθεσμο Δημοσιονομικό-Διαρθρωτικό Σχέδιο-ΜΔΣ), αναφορικά με τον Προϋπολογισμό Δημοσίων Επενδύσεων, που περιλαμβάνει τα επόμενα τέσσερα (4) έτη και
β. Το κυλιόμενο δεκαετές Σχέδιο προγραμματισμού δημοσίων επενδύσεων.
Στο πλαίσιο αυτό λαμβάνονται υπόψη οι εκτιμήσεις/προβλέψεις δαπανών των φορέων χρηματοδότησης και των φορέων διαχείρισης, καθώς και στοιχεία αναφορικά με τον άξονα μακροπρόθεσμων δεσμεύσεων και τις δαπάνες συντήρησης και λειτουργίας των έργων του ΑΠΔΕ (άρθρα 10 και 26 του ν. 5140/2024).
Η διαδικασία αποστολής στοιχείων εκτιμήσεων/προβλέψεων δαπανών από τους φορείς χρηματοδότησης και φορείς διαχείρισης περιγράφεται αναλυτικά στο επόμενο κεφάλαιο.
Κεφάλαιο 3
Εκτέλεση Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων 2025 και Προγραμματισμός Δαπανών 2026-2029
Στην παρούσα ενότητα περιγράφεται η διαδικασία σύνταξης και εκτέλεσης του ΑΠΔΕ 2025.
3.1. Υποβολή προτάσεων για έκδοση αρχικών προγραμμάτων των φορέων έτους 2025
3.1.1. Υποβολή προτάσεων με βάση τα ανώτατα όρια δαπανών του Κρατικού Προϋπολογισμού
Σε εφαρμογή των ισχυουσών διατάξεων, οι Φορείς Χρηματοδότησης (ΦΧ) των έργων του ΑΠΔΕ (Υπουργεία, Περιφέρειες, Προεδρία της Κυβέρνησης και Βουλή των Ελλήνων), υποβάλλουν τις συνολικές προτάσεις για τα έργα των τομέων και κατηγοριών αρμοδιότητας τους προς τη Διεύθυνση Δημοσίων Επενδύσεων (ΔΔΕ) του ΥΠΕΘΟΟ συνολικά για όλα τα έργα ΑΠΔΕ των τομέων και κατηγοριών αρμοδιότητάς τους (συνολικός προγραμματισμός) και για το διάστημα 20252029 (μεσοπρόθεσμος προγραμματισμός).
Η ένταξη των έργων στο ΑΠΔΕ εγκρίνεται από τον Αναπληρωτή Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με την έκδοση απόφασης ένταξης σε πρόγραμμα και την εγγραφή του σε Συλλογική Απόφαση του αρμόδιου φορέα χρηματοδότησης (ΦΧ), με ευθύνη του φορέα διαχείρισης (άρθρο 9 του ν. 5140/2024).
Κατά την υποβολή των προτάσεών τους, οι ΦΧ λαμβάνουν υπόψη τα όρια δαπανών του Κρατικού Προϋπολογισμού 2025 και τις προτάσεις των Υπηρεσιών Διαχείρισης (ΥΔ) των συγχρηματοδοτούμενων και εθνικών προγραμμάτων και των Φορέων Υλοποίησης των έργων. Τα ανώτατα όρια δαπανών ανά Φορέα Χρηματοδότησης και ανά σκέλος ΑΠΔΕ (εθνικό και συγχρηματοδοτούμενο), όπως προσδιορίζονται στον Κρατικό Προϋπολογισμό 2025 που ψηφίστηκε από τη Βουλή των Ελλήνων (ν. 5165/2024), είναι δεσμευτικά για όλους τους Φορείς του Προγράμματος. Στον Πίνακα 5 του Παραρτήματος εμφανίζονται αναλυτικά τα όρια δαπανών του ΑΠΔΕ ανά Φορέα Χρηματοδότησης για την περίοδο του Μεσοπρόθεσμου Πλαισίου Δημοσιονομικής Στρατηγικής (ΜΠΔΣ) 2025-2029. Στον Πίνακα 7 εμφανίζονται αναλυτικά τα όρια δαπανών για τα έργα του ΤΑΑ για τα έτη 2025-2026. Στον πίνακα 6 εμφανίζονται τα όρια δαπανών ΑΠΔΕ 2025 για τις 13 αιρετές Περιφέρειες, δεδομένου ότι οι πιστώσεις των Περιφερειών εγγράφονται στον Προϋπολογισμό του ΥΠΕΘΟΟ, σύμφωνα με τη σχετική Υπουργική Απόφαση (ΥΑ) που εκδόθηκε κατ’ εφαρμογή της παρ. 3 του άρθρου 12 του ν. 5140/2024 και του άρθρου 80, παρ. 4 του ν. 4270/2014 (ΥΑ με αριθ. πρωτ. 05/07.01.2025, ΑΔΑ: ΨΗΙΥΗ-ΥΟΖ, ΦΕΚ Β΄ 3/07.01.2025).
Το ύψος των πιστώσεων του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων 2025 που θα διατεθεί για την εκτέλεση συνεχιζόμενων από τα προηγούμενα έτη έργων, κατά Φορέα και Συλλογική Απόφαση (ΣΑ), καθορίστηκε, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 79 του ν. 4270/2014, με την Κοινή Απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και του Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με αριθ. πρωτ. 172/30.01.2025 (ΑΔΑ: ΨΦ6ΜΗ-ΛΒΣ, ΦΕΚ Β΄ 428/07.02.2025). Κάθε τροποποίηση του αρχικού σχεδιασμού για τα συνεχιζόμενα έργα, καθώς και η ένταξη νέων έργων στο ΑΠΔΕ, γίνεται με απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Οι ΥΔ και οι Ενδιάμεσοι Φορείς (ΕΦ) όλων των συγχρηματοδοτούμενων και εθνικών Προγραμμάτων, θα πρέπει για τα έργα που διαχειρίζονται να συνεργαστούν με τους Φορείς Χρηματοδότησης του ΑΠΔΕ, παρέχοντάς τους όλες τις σχετικές πληροφορίες, ώστε κατά την υποβολή των τελικών προτάσεων (από τους ΦΧ) προς τη ΔΔΕ του ΥΠΕΘΟΟ να έχουν συνεκτιμηθεί η χρηματοδοτική δυνατότητα του ΑΠΔΕ, ο επιδιωκόμενος στόχος κάθε ΕΠ, οι πραγματικές ανάγκες του έργου, ο πραγματικά απαιτούμενος χρόνος υλοποίησης, οι μακροχρόνιες δεσμεύσεις και η δυνατότητα κάλυψης των εξόδων λειτουργίας και συντήρησης του έργου (βλ. άρθρα 10 και 26 του ν. 5140/2024).
Οι προτάσεις των Φορέων πρέπει να γίνουν με γνώμονα την ολοκλήρωση των προγραμμάτων της Προγραμματικής Περιόδου (ΠΠ) 2014-2020 και την επίσπευση των προγραμμάτων της ΠΠ 2021-2027 με βάση τους στόχους που έχουν τεθεί από το ΥΠΕΘΟΟ (σχέδια δράσης συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων), την ένταξη και υλοποίηση έργων του ΤΑΑ και του ΕΠΑ, καθώς και την ολοκλήρωση όλων των δράσεων των προγραμμάτων της ΠΠ 2007-2013 και των έργων του Ταμείου Συνοχής.
3.1.2. Ανάληψη ετήσιας υποχρέωσης για το ΑΠΔΕ και διαχείριση πιστώσεων πλέον του ορίου (υπερδέσμευση πιστώσεων-overbooking)
Για τη διευκόλυνση της υλοποίησης του ΑΠΔΕ και προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος της απορρόφησης του συνόλου των πόρων που έχουν προϋπολογιστεί, προβλέπεται η δυνατότητα πρόσθετης πίστωσης υπερδέσμευσης (overbooking). Σε εφαρμογή των σχετικών διατάξεων της ισχύουσας νομοθεσίας και ιδίως του άρθρου 13 και της παρ. 7 του άρθρου 39 του ν. 5140/2024, καθώς και της παρ. 4 του άρθρου 42 του ν. 4772/2021 (ΦΕΚ Α΄ 17/05.02.2021), εκδόθηκε η υπ’ αριθ. 04/07.01.2025 Απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για την ανάληψη συνολικής ετήσιας υποχρέωσης έναντι του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΑΔΑ: 94ΞΚΗ-3ΞΥ, ΦΕΚ Β΄ 03/07.01.2025), σύμφωνα με την οποία η ανάληψη υποχρέωσης για το ΑΠΔΕ 2025 ανέρχεται σε 15.707,5 εκατ. ευρώ (δεσμεύοντας πρόσθετες πιστώσεις ύψους 1.607,5 εκατ. ευρώ πλέον του εγκεκριμένου π/υ για το 2025).
Ο Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών κατά τη διάρκεια του έτους αποφασίζει για το ύψος της υπερδέσμευσης, λαμβάνοντας υπόψη τα σχετικά αιτήματα των Φορέων Χρηματοδότησης, τη συνολική απορρόφηση του ΑΠΔΕ, καθώς και τους δημοσιονομικούς περιορισμούς. Στη συνέχεια, για την κατανομή της υπερδέσμευσης σε κάθε φορέα, λαμβάνεται επιπρόσθετα υπόψη η απορρόφηση του προγράμματος του κάθε φορέα στο εθνικό ή συγχρηματοδοτούμενο σκέλος, η οποία θα πρέπει να ξεπερνάει κατά τεκμήριο τουλάχιστον το εβδομήντα τοις εκατό (70%) των εγκεκριμένων πιστώσεων του φορέα ανά σκέλος, και η ανάγκη κάλυψης ανελαστικών υποχρεώσεων του ΑΠΔΕ. Ειδικότερα για το εθνικό σκέλος του ΑΠΔΕ, η υπερδέσμευση αφορά αποκλειστικά την κάλυψη έκτακτων ή/και επειγουσών αναγκών ιδίως έργων φυσικών καταστροφών και δύναται να διατεθεί ανεξαρτήτως του ποσοστού απορρόφησης του φορέα.
Στο πλαίσιο αυτό, οι ΦΧ καλούνται να συνοδεύουν τα αιτήματά τους με τον Πίνακα 1γ του Παραρτήματος στον οποίο αποτυπώνονται τα αναλυτικά στοιχεία όλων των έργων τους με την αιτούμενη αύξηση πιστώσεων, συμπεριλαμβανομένων αυτών που συνιστούν ανελαστικές δαπάνες.
Η ΔΔΕ δύναται να ζητά συμπληρωματικά στοιχεία για την τεκμηρίωση της αναγκαιότητας έγκρισης της υπερδέσμευσης.
Οι αποφάσεις υπερδέσμευσης πιστώσεων δεν αποτελούν αποφάσεις αύξησης του συνολικού ορίου πληρωμών του ΑΠΔΕ 2025, το οποίο δεν δύναται να υπερβεί το ψηφισμένο όριο του Κρατικού Προϋπολογισμού 2025.
3.1.3. Απλοποίηση της διαδικασίας έκδοσης των αρχικών προγραμμάτων των φορέων για το 2025
Για την επιτάχυνση της εκτέλεσης του ΑΠΔΕ 2025, και σε εφαρμογή του ν. 5140/2024, απλοποιήθηκε η διαδικασία έκδοσης των αρχικών προγραμμάτων των φορέων. Συγκεκριμένα, οι αρχικές Συλλογικές Αποφάσεις (ΣΑ) εκδόθηκαν χωρίς άλλη ενέργεια των ΦΧ, βάσει των ήδη υποβληθεισών προτάσεων για έκδοση ΣΑ του προηγούμενου έτους και των ορίων πιστώσεων που ισχύουν για τους Φορείς Χρηματοδότησης ΑΠΔΕ το 2025 (υπ’ αριθ. 12755/24.12.2024 Κοινή Απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού και του Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών αναφορικά με την τακτοποίηση πληρωμών Δημοσίων Επενδύσεων με τη λήξη του οικονομικού έτους 2024, χρηματοδότηση του ΑΠΔΕ έτους 2025 και ρύθμιση σχετικών θεμάτων (ΑΔΑ: 6ΦΙ5Η-ΒΨΜ, ΦΕΚ Β’ 7122/27.12.2024)).
Μετά την έκδοση των αρχικών ΣΑ, περαιτέρω τροποποιήσεις γίνονται με την έκδοση επιμέρους αποφάσεων έγκρισης έργων ΣΑ (προεγκρίσεις).
3.1.4. Ολοκλήρωση αρχικών προγραμμάτων των φορέων για το 2025
Η ολοκλήρωση των αρχικών προγραμμάτων των φορέων χρηματοδότησης πραγματοποιείται με την έκδοση του συνόλου των ΣΑ αυτών.
Όλες οι προτάσεις των Φορέων Χρηματοδότησης (ΦΧ) για έκδοση των ΣΑ που δεν έχουν εκδοθεί με την διαδικασία της παρ. 3.1.3. θα πρέπει να αποσταλούν εμπρόθεσμα, ένα μήνα μετά την έκδοση της παρούσας εγκυκλίου συμπεριλαμβάνοντας τουλάχιστον το σύνολο των συνεχιζόμενων έργων με τις τυχόν τροποποιήσεις αυτών
Το διαβιβαστικό έγγραφο υποβολής της πρότασης υπογράφεται από τον αρμόδιο Υπουργό/Υπηρεσιακό Γραμματέα του ΦΧ, ή τον Περιφερειάρχη.
3.1.5. Συμπλήρωση και Υποβολή Πίνακα Προγραμματισμού
Οι προτάσεις των Φορέων υποβάλλονται υποχρεωτικά με την πλήρη συμπλήρωση του Πίνακα Προγραμματισμού (βλ. Πίνακα 1α και 1β του Παραρτήματος), ο οποίος παράγεται αποκλειστικά μέσω της ηλεκτρονικής εφαρμογής e-ΠΔΕ (βλ. κεφ. 9.1).
Οι Φορείς Χρηματοδότησης ΑΠΔΕ ορίζουν με έγγραφό τους τον υπεύθυνο επικοινωνίας και την αρμόδια Υπηρεσία που συγκεντρώνει και αποστέλλει τη συνολική πρόταση του Φορέα.
Οι Φορείς στην πρόταση τους προγραμματίζουν τις ανάγκες τους ανά έργο για όλο το διάστημα της περιόδου 2025-2029 σε επίπεδο πιστώσεων και για το διάστημα 2025-2026 σε επίπεδο νομικών δεσμεύσεων. Για το 2025, η κατανομή των πιστώσεων γίνεται σε τριμηνιαία βάση. Οι εγκεκριμένες πιστώσεις ισχύουν για το συγκεκριμένο τρίμηνο στο οποίο αναγράφονται και εγκρίνονται. Η κατανομή των πιστώσεων για τα έτη 2026-2029 γίνεται σε ετήσια βάση, υποβάλλεται υποχρεωτικά για καθένα από τα έτη εφόσον απαιτούνται πιστώσεις και πρέπει να είναι σύμφωνη με τις προβλέψεις του ΜΠΔΣ για την ίδια περίοδο.
Οι φορείς είναι υποχρεωμένοι να συμπεριλάβουν στις προτάσεις τους και τα έργα για τα οποία έχει πραγματοποιηθεί πληρωμή με τη διαδικασία των προκαταβολών μέσα στο 2025.
Κατά την έκδοση κάθε ΣΑ, καθώς και σε τροποποιητικές Αποφάσεις αυτής, συμπεριλαμβάνονται υποχρεωτικά και τα έργα που ο αρμόδιος Φορέας επιλέγει να απεντάξει από το ΑΠΔΕ. Υπενθυμίζεται ότι για απένταξη έργου, το έργο προτείνεται με τα οικονομικά του μεγέθη μηδενισμένα (ή στο ύψος των τυχόν πληρωμών που πραγματοποιήθηκαν εντός της τρέχουσας περιόδου).
Για τον επαναπρογραμματισμό των ετήσιων πιστώσεων κάθε έργου χωρίς υπέρβαση των ανώτατων ορίων δαπανών που έχουν εγκριθεί (ανακατανομή εγκεκριμένων πιστώσεων), εκδίδονται αποφάσεις από τους ίδιους τους ΦΧ του ΑΠΔΕ (βλ. κεφ. 3.1.6).
Για τη διασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας του ΑΠΔΕ, η υποβολή/καταχώριση προτάσεων ένταξης/τροποποίησης έργων από τους ΦΧ οφείλει να έχει ολοκληρωθεί μέχρι την 19.12.2025.
3.1.6. Ανακατανομή εγκεκριμένων πιστώσεων από Φορείς Χρηματοδότησης
Ο εκάστοτε Υπουργός ή άλλο εξουσιοδοτημένο όργανο και ο Περιφερειάρχης έχουν τη δυνατότητα να ανακατανέμουν τις πιστώσεις των έργων των ΣΑ ευθύνης τους, τηρώντας τα όρια των πιστώσεων (πληρωμών), τα οποία έχουν ήδη εγκριθεί με την έκδοση του αρχικού προγράμματος ή με την ολοκλήρωση των αρχικών προγραμμάτων, σύμφωνα με τις διατάξεις της περίπτωσης β της παραγράφου 2 του άρθρου 12 του ν. 5140/2024, του ν. 4270/2014 και τις ρυθμίσεις της υπ’ αριθ. 23979/ΔΕ2649/03.06.2013 ΥΑ αναφορικά με τις ρυθμίσεις για τις ανακατανομές πιστώσεων των συλλογικών αποφάσεων του ΠΔΕ και ειδικότερες ρυθμίσεις του περιφερειακού ΠΔΕ (ΑΔΑ: ΒΕΖΖΦ-ΜΞΣ, ΦΕΚ Β΄ 1367/05.06.2013), όπως τροποποιήθηκε με την υπ’ αριθ. 125635/07.12.2015 ΥΑ (ΦΕΚ Β΄ 2656/09.12.2015). Η διαδικασία πραγματοποιείται αποκλειστικά μέσω της ηλεκτρονικής εφαρμογής e-ΠΔΕ (βλ. κεφ. 9.1).
Η έκδοση τροποποιητικών αποφάσεων για την ανακατανομή εγκεκριμένων πιστώσεων των έργων πραγματοποιείται στη βάση πραγματικών αναγκών προγραμματισμού και δεν είναι δυνατό να υπερβαίνει τις εγκεκριμένες συνολικές πιστώσεις του Φορέα.
3.1.7. Προγραμματισμός με βάση τις ανάγκες χρηματοδότησης των έργων και ενδεικτικά όρια για την ανάληψη νομικών δεσμεύσεων
Οι Φορείς Χρηματοδότησης καταγράφουν σε διακριτή στήλη του Πίνακα Προγραμματισμού (Πίνακας 1α του Παραρτήματος) τα στοιχεία των νομικών δεσμεύσεων που έχουν ή προγραμματίζεται να αναληφθούν για κάθε έργο που εμπίπτει σε ΣΑ αρμοδιότητάς τους.
Δεδομένου ότι όλες οι νομικές δεσμεύσεις καταλήγουν σε πληρωμές, είτε σε βραχύ χρονικό διάστημα μετά την ανάληψη της δέσμευσης, είτε εντός των επομένων ετών, ο προγραμματισμός των πιστώσεων πρέπει να περιλαμβάνει όλες αυτές τις απαιτήσεις που απορρέουν από τις νομικές δεσμεύσεις που έχουν ήδη αναληφθεί ή προγραμματίζεται να αναληφθούν.
Το ύψος των νομικών δεσμεύσεων που αναλαμβάνει ο Φορέας για τα έργα του, συνολικά ανά ΣΑ και για το σύνολο της περιόδου του μεσοπρόθεσμου προγραμματισμού (2025-2029), πρέπει να συμβαδίζει με τις δημοσιονομικές δυνατότητες της αντίστοιχης περιόδου. Οι δεσμεύσεις που θα αναλαμβάνονται πρέπει να είναι προγραμματισμένες σε τριμηνιαία βάση για το τρέχον έτος και κατά τέτοιο τρόπο κατανεμημένες, ώστε να είναι δυνατή η αποπληρωμή τους στα όρια των εγκεκριμένων κάθε φορά πιστώσεων προκειμένου να μην δημιουργούνται υποχρεώσεις που δεν δύναται να αποπληρωθούν για τα έργα του ΑΠΔΕ.
Οι αρμόδιοι φορείς οφείλουν να μεριμνούν ώστε οι αιτούμενες πιστώσεις να συνάδουν με τις υφιστάμενες και τις προβλεπόμενες δεσμεύσεις του φορέα για την περίοδο αναφοράς όπως καταγράφονται στους Πίνακες 1α και 1β, ενώ ο εκεί αναγραφόμενος συμβασιοποιημένος π/υ να είναι σύμφωνος με τα στοιχεία των νομικών δεσμεύσεων που βρίσκονται καταχωρισμένα στο e-ΠΔΕ.
Ειδικότερα για τα νέα έργα (πλην των περιπτώσεων έργων που λαμβάνουν αρχική πίστωση 10% στο πλαίσιο αυτοδίκαιης πρότασης) οι αιτούμενες πιστώσεις δε θα πρέπει να υπερβαίνουν τον ως άνω αναγραφόμενο συμβασιοποιημένο π/υ για το τρέχον έτος.
Στο ίδιο πλαίσιο, καλούνται οι φορείς να μεριμνήσουν έγκαιρα για την καταχώριση των στοιχείων των νομικών δεσμεύσεών τους στο e-ΠΔΕ, καθώς και για την ορθή αποτύπωση του προγραμματισμού αναφορικά με τις προβλεπόμενες δεσμεύσεις των προτεινόμενων έργων τους.
3.1.8. Διαδικασία Προγραμματισμού και Υποβολής Προτάσεων ΑΠΔΕ 2025-2029
Η διαδικασία προγραμματισμού και υποβολής προτάσεων του ΑΠΔΕ 2025-2029 απεικονίζεται στο παρακάτω διάγραμμα ροής εργασιών.
Διάγραμμα 3.1.8: Διαδικασία Προγραμματισμού και Υποβολής Προτάσεων ΑΠΔΕ 2025-2029
3.2. Παρακολούθηση της πορείας εκτέλεσης του ΑΠΔΕ και αξιολόγηση Φορέων
Η ΔΔΕ παρακολουθεί σε τακτική βάση την πορεία εκτέλεσης του ΑΠΔΕ, αναθεωρεί τις προβλέψεις δαπανών και προβαίνει σε διορθωτικές δράσεις, προκειμένου να μεγιστοποιηθεί η απορρόφηση του Προγράμματος. Για τους σκοπούς αυτούς, αξιοποιεί τα δεδομένα του Πληροφοριακού Συστήματος Δημοσίων Επενδύσεων (e-ΠΔΕ) και τα στοιχεία που αποστέλλουν οι Φορείς Χρηματοδότησης, οι Ειδικές Υπηρεσίες Διαχείρισης ΕΠ κ.α.
Επιπρόσθετα, αξιολογεί τους Φορείς αναφορικά με τον ορθό προγραμματισμό της ετήσιας δέσμευσης πόρων για τα επιμέρους προγράμματα αρμοδιότητάς τους, την υλοποίηση αυτών στο πλαίσιο των οικονομικών στόχων που τίθενται και την έγκαιρη και έγκυρη αποστολή όλων των σχετικών στοιχείων οικονομικής παρακολούθησης της υλοποίησης των προγραμμάτων αυτών.
Αναλυτικότερα, στη διάρκεια του 2025 θα πραγματοποιηθούν οι ακόλουθες ενέργειες:
3.2.1. Παρακολούθηση επίτευξης τριμηνιαίων στόχων δαπανών ΑΠΔΕ
Η ΔΔΕ παρακολουθεί ανά τρίμηνο, αρχής γενομένης από το β’ εξάμηνο του 2025, την πραγματοποίηση δαπανών ΑΠΔΕ ανά Φορέα, προκειμένου να εντοπίσει αποκλίσεις από τους στόχους απορρόφησης, ιδίως των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων. Στην περίπτωση που διαπιστωθεί απόκλιση από τον στόχο, το ΥΠΕΘΟΟ δύναται να αναπροσαρμόσει τα όρια πληρωμών του Φορέα που έχει αποκλίνει.
Επισημαίνεται ότι, προκειμένου να εξομαλυνθεί η πορεία εκτέλεσης του ΑΠΔΕ εντός του έτους και να αποφευχθεί η απώλεια πόρων, η στοχοθεσία δαπανών του συνόλου του ΑΠΔΕ 2025 προέβλεψε την υλοποίηση του 70% του Προγράμματος εντός του πρώτου 10μηνου 2025 (δηλ. μέχρι την 31.10.2025). Οι Φορείς οφείλουν να αποτυπώσουν την παραπάνω ανάγκη για εμπροσθοβαρή εκτέλεση, στην πρόταση κατάρτισης των Προγραμμάτων τους, με ανάλογη κατανομή των πιστώσεων που αναμένεται να αιτηθούν ανά τρίμηνο.
3.2.2. Αξιολόγηση του ορθού προγραμματισμού και του ρυθμού απορρόφησης πόρων του ΑΠΔΕ
Η πρώτη αξιολόγηση των Φορέων για την εφαρμογή του προγράμματός τους δύναται να πραγματοποιηθεί μετά το α’ εξάμηνο υλοποίησης στη βάση του βαθμού απορρόφησης των εγκεκριμένων πιστώσεων των έργων τους.
Οι Φορείς που χρηματοδοτούνται μέσω των Κεντρικών Λογαριασμών, θα αξιολογούνται για την άμεση απορρόφηση των κατανεμημένων πόρων στους Πίνακες Κατανομής Έργων (ΠΙΚΕ).
Σε περιπτώσεις σημαντικής υστέρησης της απορρόφησης των κατανεμημένων πόρων, ενεργοποιείται η διαδικασία αυτόματης ανάκλησης κατανομών, με απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού ΕΘΟΟ, για ποσά άνω των πενήντα χιλιάδων (50.000) ευρώ, για τις οποίες δεν έχουν εκτελεστεί πληρωμές εντός τεσσάρων (4) μηνών από την ημερομηνία εκτέλεσης της απόφασης χρηματοδότησης της ΣΑ (άρθρο 17 του ν. 5140/2024).
3.2.3. Αποστολή στοιχείων και ενημέρωση συστημάτων
Οι Φορείς θα πρέπει να αποστέλλουν, όποτε ζητούνται, αναφορές προόδου υλοποίησης του Προγράμματος τους, καθώς και προβλέψεις των δαπανών για τους επόμενους μήνες/έτη, προκειμένου να συντάσσονται συνολικές αναφορές για την εκτέλεση του ΑΠΔΕ.
Τα στοιχεία που αποστέλλονται θα πρέπει να τεκμηριώνονται βάσει των δεδομένων που παρέχονται από τις πληρωμές των έργων και του Μητρώου Δεσμεύσεων (βλ. κεφάλαιο 8).
Οι Φορείς υποχρεούνται να προβούν άμεσα στη διασύνδεση των κατά περίπτωση αρμόδιων και υπόχρεων στελεχών τους (διαχειριστές οφειλών, υπόλογοι, υπεύθυνοι λογαριασμού κλπ.) στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα e-ΠΔΕ, τα στοιχεία του οποίου αποτελούν την κύρια ενημέρωση για τις ληξιπρόθεσμες οφειλές, που πρέπει να πληρώνονται κατά προτεραιότητα.
Προς την κατεύθυνση της ενιαίας παρακολούθησης των οικονομικών του Κράτους, τα στοιχεία εκτέλεσης και προβλέψεων δαπανών του ΑΠΔΕ πρέπει να διακρίνονται σε δεδομένα εντός και εκτός Γενικής Κυβέρνησης, και ανά υποτομέα Γενικής Κυβέρνησης. Τα σχετικά στοιχεία πρέπει να αποστέλλονται ανά τρίμηνο, μέσα στο 1ο δεκαήμερο της αρχής του επόμενου τριμήνου (δηλ. μέσα στις 10 πρώτες ημέρες του Απριλίου, του Ιουλίου και του Οκτωβρίου).
Συγκεκριμένα, οι Φορείς θα πρέπει:
– Να συμπληρώνουν τους Πίνακες 10α και 10β (εφόσον έχουν έργα του ΤΑΑ) του Παραρτήματος, με στοιχεία επιχορηγήσεων/κατανομών του ΑΠΔΕ που έχουν πραγματοποιηθεί το προηγούμενο τρίμηνο και εκτιμούν ή προβλέπουν ότι θα δοθούν κατά τα επόμενα τρίμηνα του τρέχοντος έτους από το ΑΠΔΕ για επιχορηγήσεις/χρηματοδοτήσεις σε φορείς εντός και εκτός της Γενικής Κυβέρνησης.
– Κατά τη συμπλήρωση των στοιχείων να καταχωρίζουν σε ξεχωριστές γραμμές τους φορείς που επιχορηγούνται/χρηματοδοτούνται με σημαντικά ποσά (στο υπόδειγμα είναι συμπληρωμένοι ενδεικτικά κάποιοι από αυτούς).
– Όπου δεν υπάρχει Φορέας με σημαντικό ποσό, να δίνεται εκτίμηση-πρόβλεψη συνολικού ποσού ανά κατηγορία (εντός ή εκτός Γενικής Κυβέρνησης) και υποτομέα Γενικής Κυβέρνησης.
3.2.4. Ετήσια έκθεση απολογισμού δημοσίων επενδύσεων
Η Γενική Διεύθυνση Δημοσίων Επενδύσεων (ΓΔΔΕ) συντάσσει, για κάθε οικονομικό έτος, απολογιστική έκθεση παρακολούθησης της υλοποίησης του ΑΠΔΕ (άρθρο 28 του ν. 5140/2024).
Στο πλαίσιο αυτό, δύναται να ζητηθούν ποσοτικά και ποιοτικά στοιχεία από τους φορείς αναφορικά με τα έργα αρμοδιότητάς τους, τα προβλήματα που ενδεχομένως προέκυψαν και προτάσεις για την βελτίωση της αποδοτικότητας του ΑΠΔΕ.
Κεφάλαιο 4
Μακροπρόθεσμος Προγραμματισμός
Άξονας Μακροχρόνιων Δεσμεύσεων – Μητρώο Καταγραφής και Παρακολούθησης Δαπανών Συντήρησης και Λειτουργίας
Για τον αποδοτικότερο προγραμματισμό των αναγκών χρηματοδότησης των δημοσίων επενδύσεων σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα, συστήνεται ο Άξονας Μακροχρόνιων Δεσμεύσεων και το Μητρώο Καταγραφής και Παρακολούθησης Δαπανών Συντήρησης και Λειτουργίας, βάσει των άρθρων 10 και 26 του ν. 5140/2024.
4.1. Άξονας Μακροχρόνιων Δεσμεύσεων
Ο Άξονας Μακροχρόνιων Δεσμεύσεων (άρθρο 10 του ν. 5140/2024) έχει χρονικό ορίζοντα εικοσαετίας, και περιλαμβάνει:
α. το υπόλοιπο του προϋπολογισμού των έργων προγραμμάτων, των οποίων οι εκτιμώμενες δαπάνες εκτείνονται πέραν της εκάστοτε προγραμματικής περιόδου και
β. το υπόλοιπο του προϋπολογισμού των έργων που δεν εντάσσονται σε προγράμματα, των οποίων οι εκτιμώμενες δαπάνες εκτείνονται πέραν του ΜΠΔΣ.
Σε πρώτη φάση, οι φορείς καλούνται να απεικονίσουν τις μακροχρόνιες δεσμεύσεις των έργων αρμοδιότητας τους στους Πίνακες 1α και 1β του Παραρτήματος (στο πεδίο Πιστώσεις μεταγενέστερων ετών του ΜΠΔΣ), εντός ενός μήνα από την έκδοση της παρούσας εγκυκλίου.
Στη συνέχεια, με την έκδοση της απόφασης του αρμόδιου για το ΑΠΔΕ Υπουργού που προβλέπεται στην παρ. 6 του άρθρου 39 του ν. 5140/2024, θα προσδιοριστούν περαιτέρω λεπτομέρειες αναφορικά με τη διαδικασία σύστασης του Άξονα Μακροχρόνιων Δεσμεύσεων.
4.2. Μητρώο Καταγραφής και Παρακολούθησης Δαπανών Συντήρησης και Λειτουργίας
Για τη διαφύλαξη της οικονομικής βιωσιμότητας και της αποδοτικότητας των έργων δημοσίων επενδύσεων, οι φορείς διαχείρισης υποχρεούνται να διασφαλίζουν ότι οι φορείς υλοποίησης/δικαιούχοι ή οι φορείς λειτουργίας των έργων που περιλαμβάνουν επενδύσεις σε υποδομές, διαθέτουν τους απαραίτητους χρηματοδοτικούς πόρους και μηχανισμούς για να καλύψουν τα έξοδα λειτουργίας και συντήρησής τους (άρθρο 26 του ν. 5140/2024).
Δεδομένου ότι η εν λόγω υποχρέωση υφίσταται από την 30η Μαρτίου 2025, οι φορείς παρακαλούνται να μεριμνήσουν για τη συμμόρφωση των ανωτέρω.
Τον επόμενο χρόνο (από 01.01.2026) πρόκειται να τεθεί σε εφαρμογή το Μητρώο Καταγραφής και Παρακολούθησης των σχετικών δαπανών.
Οι λεπτομέρειες αναφορικά με τη διαδικασία καταγραφής και παρακολούθησης δαπανών συντήρησης και λειτουργίας θα προσδιοριστούν με την έκδοση της απόφασης για το ΑΠΔΕ Υπουργού που προβλέπεται στην παρ. 15 του άρθρου 39 του ν. 5140/2024.
Κεφάλαιο 5
Κατάρτιση ΑΠΔΕ 2025 - Προϋποθέσεις ένταξης έργων ανά πηγή χρηματοδότησης
Το ΑΠΔΕ διακρίνεται σε δύο βασικά υποπρογράμματα, το εθνικό και το συγχρηματοδοτούμενο. Ειδικότερα:
■ Το εθνικό ΑΠΔΕ περιλαμβάνει έργα τα οποία χρηματοδοτούνται αμιγώς από εθνικούς πόρους, στο πλαίσιο του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης, και εντάσσονται σε ΣΑΝΑ/ΣΑΝΠ κωδικών (καθέτων) 0, ενώ συγκεκριμένα έργα ειδικών κατηγοριών δύνανται να εντάσσονται σε ΣΑ κωδικών (καθέτων) 0 και 5 (βλ. ενότητα 5.14). Στο εθνικό ΠΔΕ περιλαμβάνονται, επίσης, τα έργα που χρηματοδοτούνται από πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), τα οποία εντάσσονται σε ΣΑ Ταμείου Ανάκαμψης (ΣΑΤΑ) κωδικών (καθέτων) 0 (βλ. ενότητα 5.13).
■ Το συγχρηματοδοτούμενο ΑΠΔΕ περιλαμβάνει έργα στο χρηματοδοτικό σχήμα των οποίων συμμετέχουν με πόρους τα ευρωπαϊκά ταμεία, ευρωπαϊκά προγράμματα ή/και Διεθνείς Χρηματοδοτικοί Οργανισμοί κλπ. και εντάσσονται σε ΣΑ των κωδικών (καθέτων) 1,2,3,4,6,7,8 και 9.
Σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, η εθνική και κοινοτική συμμετοχή για όλες τις πράξεις που εγγράφονται στο ΑΠΔΕ με βάση απόφαση ένταξης στα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα, είναι δημόσιες επενδύσεις και χρηματοδοτούνται από τον Κρατικό Προϋπολογισμό μέσω του ΑΠΔΕ.
Συνοπτικά τα έργα που περιλαμβάνονται στο Συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του ΑΠΔΕ περιγράφονται στον παρακάτω πίνακα:
Οι Φορείς πριν από την υποβολή πρότασης στη ΔΔΕ θα πρέπει να έχουν εξασφαλίσει ότι τα έργα έχουν ελεγχθεί ως προς το θεσμικό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, βάσει του ν. 4152/2013, όπως ισχύει.
Οι υποχρεώσεις των αρμόδιων φορέων που χρηματοδοτούν/διαχειρίζονται/υλοποιούν έργα ΑΠΔΕ περιγράφονται μεταξύ άλλων στο άρθρο 11 του ν. 5140/2024.
Η απόφαση ένταξης/τροποποίησης αποτελεί αυτοδίκαια πρόταση εγγραφής στο ΑΠΔΕ. Με την ένταξη της πράξης σε ΕΠ και την καταχώριση της στο αντίστοιχο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (ΟΠΣ ΕΣΠΑ για έργα του ΕΣΠΑ και των ΤΑΜΕΥ, ΟΠΣ ΑΑ και ΟΠΣ ΚΑΠ για αγροτικά έργα, ΠΣ ΕΠΑ για έργα του ΕΠΑ και ΟΠΣ ΤΑ για έργα του ΤΑΑ), η πράξη λαμβάνει κωδικό MIS και δεκατετραψήφιο κωδικό του ΠΔΕ από το e-ΠΔΕ. Ο κωδικός αυτός τίθεται σε ισχύ μετά την ένταξη του έργου στο ΠΔΕ.
Οι πράξεις που εντάσσονται σε Προγράμματα εγγράφονται σε διακριτή Συλλογική Απόφαση σύμφωνα με καθορισμένη κωδικοποίηση (βλ. Πίνακα 9 του Παραρτήματος).
Επισημαίνεται ότι:
■ Το δεύτερο και το τρίτο αριθμητικό ψηφίο της ΣΑ δηλώνουν τον Φορέα Χρηματοδότησης (Υπουργείο) ή στην περίπτωση των Περιφερειακών Προγραμμάτων την οικεία Περιφέρεια, μέσα στα γεωγραφικά όρια της οποίας εδρεύει ο Δικαιούχος.
■ Όλες οι πράξεις που εντάσσονται σε Τομεακά Προγράμματα εγγράφονται σε μία (1) ΣΑ ανά Τομεακό ΕΠ και Φορέα Χρηματοδότησης.
■ Όλες οι πράξεις που εντάσσονται στα Περιφερειακά Προγράμματα εγγράφονται σε μία (1) ΣΑ ανά Περιφέρεια.
Η εγγραφή πιστώσεων νέων έργων που εντάσσονται με αυτοδίκαιη πρόταση, ανέρχεται σε ύψος 10% του π/υ τους μέχρι την έκδοση του αρχικού προγράμματος του ΦΧ και λαμβάνοντας υπόψη το όριο πιστώσεων του ΦΧ.
Προϋπόθεση για τη συνέχιση της εγγραφής των συνεχιζόμενων έργων σε κάθε ετήσιο ΠΔΕ, είναι η πρόταση/εγγραφή τους κατά το προηγούμενο έτος.
Η εγγραφή/τροποποίηση πιστώσεων συνεχιζόμενων έργων γίνεται μετά από πρόταση του φορέα χρηματοδότησης, λαμβανομένων υπόψη των επιμέρους διατάξεων και της παρ. 5.15.
Οι διαδικασίες κατάρτισης συγχρηματοδοτούμενου σκέλους, Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και εθνικού σκέλους – ΕΠΑ απεικονίζονται στα διαγράμματα ροής που ακολουθούν.
Διάγραμμα 5.1: Διαδικασία κατάρτισης συγχρηματοδοτούμενου σκέλους 2025
Διάγραμμα 5.2: Διαδικασία κατάρτισης Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας 2025
Διάγραμμα 5.3: Διαδικασία κατάρτισης εθνικού σκέλους – ΕΠΑ 2025
Ακολουθεί αναλυτική παρουσίαση των προϋποθέσεων ένταξης των συνεχιζόμενων (εν εξελίξει) και νέων έργων στο ΑΠΔΕ 2025, ανά κατηγορία έργου και πηγή χρηματοδότησης.
5.1. Έργα Τομεακών και Περιφερειακών Επιχειρησιακών Προγραμμάτων (ΕΠ) ΕΣΠΑ Προγραμματικών Περιόδων (ΠΠ) 2021–2027, 2014-2020 και 2007-2013
5.1.1. Έργα ΕΣΠΑ 2021-2027
Σύμφωνα με τον ν. 4914/2022 (ΦΕΚ Α΄ 61/21.03.2022), η απόφαση ένταξης της πράξης στο ΟΠΣ ΕΣΠΑ αποτελεί αυτοδίκαια πρόταση εγγραφής στο συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του ΑΠΔΕ.
Η ένταξη του έργου στο ΑΠΔΕ πραγματοποιείται από τη ΔΔΕ του ΥΠΕΘΟΟ σε ΣΑ διακριτή ανά Πρόγραμμα, του αρμόδιου Φορέα Χρηματοδότησης.
Για τις πράξεις που περιλαμβάνουν δαπάνες για την αγορά γης, η εγγραφή των δαπανών αυτών πραγματοποιείται σε διακριτό ενάριθμο της ίδιας ΣΑ.
Όσον αφορά στις πράξεις Κρατικών Ενισχύσεων (ΚΕ), και ειδικότερα στις πράξεις που αφορούν στην επιχειρηματικότητα, η πρόταση της ΕΥΔ για εγγραφή στη ΣΑ του Φορέα Χρηματοδότησης θα γίνεται με την καταχώριση της Απόφασης Ένταξης Πράξεων στο ΟΠΣ, η οποία περιλαμβάνει τη συνολική ομάδα εγκεκριμένων προς συγχρηματοδότηση Πράξεων.
Για χρηματοδοτήσεις που αφορούν σε μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής, η εγγραφή στη ΣΑ του ΦΧ γίνεται με την Απόφαση Ένταξης που εκδίδεται βάσει της απόφασης ίδρυσης ειδικών Ταμείων χρηματοδοτικής στήριξης.
Αναφορικά με πράξεις που έχουν εγγραφεί εν όλω ή εν μέρει στο ΑΠΔΕ πριν την ένταξή τους στο συγχρηματοδοτούμενο Πρόγραμμα, η απόφαση ένταξης περιλαμβάνει τα ποσά που τυχόν έχουν πληρωθεί από τον κάθε κωδικό για την πράξη. Οι Φορείς Χρηματοδότησης ή/και οι αρμόδιες Υπηρεσίες Διαχείρισης οφείλουν να μεριμνούν εκ των προτέρων για την κατάλληλη τροποποίηση των στοιχείων ή/και την ολοκλήρωση στο ύψος των πληρωμών ΑΠΔΕ, όλων των συνδεόμενων εναρίθμων που είχαν προηγούμενα εγγραφεί. Στο πλαίσιο της διασφάλισης της συνέχισης υλοποίησης των ανειλημμένων νομικών δεσμεύσεων, ο παλαιός ενάριθμος συμπεριλαμβάνεται στον τίτλο του νέου έργου κατά την εγγραφή του στο ΑΠΔΕ.
5.1.2. Έργα Τεχνικής Βοήθειας-ΤΒ (Υποπρόγραμμα Β) του ΕΣΠΑ 2021-2027
Για την ένταξη των έργων του Υποπρογράμματος Β «Τεχνική Υποστήριξη της Εφαρμογής» (ΤΒ) του ΕΣΠΑ 2021-2027 απαιτείται πρόταση από το Φορέα Χρηματοδότησης συνοδευόμενη από την αντίστοιχη απόφαση έγκρισης του ετήσιου π/υ της ΤΒ του Φορέα, που υποβλήθηκε στην αρμόδια μονάδα του ΕΠ Τεχνική Βοήθεια και Υποστήριξη Δικαιούχων, και εγκρίθηκε από τον Υπουργό.
Για τη διευκόλυνση της λειτουργίας των Φορέων και μέχρι την έκδοση των ανωτέρω αποφάσεων, δύναται να εγγράφονται τα εν λόγω έργα στο ΠΔΕ 2025 μετά από πρόταση του Φορέα, με πιστώσεις σε ύψος που δεν μπορεί να υπερβαίνει το 40% της εγκεκριμένης πίστωσης του προηγούμενου έτους.
5.1.3. Έργα ΕΣΠΑ 2014-2020
Μετά την ολοκλήρωση της χρηματοδοτικής περιόδου ΕΣΠΑ 2014-2020, τα έργα των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων παραμένουν ενταγμένα στις οικείες ΣΑ μέχρι την απένταξή τους ή την έκδοση αποφάσεων ολοκλήρωσης σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Στην κατηγορία αυτή συμπεριλαμβάνονται: α) έργα με ολοκληρωμένο φυσικό και οικονομικό αντικείμενο, β) έργα που συμμετέχουν στα έγγραφα κλεισίματος των ΕΠ ως ολοκληρωμένα και λειτουργικά, αλλά έχουν οικονομικές εκκρεμότητες μετά την 31.12.2023, και γ) έργα που θα δηλωθούν ως ημιτελή στα έγγραφα κλεισίματος των ΕΠ, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Η χρηματοδότηση εκκρεμών ανειλημμένων νομικών δεσμεύσεων που είχαν αναληφθεί από τα συγχ/να έργα αλλά απεντάσσονται, δύναται να γίνεται από το εθνικό σκέλος του ΑΠΔΕ, με βάση την ένταξή τους στο ΕΠΑ.
5.1.4. Εκκρεμότητες έργων ΠΠ 2007-2013 και παλαιότερων
Το 2025 η εγγραφή στο ΑΠΔΕ τυχόν εκκρεμών έργων που απομένουν πραγματοποιείται μόνο για την πληρωμή/εξόφληση τελευταίων υπολοίπων ποσών μέχρι το ύψος του εγκεκριμένου π/υ τους, και οι αρμόδιοι φορείς/υπηρεσίες οφείλουν να μεριμνήσουν για το κλείσιμο/ολοκλήρωση στο ΑΠΔΕ στο ύψος των πληρωμών, όσων συνεχιζόμενων έργων ΕΣΠΑ 2007-2013 δεν είχαν ήδη προταθεί ως ολοκληρούμενα κατά τα προηγούμενα έτη.
Σύμφωνα με την υπ’ αριθ. 12241/04.12.2024 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (ΦΕΚ Β΄ 6768/2024), τα απενταγμένα έργα συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων υποχρεωτικά μεταπίπτουν στο εθνικό σκέλος μέχρι την 31.12.2025. Μέχρι τη μετάπτωση/μεταφορά τους, το 2025, η εγγραφή πιστώσεων των συνεχιζόμενων έργων αυτής της κατηγορίας γίνεται μετά από πρόταση του οικείου ΦΧ, χωρίς περαιτέρω τροποποίηση των στοιχείων τους μέχρι τη μεταφορά τους.
Τέλος, η κάλυψη δαπανών από συναφείς με τα συγχ/να έργα δικαστικές αποφάσεις γίνεται μέσα από την εγγραφή αντίστοιχων έργων στο εθνικό σκέλος.
5.2. Έργα Στρατηγικού Σχεδίου Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΣΣ ΚΑΠ) 20232027 και Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2022
5.2.1. Έργα Στρατηγικού Σχεδίου Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΣΣ ΚΑΠ) 2023-2027
Το Στρατηγικό Σχέδιο για την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΣΣ ΚΑΠ) χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων (ΕΓΤΕ) και το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) και περιλαμβάνει παρεμβάσεις άμεσων ενισχύσεων, τομεακές παρεμβάσεις και παρεμβάσεις αγροτικής ανάπτυξης.
Για τα νέα έργα του ΣΣ ΚΑΠ 2023-2027 ισχύουν οι ρυθμίσεις του ν. 4914/2022 και το ισχύον Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου (ΣΔΕ) (υπ’ αριθ. 1040/02.03.2023 απόφαση του Υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΦΕΚ Β΄ 2179/2023)).
Τα νέα έργα ΣΣ εγγράφονται στη ΣΑ 082/7 ανάλογα με την κατηγορία στην οποία εμπίπτουν ως ακολούθως:
■ Τομεακές παρεμβάσεις
- Ο κωδικός ενάριθμος δύναται να περιλαμβάνει περισσότερες της μίας Παρεμβάσεις, αναλόγως της θεματικής ενότητας και ο προϋπολογισμός εγγραφής αποτελεί το άθροισμα των προϋπολογισμών ένταξης των επιμέρους πράξεων,
o στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων εγγράφεται μόνον το ποσό της Εθνικής συμμετοχής για κάθε έργο Τομεακών Παρεμβάσεων, ανεξαρτήτως άλλων πηγών χρηματοδότησης
o έργα των Τομεακών Παρεμβάσεων δύνανται να εγγράφονται είτε σε ετήσια βάση είτε συνολικά για όλη την περίοδο υλοποίησης του έργου, ανάλογα με τη φύση της Παρέμβασης.
■ Παρεμβάσεις αγροτικής ανάπτυξης
- Μεγάλα Δημόσια Έργα Εγγράφεται ένας ξεχωριστός κωδικός ενάριθμος έργου ανά πράξη,
- Λοιπά Μικρά Δημόσια Έργα: Οι πράξεις εγγράφονται σε έναν ενάριθμο κωδικό έργου ανά Περιφέρεια με την Απόφαση Ένταξης πράξεων.
- Ιδιωτικές επενδύσεις: Οι πράξεις περιλαμβάνονται σε μία ή σε περισσότερες αποφάσεις ένταξης ανά πρόσκληση, αναλόγως της θεματικής ενότητας ή του φορέα διαχείρισης, οπότε και εγγράφονται σε αντίστοιχους ενάριθμους κωδικούς,
- Πράξεις στο πλαίσιο παρεμβάσεων Τοπικής Ανάπτυξης με Πρωτοβουλία των Τοπικών Κοινοτήτων (CLLD): Η εγγραφή στο ΠΔΕ πραγματοποιείται σε έναν ενάριθμο κωδικό με την απόφαση έγκρισης των τοπικών προγραμμάτων που θα υλοποιηθούν στο πλαίσιο των εν λόγω παρεμβάσεων.
- Παρεμβάσεις που συνδέονται με εκτάσεις και ζώα: οι πράξεις περιλαμβάνονται σε μία Απόφαση Ένταξης ανά Παρέμβαση και εγγράφονται σε αντίστοιχους ενάριθμους κωδικούς.
Οι ενέργειες τεχνικής βοήθειας του ΣΣ ΚΑΠ δύνανται να χρηματοδοτούνται από συγχρηματοδοτούμενους ενωσιακούς ή εθνικούς πόρους και να εντάσσονται στο συγχρηματοδοτούμενο σκέλος.
5.2.2. Έργα Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2022
Για τα νέα έργα του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ) 2014-2022 ισχύουν οι ρυθμίσεις του ν. 4314/2014 και το εγκεκριμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου (ΣΔΕ) της υπ’ αριθ. 1065/19.04.2016 (ΦΕΚ Β΄ 1273/2016) Απόφασης του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Λαμβάνοντας υπόψη ότι η ολοκλήρωση του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου των έργων της τρέχουσας προγραμματικής περιόδου παρατείνεται μέχρι 31.12.2025, τα νέα έργα του ΠΑΑ 2014-2022 εγγράφονται στη ΣΑ 082/1 ανάλογα με την κατηγορία στην οποία εμπίπτουν ως ακολούθως:
■ Ιδιωτικές επενδύσεις: Οι πράξεις περιλαμβάνονται σε μία Απόφαση Ένταξης ανά Μέτρο και εγγράφονται σε αντίστοιχους ενάριθμους κωδικούς.
■ Πράξεις στο πλαίσιο παρεμβάσεων Τοπικής Ανάπτυξης με Πρωτοβουλία των Τοπικών Κοινοτήτων (CLLD): Η εγγραφή στο ΠΔΕ πραγματοποιείται σε έναν ενάριθμο κωδικό με την απόφαση έγκρισης των τοπικών προγραμμάτων που θα υλοποιηθούν στο πλαίσιο των εν λόγω παρεμβάσεων.
■ Μεγάλα Δημόσια Έργα του Μ4 (έργα άνω των 2,2 εκατ. ευρώ): Εγγράφεται ένας ξεχωριστός κωδικός ενάριθμος έργου ανά πράξη.
■ Λοιπά Μικρά Δημόσια Έργα: Οι πράξεις εγγράφονται σε έναν ενάριθμο κωδικό έργου ανά Μέτρο/Υπομέτρο/Δράση και ανά Περιφέρεια με την Απόφαση Ένταξης πράξεων.
■ Μέτρα που συνδέονται με εκτάσεις και ζώα: οι πράξεις περιλαμβάνονται σε μία Απόφαση Ένταξης ανά Μέτρο/Υπομέτρο/Δράση και εγγράφονται σε αντίστοιχους ενάριθμους κωδικούς.
5.2.3. Ένταξη/τροποποίηση πράξεων
Η απόφαση ένταξης/τροποποίησης στο ΣΣ ΚΑΠ ή το ΠΑΑ αποτελεί αυτοδίκαια πρόταση εγγραφής στο συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του ΠΔΕ. Με την ένταξη της πράξης και την καταχώρισή της στο Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα ΟΠΣ ΚΑΠ/ΟΠΣ ΑΑ, η πράξη λαμβάνει κωδικό ΟΠΣ ΑΑ και στη συνέχεια καταχωρίζεται στο e-ΠΔΕ, λαμβάνοντας άμεσα τον δεκατετραψήφιο κωδικό ενάριθμο του ΠΔΕ. Ο κωδικός αυτός τίθεται σε ισχύ μετά την ένταξη του έργου στο ΠΔΕ.
Για τις περιπτώσεις χρηματοδότησης που αφορούν σε μέσα χρηματοοικονομικής τεχνικής, η εγγραφή στη ΣΑ του Φορέα Χρηματοδότησης γίνεται με την Απόφαση Ένταξης Πράξης.
Σε όλες τις ανωτέρω περιπτώσεις, όπου περισσότερες πράξεις ενσωματώνονται σε έναν ενάριθμο κωδικό στο ΠΔΕ, η ΕΥΔ διασφαλίζει ότι το ΟΠΣ ΑΑ παρέχει αναλυτικά οικονομικά στοιχεία π/υ και πληρωμών του ΠΔΕ σε επίπεδο επιμέρους πράξης.
Ειδικά για τα Μέτρα που εκχωρούνται στις Περιφέρειες (εκτός του CLLD), η εγγραφή των αντίστοιχων πράξεων στο ΠΔΕ θα γίνεται σε ένα κωδικό ενάριθμο ανά Μέτρο/Υπομέτρο/Δράση και ανά Περιφέρεια με την έκδοση των σχετικών Αποφάσεων Ένταξης.
5.3. Έργα μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» (Connecting Europe Facility) 2014-2020 και 2021–2027
5.3.1. Έργα μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη 2021-2027
Ι) Για την ένταξη/τροποποίηση/ολοκλήρωση στο ΑΠΔΕ 2025 των έργων που χρηματοδοτούνται από το Μηχανισμό «Συνδέοντας την Ευρώπη» 2021-2027 (εφεξής Μηχανισμός 2021-2027) και σε εφαρμογή της παρ. 1 του άρθρου 9 ν. 5140/2024, απαιτείται η αποστολή στη ΔΔΕ Απόφασης Ένταξης-στο Μηχανισμό, σύμφωνα με σχετικό Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου.
Η Απόφαση Ένταξης αποτελεί αυτοδίκαιη πρόταση για την ένταξη του έργου στο ΑΠΔΕ, η οποία πραγματοποιείται με ενέργειες της ΔΔΕ σε διακριτή ΣΑ ανά Πρόγραμμα, του αρμόδιου Φορέα Χρηματοδότησης.
ΙΙ) Για την ένταξη/τροποποίηση/ολοκλήρωση έργων που χρηματοδοτούνται από το Μηχανισμό 20212027 στο ΑΠΔΕ σε περιπτώσεις που η σχετική πρόταση προς τη ΔΔΕ έχει ήδη υποβληθεί πριν την έκδοση της παρούσης εγκυκλίου, κατά παρέκκλιση της ισχύουσας διαδικασίας, απαιτείται:
S Υποβολή πρότασης από τον Φορέα Χρηματοδότησης
^ Τεχνικό Δελτίο Έργου
S Σύμφωνο χρηματοδότησης (Grant Agreement) ή έγκριση προτάσεων χρηματοδότησης από την ΕΕ
^ Σύμφωνη γνώμη της ΕΥΣΣΑΕ (πλην της Τεχνικής Βοήθειας) όπου αναλύεται ο π/υ του έργου με διακριτή αναφορά και αιτιολόγηση των μη επιλέξιμων ποσών.
Η ένταξη/τροποποίηση στο ΑΠΔΕ των προτεινόμενων έργων πραγματοποιείται μέχρι το συνολικό ύψος π/υ που προβλέπεται από το σχετικό σύμφωνο χρηματοδότησης, ή μέχρι το ύψος του εγκεκριμένου π/υ για τα συνεχιζόμενα έργα, εφόσον αυτός είναι μεγαλύτερος.
Ο προϋπολογισμός του συμφώνου χρηματοδότησης δύναται κατ΄ εξαίρεση να προσαυξάνεται με μη επιλέξιμες δαπάνες που περιλαμβάνονται διακριτά στη σύμφωνη γνώμη της ΕΥΣΣΑΕ και τεκμηριώνονται αναλυτικά σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 33 του ν. 4314/2014.
Για τα έργα του Μηχανισμού 2021-2027 που είναι ενταγμένα ή αναμένεται να ενταχθούν στο ΑΠΔΕ με την διαδικασία της παρούσης παραγράφου, η σχετική Απόφαση Ένταξης που θα εκδοθεί μετά την ένταξη των έργων στο ΑΠΔΕ το αργότερο έως τις 30.06.2025, δεν αποτελεί αυτοδίκαιη πρόταση ένταξης, αλλά είναι απαραίτητη προϋπόθεση για τη συνέχιση της χρηματοδότησης των έργων εντός του 2025 και την αυτόματη ένταξή τους στο ΑΠΔΕ 2026, σύμφωνα με τις νέες διαδικασίες.
5.3.2. Έργα μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη 2014-2020»
Μετά την ολοκλήρωση της χρηματοδοτικής περιόδου του Μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» 2014-2020 (εφεξής Μηχανισμός 2014-2020), τα έργα παραμένουν ενταγμένα στις οικείες ΣΑ μέχρι την απένταξή/ολοκλήρωσή τους. Για την τροποποίηση/ολοκλήρωση στο ΑΠΔΕ 2025 των έργων που χρηματοδοτούνται από το Μηχανισμό 2014 - 2020 απαιτείται:
^ Υποβολή πρότασης από τον Φορέα Χρηματοδότησης
^ Τεχνικό Δελτίο Έργου
^ Σύμφωνο χρηματοδότησης (Grant Agreement) ή έγκριση προτάσεων χρηματοδότησης από την ΕΕ
^ Σύμφωνη γνώμη της ΕΥΣΣΑΕ που (πλην της Τεχνικής Βοήθειας) χορηγείται με βάση σχετική εισήγηση της οικείας Υπηρεσίας Διαχείρισης (ΕΥΔ) αρμόδιας για κάθε τομέα των Διευρωπαϊκών Δικτύων CEF. Στη σύμφωνη γνώμη αναλύεται ο π/υ του έργου με διακριτή αναφορά και αιτιολόγηση των μη επιλέξιμων ποσών.
Η τροποποίηση στο ΑΠΔΕ των προτεινόμενων έργων πραγματοποιείται μέχρι το συνολικό ύψος π/υ που προβλέπεται από το σχετικό σύμφωνο χρηματοδότησης, ή μέχρι το ύψος του εγκεκριμένου π/υ για τα συνεχιζόμενα έργα, εφόσον αυτός είναι μεγαλύτερος.
Ο προϋπολογισμός του συμφώνου χρηματοδότησης δύναται κατ΄ εξαίρεση να προσαυξάνεται με μη επιλέξιμες δαπάνες που περιλαμβάνονται διακριτά στη σύμφωνη γνώμη της ΕΥΣΣΑΕ και τεκμηριώνονται αναλυτικά σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 33 του ν. 4314/2014.
Για τα έργα που ολοκληρώνονται, η σύμφωνη γνώμη της ΕΥΣΣΑΕ αναφέρει τα στοιχεία ολοκλήρωσης του έργου, με αναλογική εφαρμογή των σχετικών διαδικασιών που ισχύουν για την κατάρτιση αποφάσεων ολοκλήρωσης των ΕΠ ΕΣΠΑ ιδίως αναφορικά με την ανάλυση του π/υ και την αποτύπωση/αιτιολόγηση των σχετικών στοιχείων.
5.3.3. Συνεχιζόμενα έργα μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη»
Η εγγραφή/τροποποίηση πιστώσεων σε συνεχιζόμενα έργα του μηχανισμού «Συνδέοντας την Ευρώπη» (2021-2027 και 2014-2020) γίνεται μετά από πρόταση του Φορέα Χρηματοδότησης, λαμβανομένων υπόψη και των διατάξεων της παρ. 5.15. Η πρόταση συνοδεύεται από σύμφωνη γνώμη της ΕΥΣΣΑΕ, που (πλην της Τεχνικής Βοήθειας), χορηγείται με βάση τη σχετική εισήγηση της οικείας Υπηρεσίας Διαχείρισης (ΕΥΔ) αρμόδιας για κάθε τομέα των Διευρωπαϊκών Δικτύων CEF.
5.4. Έργα των Προγραμμάτων Συνεργασίας (ΠΣ) του στόχου Ευρωπαϊκή Εδαφική Συνεργασία 2021-2027 και 2014-2020
5.4.1. Έργα των ΠΣ INTERREG VI-A 2021-2027 διαχειριζόμενα από την ΕΥ INTERREG
Η ένταξη στο ΑΠΔΕ νέων έργων των Προγραμμάτων Συνεργασίας INTERREG VI-A, τα οποία διαχειρίζεται η ΕΥ INTERREG, γίνεται με την καταχώριση από την ΕΥ INTERREG της σύμβασης χρηματοδότησης στο ΟΠΣ ΕΣΠΑ και τη δημιουργία αυτόματης πρότασης προς το e-ΠΔΕ.
Η τροποποίηση στοιχείων συνεχιζόμενων έργων (π/υ, τίτλος, δικαιούχος κτλ.) γίνεται με την καταχώριση από την ΕΥ INTERREG των απαραίτητων στοιχείων στο ΟΠΣ ΕΣΠΑ.
Απαραίτητη προϋπόθεση για την ένταξη/τροποποίηση των έργων στο ΑΠΔΕ είναι η αυτόματη δημιουργία ηλεκτρονικής πρότασης στο e-ΠΔΕ, μέσω του ΟΠΣ ΕΣΠΑ, στο οποίο θα έχουν αναρτηθεί τα απαραίτητα δικαιολογητικά (σύμβαση χρηματοδότησης ή τροποποίηση αυτής ή σύμφωνη γνώμη της ΕΥ INTERREG στις περιπτώσεις που δεν απαιτείται τροποποίηση της σύμβασης χρηματοδότησης).
5.4.1.1. Τεχνική Βοήθεια (ΤΒ)
Σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 43 του ν. 4914/2022 «… η συνεισφορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τις δράσεις τεχνικής βοήθειας που χρηματοδοτούνται από τα ΤΑΜΕΥ και τα Προγράμματα INTERREG, επιστρέφεται ως κατ’ αποκοπή ποσό με εφαρμογή συγκεκριμένων ποσοστών επί των επιλέξιμων δαπανών που περιλαμβάνονται σε κάθε αίτηση πληρωμής, σύμφωνα με το στοιχείο ε) του άρθρου 51 του Κανονισμού.»
Στο πλαίσιο της εφαρμογής της παραπάνω διάταξης, προβλέπεται η δυνατότητα εγγραφής έργων ΤΒ, σε αντιστοιχία με τα οικεία Προγράμματα Συνεργασίας INTERREG VI-A περιόδου 2021-2027 που διαχειρίζεται η ΕΥ INTERREG.
Τα έργα της κατηγορίας αυτής θα εντάσσονται στις αντίστοιχες ΣΑ, με τη δημιουργία ηλεκτρονικής πρότασης μετά την καταχώριση στο ΟΠΣ ΕΣΠΑ από την ΕΥ INTERREG των απαραίτητων στοιχείων, και την ανάρτηση σε αυτό (από την ίδια υπηρεσία) βεβαίωσης αναφορικά με το συνολικό ύψος του π/υ του έργου, σε συνάφεια με το συνολικό ύψος και την κατανομή σε έργα/δικαιούχους του συνολικού αναλογούντος π/υ ΤΒ επί του εγκεκριμένου προγράμματος.
Η τροποποίηση των στοιχείων συνεχιζόμενων έργων (π/υ, τίτλος, δικαιούχος, κα) θα γίνεται μετά την καταχώριση από την ΕΥ INTERREG των απαραίτητων στοιχείων στο ΟΠΣ ΕΣΠΑ, με ταυτόχρονη ανάρτηση αντίστοιχης τροποποίησης της ως άνω βεβαίωσης σχετικά με το περιεχόμενο και την αναγκαιότητα των αιτούμενων μεταβολών.
Για την εγγραφή/τροποποίηση πιστώσεων των συνεχιζόμενων έργων απαιτείται πρόταση του ΦΧ.
5.4.2. Έργα των ΠΣ 2014-2020 διαχειριζόμενα από την ΕΥ INTERREG
Για την εγγραφή στο ΑΠΔΕ πιστώσεων συνεχιζόμενων έργων των Προγραμμάτων Συνεργασίας (ΠΣ) του στόχου «Ευρωπαϊκή Εδαφική Συνεργασία» (ΕΕΣ) 2014-2020 απαιτείται πρόταση του Φορέα Χρηματοδότησης.
Η τροποποίηση στοιχείων συνεχιζόμενων έργων (π/υ, τίτλος, δικαιούχος, ενάριθμοι, κλπ.), καθώς και η ολοκλήρωση συνεχιζόμενων έργων των ΠΣ του στόχου «Ευρωπαϊκή Εδαφική Συνεργασία» 20142020, γίνεται αυτοδίκαια με την καταχώριση από την ΕΥ INTERREG των απαραίτητων στοιχείων στο ΟΠΣ ΕΣΠΑ και τη δημιουργία αυτόματης πρότασης προς το e-ΠΔΕ.
Απαραίτητη προϋπόθεση για την τροποποίηση/ολοκλήρωση των έργων στο ΑΠΔΕ είναι η αυτόματη δημιουργία ηλεκτρονικής πρότασης στο e-ΠΔΕ, μέσω του ΟΠΣ ΕΣΠΑ, στο οποίο θα έχουν αναρτηθεί τα απαραίτητα δικαιολογητικά (απόφαση ολοκλήρωσης ή τροποποίηση της σύμβασης χρηματοδότησης ή σύμφωνη γνώμη της ΕΥ INTERREG στις περιπτώσεις που δεν απαιτείται τροποποίηση της σύμβασης χρηματοδότησης. Εναλλακτικά προς τα προαναφερόμενα, ειδικότερα για έργα Τεχνικής Βοήθειας, η σύμφωνη γνώμη δύναται να συνοδεύεται από σχετική απόφαση της Επιτροπής Παρακολούθησης του Προγράμματος).
5.4.3. Λοιπά ΠΣ μη διαχειριζόμενα από την ΕΥ INTERREG (Πολυμερή Διασυνοριακά, Διακρατικά, Διαπεριφερειακά, Δίκτυα - ΣΑ/2 και ΣΑ/4)
Για τα λοιπά προγράμματα συνεργασίας του στόχου «Ευρωπαϊκή Εδαφική Συνεργασία», τα οποία δεν διαχειρίζεται η ΕΥ INTERREG, το ΑΠΔΕ δύναται να καλύψει το ποσοστό της εθνικής συμμετοχής, στις περιπτώσεις όπου το ποσοστό της ενωσιακής συμμετοχής αποδίδεται απευθείας στον δικαιούχο της πράξης.
Στις περιπτώσεις όπου ο δικαιούχος του έργου είναι Φορέας Κεντρικής Διοίκησης (Υπουργείο ή Αποκεντρωμένη Διοίκηση), δύναται να ενταχθεί στο ΑΠΔΕ το σύνολο του προϋπολογισμού ενός έργου (εθνική και ενωσιακή συμμετοχή).
Το 2025 οι αρμόδιοι φορείς/υπηρεσίες οφείλουν να μεριμνήσουν για το κλείσιμο/ολοκλήρωση στο ΑΠΔΕ στο ύψος των πληρωμών, όσων συνεχιζόμενων έργων ΕΣΠΑ 2007-2013 δεν είχαν ήδη προταθεί ως ολοκληρούμενα κατά τα προηγούμενα έτη.
Για την τροποποίηση των συνεχιζόμενων έργων της ΠΠ 2014-2020, καθώς και την ένταξη ή τροποποίηση των νέων και των συνεχιζόμενων έργων της ΠΠ 2021-2027 των Προγραμμάτων Πολυμερούς Διασυνοριακής Συνεργασίας, των Διακρατικών Προγραμμάτων, των Διαπεριφερειακών Προγραμμάτων και των Δικτύων, σύμφωνα με τον κατωτέρω Πίνακα, απαιτείται:
S Πρόταση του ΦΧ
S Σύμφωνη γνώμη από την ΕΥ INTERREG ή την ΕΥΣΣΑΕ αντίστοιχα για τα δίκτυα συνεργασίας «ESPON» και «URBACT»
Για την εγγραφή/τροποποίηση πιστώσεων των συνεχιζόμενων έργων απαιτείται πρόταση του ΦΧ.
5.5. Έργα του χρηματοδοτικού μηχανισμού Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΧΜ ΕΟΧ) 2014-2021
Σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 4314/14 και τα οριζόμενα στο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου ΧΜ ΕΟΧ 2014-2021 (υπ’ αριθ. 46317/12.05.2022, ΦΕΚ Β΄ 2447/18.05.2022), η Απόφαση Ένταξης της πράξης αποτελεί αυτοδίκαιη πρόταση εγγραφής σε ΣΑ του Φορέα Χρηματοδότησης.
Η χρηματοδότηση των πράξεων που εντάσσονται στα προγράμματα του ΧΜ ΕΟΧ 2014-2021, αρμοδιότητας των Ελληνικών Αρχών (Εθνικό Σημείο Επαφής, Διαχειριστές Προγραμμάτων) συμπεριλαμβανομένου του Ταμείου Διμερών Σχέσεων και της Τεχνικής Βοήθειας πραγματοποιείται μέσω του συγχρηματοδοτούμενου σκέλους του ΠΔΕ.
Εξαίρεση αποτελούν οι πράξεις δικαιούχων και εταίρων έργων του Ταμείου Διμερών Σχέσεων των οποίων η έδρα είναι στο εξωτερικό, των Εταίρων Προγραμμάτων από τις Δότριες χώρες, καθώς και των Διαχειριστών επιχορήγησης προγραμμάτων, των οποίων διαχειριστής έχει οριστεί το Γραφείο του Χρηματοδοτικού Μηχανισμού (Fund Operators). Σε αυτή την περίπτωση στο ΣΔΕ ΕΟΧ (βλ. άρθ. 9.1, παρ. 8) παρέχεται η δυνατότητα στην Αρχή Πιστοποίησης να μεταφέρει ποσά που δικαιούνται στους τραπεζικούς τους λογαριασμούς μετά από έγγραφο του Διαχειριστή Προγράμματος και οι πιστώσεις των έργων αυτών δεν εγγράφονται στο ΑΠΔΕ. Εγκεκριμένα προγράμματα ΧΜ ΕΟΧ 2014-2021 (και οι προϋπολογισμοί τους) θα κοινοποιούνται στη ΔΔΕ μέσω του Εθνικού Σημείου Επαφής.
Λαμβάνοντας υπόψη ότι η επιλεξιμότητα για το Ταμείο Διμερών και του διαχειριστικού κόστους των προγραμμάτων ΕΟΧ τελειώνει στις 30.04.2025 (αντίστοιχα για την Τεχνική Βοήθεια της περιόδου 2014-2021 ολοκληρώνεται στις 31.08.2025), η ένταξη στο ΑΠΔΕ των πράξεων που εντάσσονται στα εγκεκριμένα προγράμματα του ΧΜ ΕΟΧ 2014- 2021, στο Ταμείο Διμερών και την Τεχνική Βοήθεια θα γίνεται σύμφωνα με τα οριζόμενα στο ΣΔΕ του ΧΜ ΕΟΧ 2014-2021, το οποίο ακολουθεί κατ’ αναλογία όσα ισχύουν για τα έργα του ΕΣΠΑ.
Η εγγραφή πραγματοποιείται στη ΣΑ του αρμόδιου Υπουργείου που εποπτεύει το Διαχειριστή Προγράμματος, με εξαίρεση τις πράξεις με Φορέα Υλοποίησης Κρατικές Υπηρεσίες, οι οποίες εγγράφονται σε ΣΑ του οικείου Φορέα Υλοποίησης.
Μετά την ολοκλήρωση της τρέχουσας χρηματοδοτικής περιόδου, τα έργα των Προγραμμάτων ΕΟΧ παραμένουν ενταγμένα στις οικείες ΣΑ μέχρι την απένταξή τους ή την έκδοση αποφάσεων ολοκλήρωσης σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
5.6. Έργα χρηματοδοτούμενα από τα Ταμεία Μετανάστευσης και Εσωτερικών Υποθέσεων (ΤΑΜΕΥ)
5.6.1. Έργα των Εθνικών Προγραμμάτων των Ταμείων Μετανάστευσης και Εσωτερικών Υποθέσεων (ΤΑΜΕΥ) της ΠΠ 2021-2027
Σύμφωνα με τον ν. 4914/2022 και το ΣΔΕ (υπ’ αριθ. 199769/2024 (ΦΕΚ Β΄ 4817/21.08.2024) Κοινή Απόφαση των Υπουργών Ανάπτυξης και Επενδύσεων & Μετανάστευσης και Ασύλου), η απόφαση ένταξης που υπογράφεται από το όργανο που εποπτεύει άμεσα τη ΔΑ/ΕΦ, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, αποτελεί αυτοδίκαια πρόταση εγγραφής στο συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του ΠΔΕ. Στις περιπτώσεις πράξεων που έχουν εγγραφεί εν όλω ή εν μέρει στο ΑΠΔΕ πριν την ένταξή τους στο οικείο συγχ/νο Πρόγραμμα, η απόφαση ένταξης περιλαμβάνει τα ποσά που τυχόν έχουν πληρωθεί από τον κάθε κωδικό για την πράξη. Οι Φορείς Χρηματοδότησης ή/και οι αρμόδιες ΥΔ οφείλουν να μεριμνούν εκ των προτέρων για την κατάλληλη τροποποίηση των στοιχείων ή/και την ολοκλήρωση στο ύψος των πληρωμών ΠΔΕ, των συνδεόμενων εναρίθμων που είχαν προηγούμενα εγγραφεί. Στο πλαίσιο της διασφάλισης της συνέχισης υλοποίησης των ανειλημμένων νομικών δεσμεύσεων, ο παλαιός ενάριθμος συμπεριλαμβάνεται στον τίτλο του νέου έργου κατά την εγγραφή του στο ΠΔΕ.
5.6.2. Έργα Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης (AMIF) & Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας (ISF) 2014-2020
Σύμφωνα με τον ν. 4375/2016 (ΦΕΚ Α΄ 51) και την υπ’ αριθ. 82350/09.08.2016 (ΦΕΚ Β΄ 2451) απόφαση του Υφυπουργού Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού «Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου των Εθνικών Προγραμμάτων των Ταμείων Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης (TAMEE/AMIF) και Εσωτερικής Ασφάλειας (TEA/ISF) για την προγραμματική περίοδο 2014-2020» η κρατική και ενωσιακή συμμετοχή για όλες τις δράσεις που εντάσσονται στα Εθνικά Προγράμματα των Ταμείων ΑΜΕ και ΕΑ 2014-2020, η απόφαση ένταξης, ως τμήμα της συμφωνίας επιδότησης της δράσης, που εκδίδεται από την αρμόδια Υπεύθυνη Αρχή/Εντεταλμένη Αρχή, αποτελεί αυτοδίκαια πρόταση εγγραφής στο συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του ΠΔΕ.
Η περίοδος επιλεξιμότητας των προγραμμάτων Ταμείου Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης (AMIF) & Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας (ISF) (ΤΑΜΕ & ΤΕΑ) 2014-2020 έληξε στις 30.06.2024. Μετά την ολοκλήρωση της χρηματοδοτικής περιόδου 2014-2020, τα έργα των ως άνω προγραμμάτων παραμένουν ενταγμένα στις οικείες ΣΑ μέχρι την απένταξή τους ή την έκδοση αποφάσεων ολοκλήρωσης.
Στην κατηγορία αυτή συμπεριλαμβάνονται: (α) έργα με ολοκληρωμένο φυσικό και οικονομικό αντικείμενο, (β) έργα που θα συμμετέχουν στα έγγραφα κλεισίματος ως ολοκληρωμένα και λειτουργικά, αλλά θα έχουν οικονομικές εκκρεμότητες μετά την 30.06.2024, καθώς και (γ) έργα που θα δηλωθούν ως ημιτελή στα έγγραφα κλεισίματος, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες κλεισίματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Η χρηματοδότηση εκκρεμών ανειλημμένων νομικών δεσμεύσεων που είχαν αναληφθεί από τα έργα που απεντάσσονται, δύναται να γίνεται από το εθνικό σκέλος του ΑΠΔΕ, με βάση την ένταξή τους στο ΕΠΑ.
Η εγγραφή/τροποποίηση πιστώσεων συνεχιζόμενων έργων στις οικείες γίνεται μετά από πρόταση του φορέα χρηματοδότησης, λαμβανομένων υπόψη των διατάξεων της παρ. 5.15.
5.6.3. Έργα του Θεματικού Μέσου (Thematic Facility) των ΤΑΜΕΥ και λοιπών μεταναστευτικών προγραμμάτων
Η κατηγορία αυτή αφορά τη χρηματοδότηση έργων του Θεματικού Μέσου των ΤΑΜΕΥ (AMIF, BMVI και ISF) και περιλαμβάνει τις ακόλουθες δράσεις:
Πίνακας 5.6.3: Έργα θεματικού μέσου ΤΑΜΕΥ
| ΤΑΜΕΙΑ | ΥΠΟΒΟΛΗ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
|
| Είδος δράσης | Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης (AMIF) | Μέσο
Χρηματοδοτικής Στήριξης για τη Διαχείριση των Συνόρων και την Πολιτική Θεωρήσεων (BMVI) | Ταμείο Εσωτερικής Ασφάλειας (ISF) | Από αρμόδια Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης (ΕΥΔ) | Από δυνητικό δικαιούχο (χωρίς ΕΥΔ)
|
| Ειδικές δράσεις (Specific Actions) | 0 | | | 0
| |
| Resettlement and humanitarian admission (Επανεγκατάσταση και εισδοχή για ανθρωπιστικούς λόγους) | 0 | | | 0
| |
| Solidarity (Αλληλεγγύη) | 0 | | | 0
| |
Δράσεις της Ένωσης (Union
Actions) | 0 | 0 | 0 | | 0
|
| Βοήθεια Έκτακτης Ανάγκης (Emergency Assistance) | 0 | 0 | 0 | 0 | 0
|
| Ευρωπαϊκό Δίκτυο Μετανάστευσης (European Migration Network) | 0 | | | | 0
|
Για τις δράσεις για τις οποίες η υποβολή πρότασης γίνεται από την αρμόδια ΕΥΔ, ακολουθείται η διαδικασία των παρ. 5.6.1. Για τις δράσεις για τις οποίες η υποβολή πρότασης γίνεται από τον δυνητικό δικαιούχο, ισχύουν τα παρακάτω:
Για την ένταξη/τροποποίηση (ιδίως προϋπολογισμός/τίτλος/δικαιούχος-φορέας υλοποίησης) έργων απαιτείται:
S Υποβολή πρότασης από το Φορέα Χρηματοδότησης
S Το σύμφωνο επιχορήγησης (Grant Agreement) με την Ε.Ε
S Τεχνικό Δελτίο Έργου
S Η κατά περίπτωση σύμφωνη γνώμη της παρ. 5 του άρθρου 9 του ν. 5140/2024 (ΦΕΚ Α' 154) , όπου απαιτείται (βλ. σχετικά διαδικασίες της παρ. 5.10.3 κατωτέρω).
Για την εγγραφή/τροποποίηση πιστώσεων συνεχιζόμενων έργων στο ΑΠΔΕ απαιτείται υποβολή πρότασης από το Φορέα Χρηματοδότησης
5.6.4. Έργα χρηματοδοτούμενα με πόρους/δωρεές/συνεισφορές εξωτερικού (τρίτων χωρών)
Στο πλαίσιο ειδικών διεθνών συνεργασιών/συμφωνιών στις οποίες συμμετέχει η χώρα μας μέσω του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου στη βάση του οικείου ενωσιακού και εθνικού θεσμικού πλαισίου, το ΑΠΔΕ δύναται να χρηματοδοτεί έργα στο χρηματοδοτικό σχήμα των οποίων συμπεριλαμβάνονται πόροι με τη μορφή συνεισφορών/δωρεών/επιχορηγήσεων από τρίτες χώρες. Η ένταξη/τροποποίηση έργων αυτής της κατηγορίας πραγματοποιείται μετά από πρόταση του ΦΧ συνοδευόμενη από α) ΤΔΕ-ΠΔΕ και β) τη σχετική συμφωνία.
Με μέριμνα και ευθύνη του Φορέα χρηματοδότησης, κατατίθενται σε λογαριασμό τηρούμενο για το σκοπό αυτό από την ΤτΕ σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 13-14 του ΧΔ 9035/1973 (ΦΕΚ Β΄ 999), οι προβλεπόμενες συνεισφορές/πόροι εξωτερικού, σύμφωνα με τους σχετικούς όρους των αντίστοιχων συμφωνιών που συνάπτονται αρμοδίως, για τη χρηματοδότηση έργων του ΠΔΕ. Ειδικότερα, η κατάθεση πραγματοποιείται στον λογαριασμό ιδίων εσόδων ΠΔΕ προϊόντος 2342 που τηρείται στην Τράπεζα της Ελλάδος με IBAN GR2601000230000000002348019 και τίτλο “ΥΠΕΘΟ ΠΟΡΟΙ ΑΠΟ ΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ”.
Ο ως άνω αρμόδιος φορέας χρηματοδότησης οφείλει να αποστέλλει αμελλητί στη ΔΔΕ αντίγραφο των extrait της Τράπεζας για τις πραγματοποιούμενες καταθέσεις.
Η ΔΔΕ δύναται, κατά περίπτωση να ζητά την υποβολή επιπρόσθετων στοιχείων και δικαιολογητικών σε συνάφεια με το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τη σύσταση και εφαρμογή των έργων.
5.7. Έργα που είχαν εγγραφεί στο συγχ/νο ΑΠΔΕ σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 60Α του ν. 4914/2022
Σύμφωνα με την περ. δ του άρθρου 42 του ν. 5140/2024 καταργείται «το άρθρο 60Α του ν. 4914/2022, περί επιτάχυνσης της υλοποίησης έργων προς ένταξη στα συγχρηματοδοτούμενα από το Εταιρικό Σύμφωνο Περιφερειακής Ανάπτυξης 2021-2027 Προγράμματα». Σε εφαρμογή και των σχετικών διατάξεων της υπ’ αριθ. 12241/04.12.2024 απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (ΦΕΚ Β΄ 6768), οι φορείς χρηματοδότησης, σε συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες διαχείρισης, θα πρέπει να ολοκληρώσουν το αργότερο έως την 31.12.2025 τη μεταφορά στα συγχ/να προγράμματα ή άλλως, τη μεταφορά στο εθνικό σκέλος ή τέλος, την απένταξη των συνεχιζόμενων έργων τους της κατηγορίας αυτής, που χρηματοδοτούνταν από ΣΑ ---/2 του ΑΠΔΕ, με στόχο την επιτάχυνση της ωρίμανσης/ υλοποίησής τους, μέχρι την ένταξή τους στα προγράμματα των ενωσιακών Ταμείων.
Μέχρι την ως άνω μεταφορά, το 2025, η εγγραφή/τροποποίηση πιστώσεων για τα συνεχιζόμενα έργα αυτής της κατηγορίας γίνεται μετά από πρόταση του οικείου ΦΧ, χωρίς περαιτέρω τροποποίηση των στοιχείων τους.
5.8. Έργα ΕΠ Επισιτιστικής και Βασικής Υλικής Συνδρομής Ι (ΕΠ Ι)
Το Ταμείο Ευρωπαϊκής Βοήθειας για τους Απόρους (ΤΕΒΑ) υποστηρίζει Εθνικά Συστήματα μέσω των οποίων διανέμονται στους απόρους τρόφιμα ή/και βασική υλική συνδρομή, μέσω των Κοινωνικών Συμπράξεων που επιλέγονται. Το ΤΕΒΑ στην Ελλάδα εξειδικεύεται μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος Επισιτιστικής και Βασικής Υλικής Συνδρομής Ι (ΕΠ Ι).
Η Απόφαση Ένταξης της πράξης αποτελεί αυτοδίκαια πρόταση εγγραφής στο συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του ΠΔΕ. Η χρηματοδότηση των έργων του ΤΕΒΑ εκτελείται από την ΤτΕ μέσω Κεντρικού Λογαριασμού.
Για την ένταξη στο ΑΠΔΕ συνεχιζόμενων έργων του ΤΕΒΑ απαιτείται πρόταση από τον Φορέα Χρηματοδότησης.
Για την τροποποίηση συνεχιζόμενων έργων (π/υ, τίτλου κτλ.) του ΕΠ Ι απαιτείται απόφαση ένταξης ή τροποποίησης της πράξης από την αρμόδια υπεύθυνη αρχή και η καταχώριση της στο ΟΠΣ-ΕΣΠΑ.
Η Δράση της Επισιτιστικής Βοήθειας και Υλικής Στέρησης για την ΠΠ 2021-2027 (Προτεραιότητα 6 του ΠΑΔΚΣ) χρηματοδοτείται από το ΕΚΤ+, σύμφωνα με τον Καν. 2021/1057 μέσω του Προγράμματος Ανθρώπινο Δυναμικό και Κοινωνική Συνοχή.
5.9. Έργα του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση (ΕΤΠ)
Για την περίοδο 2021-2027 έχει τεθεί σε ισχύ ο Κανονισμός (ΕΕ) 2021/691 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 28ης Απριλίου 2021 για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση για τους απολυμένους εργαζόμενους και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1309/2013 (Κανονισμός ΕΤΠ).
Προαπαιτούμενο της ένταξης νέων πράξεων στο ΑΠΔΕ είναι η υποβολή της Πρότασης κινητοποίησης του ΕΤΠ που υποβάλλει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο και η συνακόλουθη Απόφαση Κινητοποίησης του ΕΤΠ από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Σημειώνεται ότι τα έργα ΕΤΠ αποτελούνται από δέσμη εξατομικευμένων ενεργειών προς τους ωφελούμενους και από διακριτή δέσμη ενεργειών διοικητικής υποστήριξης της Α.Δ. και ως εκ τούτου, απαιτείται η διακριτή εγγραφή τους στο ΑΠΔΕ.
Για την ένταξη στο ΑΠΔΕ συνεχιζόμενων έργων του ΕΤΠ απαιτείται πρόταση από τον Φορέα Χρηματοδότησης.
5.10. Έργα Λοιπών Κοινοτικών και άλλων Προγραμμάτων
Στο πλαίσιο της χρηματοδότησης πράξεων που αφορούν στη συμμετοχή Φορέων Χρηματοδότησης και εποπτευόμενων ή/και χρηματοδοτούμενων από αυτούς φορέων σε προγράμματα/πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για τα οποία δεν λειτουργεί υπηρεσία με σχετικά καθήκοντα διαχείρισης, το ΑΠΔΕ δύναται να καλύψει:
- Το ποσοστό της εθνικής συμμετοχής, στις περιπτώσεις, όπου το ποσοστό της κοινοτικής συμμετοχής αποδίδεται απ’ ευθείας στον Φορέα,
- Το σύνολο της εθνικής και ενωσιακής συμμετοχής, στις περιπτώσεις όπου οι φορείς δεν δύνανται να εισπράξουν απ’ ευθείας την ενωσιακή συμμετοχή,
O π/υ του έργου στο ΑΠΔΕ διαμορφώνεται κατά περίπτωση με βάση την ως άνω εθνική και ενωσιακή συμμετοχή, όπως προκύπτει από τη συμφωνία χρηματοδότησης ή την απόφαση έγκρισης/συμμετοχής, σύμφωνα με τις επόμενες παραγράφους
Στο ΑΠΔΕ εγγράφεται διακριτό ενάριθμο έργο για κάθε συμμετέχοντα/δικαιούχο φορέα.
Η τήρηση των προϋποθέσεων συμμετοχής στα εν λόγω ευρωπαϊκά προγράμματα, η παρακολούθηση των διαδικασιών έγκρισης τους από τα αρμόδια κατά περίπτωση όργανα των Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων, καθώς και η υλοποίηση του φυσικού και οικονομικού αντικειμένου των έργων σύμφωνα με τις συμφωνίες χρηματοδότησης/εγκριτικές αποφάσεις αποτελεί ευθύνη των Φορέων Υλοποίησης και Xρηματοδότησης, οι οποίοι δεσμεύονται για τα παραπάνω με την υποβολή προτάσεων εγγραφής των έργων στο ΑΠΔΕ και αιτημάτων για τη σταδιακή χρηματοδότηση των έργων.
5.10.1. Ένταξη/τροποποίηση συνεχιζόμενων έργων Λοιπών Κοινοτικών Προγραμμάτων
Για την ένταξη/εγγραφή πιστώσεων συνεχιζόμενων έργων Λοιπών Κοινοτικών Προγραμμάτων, απαιτείται:
S Υποβολή πρότασης από τον Φορέα Χρηματοδότησης
S Συνοπτική έκθεση σκοπιμότητας συνέχισης της δράσης από τον αρμόδιο Γενικό Γραμματέα (εκτός των έργων που εντάσσονται βάσει ΚΥΑ).
Σε περίπτωση τροποποίησης των στοιχείων του έργου (ιδίως εγκεκριμένου π/υ ή/και τροποποίηση τίτλου, δικαιούχου, φυσικού αντικειμένου), απαιτούνται επιπρόσθετα τα αντίστοιχα:
S Συμφωνία χρηματοδότησης (grant agreement) ή Απόφαση έγκρισης ή συμμετοχής από τις αρμόδιες Υπηρεσίες της Ε.Ε. (παρόμοιου τύπου απόφαση με την Απόφαση Ένταξης πράξης σε ΕΠ)
^ Τεχνικό Δελτίο Έργου.
^ Η κατά περίπτωση σύμφωνη γνώμη της παρ. 5 του άρθρου 9 του ν. 5140/2024.
5.10.2. Ένταξη νέων έργων Λοιπών Κοινοτικών Προγραμμάτων
Για την ένταξη νέων έργων Λοιπών Κοινοτικών Προγραμμάτων απαιτείται:
^ Υποβολή πρότασης από τον Φορέα Χρηματοδότησης.
^ Συμφωνία χρηματοδότησης (grant agreement) ή Απόφαση έγκρισης ή συμμετοχής από τις αρμόδιες Υπηρεσίες της Ε.Ε. (παρόμοιου τύπου απόφαση με την Απόφαση Ένταξης πράξης σε ΕΠ)
^ Τεχνικό Δελτίο Έργου.
^ Η κατά περίπτωση σύμφωνη γνώμη της παρ. 5 του άρθρου 9 του ν. 5140/2024
Επιπρόσθετα των ανωτέρω,
- για την ένταξη νέων/τροποποίηση συνεχιζόμενων έργων Λοιπών Κοινοτικών Προγραμμάτων που υλοποιούνται από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ιδίως της ΣΑΕ 082/2, απαιτείται ΚΥΑ έγκρισης προγραμμάτων σε εφαρμογή κανονισμών ΕΕ/συμμετοχής σε Ευρωπαϊκά Προγράμματα, με βάση την οποία τεκμηριώνονται τα στοιχεία της ένταξης/τροποποίησης του έργου, στο αντίστοιχο Τεχνικό Δελτίο.
- για την τροποποίηση έργων που έχουν ενταχθεί μέχρι 31.12.2024 απαρτιζόμενα από περισσότερες επί μέρους Συμβάσεις ανά Ερευνητικό Φορέα ή ΑΕΙ (έργα ΓΓΕΚ), απαιτείται συνοπτική Έκθεση σκοπιμότητας όπου θα αναφέρονται οι εν λόγω επί μέρους Συμφωνίες χρηματοδότησης. Η χρηματοδότηση κάθε νέας συμφωνίας δύναται να γίνεται αποκλειστικά μέσω της εγγραφής νέου διακριτού έργου, με βάση τις οικείες διατάξεις.
Επισημαίνεται ότι τα στοιχεία υποβολής/τροποποίησης των έργων αυτής της κατηγορίας (πχ κατηγορίες δαπανών, υποέργα, προϋπολογισμός, κα) οφείλουν να συνάδουν με το κατά περίπτωση θεσμικό πλαίσιο που διέπει τα έργα ή/και τα δικαιολογητικά υποβολής των έργων (πχ grant agreement, σχετική ΥΑ).
5.10.3. Σύμφωνη γνώμη - Διαδικασία της παρ. 5 του άρθρου 9 του ν. 5140/2024
Σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 9 του ν. 5140/2024, έργα που χρηματοδοτούνται από προγράμματα/πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για τα οποία δεν λειτουργεί υπηρεσία με σχετικά καθήκοντα διαχείρισης, εντάσσονται στο ΑΠΔΕ κατόπιν σύμφωνης γνώμης: α) του αρμόδιου για το ΑΠΔΕ Υπουργού, για επιβάρυνση του ΑΠΔΕ άνω του ενός εκατομμυρίου (1.000.000) ευρώ, και β) του αρμόδιου φορέα χρηματοδότησης για επιβάρυνση του ΑΠΔΕ κάτω του ενός εκατομμυρίου (1.000.000) ευρώ, πριν από την υποβολή του σχετικού αιτήματος προς τους αρμόδιους οικονομικούς φορείς (π.χ. πριν την υποβολή αίτησης συμμετοχής του φορέα στην Πρόσκληση της ΕΕ).
Η σύμφωνη γνώμη αφορά στο ύψος του προϋπολογισμού που προτείνεται προς εγγραφή στο ΑΠΔΕ. Το έγγραφο της σύμφωνης γνώμης του αρμόδιου ΦΧ υπογράφεται από το κατά περίπτωση αρμόδιο για την υποβολή πρότασης στο ΑΠΔΕ όργανο (Υπηρεσιακό Γραμματέα ή Υπουργό ή τον Περιφερειάρχη) και περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον τον τίτλο και το χρηματοδοτικό σχήμα π/υ (ενωσιακή και εθνική συμμετοχή) του έργου σε συνάφεια με τον συμμετέχοντα φορέα, καθώς και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης όπως συνάγονται με βάση την Πρόσκληση / Ανακοίνωση της ΕΕ ή άλλο αντίστοιχο έγγραφο.
Με την έκδοση της σύμφωνης γνώμης ο ΦΧ δεσμεύεται ότι η προκαλούμενη επιβάρυνση αναλαμβάνεται εντός των ορίων του ισχύοντος ΜΠΔΣ για το ΑΠΔΕ του ΦΧ, και συνάδει με τις εκτιμήσεις δαπανών/πληρωμών σύμφωνα με τις διαδικασίες των άρθρων 7 και 8 του ν. 5140/2024. Για το 2025, η εν λόγω δέσμευση θεωρείται ότι παρέχεται με την υποβολή της πρότασης
εγγραφής/τροποποίησης του έργου στο ΑΠΔΕ, η οποία μετά από σχετικό αίτημα του ΦΧ, δύναται να καλύπτει εκ των υστέρων την προϋπόθεση της παροχής της σύμφωνης γνώμης.
Οι προηγούμενες διατάξεις εφαρμόζονται αναλογικά και για τροποποιήσεις συναφών συνεχιζόμενων έργων ιδίως εφόσον περιλαμβάνουν αύξηση του εγκεκριμένου π/υ.
Εφόσον η προκαλούμενη επιβάρυνση (προϋπολογισμός προς εγγραφή στο ΑΠΔΕ) υπερβαίνει το ένα εκατομμύριο (1.000.000) ευρώ για το αντίστοιχο έργο του ενδιαφερόμενου φορέα - δικαιούχου, ο αρμόδιος φορέας χρηματοδότησης, αιτείται, τη χορήγηση της σύμφωνης γνώμης της περ. α) της παρ. 5 του άρθρου 9 του ν. 5140/2024, του αρμόδιου για το ΑΠΔΕ Υπουργού, στη βάση υποβολής Βεβαίωσης για τη συνάφεια με το ισχύον ΜΠΔΣ και τις εκτιμήσεις δαπανών/πληρωμών του φορέα, σύμφωνα με τις διαδικασίες των άρθρων 7 και 8 του ν. 5140/2024. Το σχετικό αίτημα υποβάλλεται σύμφωνα με το Υπόδειγμα (βλ. Πίνακα 11β του Παραρτήματος). Για το 2025 η σύμφωνη γνώμη αυτής της παραγράφου δύναται να χορηγείται αναδρομικά στη βάση υποβολής όμοιας Βεβαίωσης, και πρέπει να ζητείται για κάθε νέο ή τροποποιούμενο έργο του οποίου η επιβάρυνση διαμορφώνεται σε ύψος άνω του 1.000.000 ευρώ.
5.11. Έργα δανειοδοτούμενα από Διεθνείς Χρηματοδοτικούς Οργανισμούς
Σε εφαρμογή και των σχετικών διατάξεων της υπ’ αριθ. 12241/04.12.2024 απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (Β’ 6768), εφεξής, το εθνικό σκέλος του ΑΠΔΕ δύναται να καλύψει τη χρηματοδότηση νέων έργων που δανειοδοτούνται/χρηματοδοτούνται από Διεθνείς Χρηματοδοτικούς Οργανισμούς (Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, Αναπτυξιακή Τράπεζα του Συμβουλίου της Ευρώπης-CEB κ.α.) με βάση την ένταξή τους στο ΕΠΑ. Ομοίως, προβλέπεται η μετάπτωση/μεταφορά στο εθνικό σκέλος/ΕΠΑ των συνεχιζόμενων έργων αυτής της κατηγορίας, μέχρι την 31.12.2025, με μέριμνα των αρμόδιων φορέων χρηματοδότησης–υπηρεσιών διαχείρισης.
Μέχρι την ως άνω μεταφορά τους, το 2025, για την τροποποίηση συνεχιζόμενων έργων δανειοδοτούμενων από Διεθνείς Χρηματοδοτικούς Οργανισμούς απαιτείται:
S Υποβολή πρότασης από τον Φορέα Χρηματοδότησης
S Δανειακή σύμβαση μεταξύ του Διεθνούς Χρηματοδοτικού Οργανισμού και του Ελληνικού Δημοσίου για τη χρηματοδότηση του έργου, κατάλληλα υπογεγραμμένη, σύμφωνα με το εδ. 1 άρθρου 5 του ν. 5079/2023 (ΦΕΚ Α΄ 215)
S Τεχνικό Δελτίο Έργου.
Η εγγραφή πιστώσεων γίνεται μετά από πρόταση του οικείου φορέα χρηματοδότησης. Η τήρηση των προϋποθέσεων των σχετικών συμβάσεων, η παρακολούθηση των διαδικασιών έγκρισης και τήρησης τους από τα αρμόδια όργανα, η υλοποίηση του φυσικού αντικειμένου των έργων σύμφωνα με τις δανειακές συμβάσεις και η σταδιακή χρηματοδότηση αυτών αποτελεί αποκλειστική ευθύνη των Φορέων Υλοποίησης και Xρηματοδότησης, οι οποίοι δεσμεύονται για τα παραπάνω με την υποβολή προτάσεων ένταξης των έργων στο ΑΠΔΕ και αιτημάτων για την σταδιακή χρηματοδότηση των έργων. Επισημαίνεται ότι τα στοιχεία υποβολής των έργων αυτής της κατηγορίας (πχ κατηγορίες δαπανών, υποέργα, προϋπολογισμός, κα) οφείλουν να συνάδουν με το κατά περίπτωση θεσμικό πλαίσιο που διέπει τα έργα ή / και τα δικαιολογητικά υποβολής των έργων (πχ δανειακή σύμβαση, σχετική ΥΑ).
Οι Φορείς υποχρεούνται για την αποστολή ετήσιας έκθεσης υλοποίησης φυσικού αντικειμένου των έργων αυτών που περιλαμβάνει κατ΄ ελάχιστο την πορεία υλοποίησης των έργων καθώς και επικαιροποιημένο χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης τους. (Πίνακας 13).
Η έκθεση υλοποίησης φυσικού αντικειμένου θα πρέπει να αποσταλεί ένα μήνα μετά την έκδοση της παρούσας εγκυκλίου.
5.12. Έργα Ταμείου Συνοχής
Τα έργα Ταμείου Συνοχής θα αποπληρωθούν από το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος σε ΣΑ/2 στις περιπτώσεις όπου η μη ολοκλήρωσή τους ή η μη ικανοποίηση των ειδικών όρων που έχουν τεθεί στις εγκριτικές αποφάσεις (ολοκλήρωση φυσικού αντικειμένου, ικανοποίηση ειδικών όρων, απαλλοτριώσεις κλπ.), ενέχει τον κίνδυνο μη είσπραξης ή επιστροφής κοινοτικών πόρων.
Η πρόταση του αρμοδίου Φορέα για οποιαδήποτε τροποποίηση των στοιχείων των έργων θα πρέπει να συνοδεύεται από σύμφωνη γνώμη της ΕΥΣΣΑΕ, όπου θα τεκμηριώνονται τα ανωτέρω.
5.13. Ένταξη έργων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας
Σύμφωνα με τις προβλέψεις του άρθρου 42 του ν. 4772/2021 (ΦΕΚ Α΄ 17/05.02.2021) όπως ισχύει, τα έργα που χρηματοδοτούνται από το ΤΑΑ υλοποιούνται μέσω του εθνικoύ σκέλους του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.
5.13.1. Ένταξη/τροποποίηση έργων
Όπως προβλέπεται στο άρθρο 12 της υπ’ αριθ. 119126 ΕΞ 2021 /2021 (ΦΕΚ Β΄ 4498/29.09.2021) Απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού Οικονομικών «Σύστημα διαχείρισης και ελέγχου των Δράσεων και των Έργων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας», η απόφαση ένταξης για την χρηματοδότηση έργων από το Ταμείο Ανάκαμψης, η οποία εκδίδεται από τον αρμόδιο για την Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού του Ταμείου Ανάκαμψης Υπουργό, αποτελεί αυτοδίκαια πρόταση εγγραφής του έργου στο εθνικό σκέλος του ΠΔΕ. Η εγγραφή πραγματοποιείται από το ΥΠΕΘΟΟ σε διακριτή συλλογική απόφαση (ΣΑΤΑ) ανά φορέα χρηματοδότησης και βαραίνει το εθνικό σκέλος του ΠΔΕ.
Σε εφαρμογή των ανωτέρω, για την ένταξη στο ΠΔΕ νέων έργων ή για την τροποποίηση συνεχιζόμενων έργων του ΤΑ (π/υ, τίτλου κτλ.) απαιτείται απόφαση ένταξης ή τροποποίησης και η καταχώριση της στο ΟΠΣ ΤΑ. Ο δεκατετραψήφιος κωδικός που λαμβάνει το έργο κατά την καταχώριση της απόφασης ένταξης στο ΟΠΣ ΤΑ τίθεται σε ισχύ μετά την ένταξη του έργου στο ΠΔΕ.
5.13.2. Συνεχιζόμενα έργα
Για την ένταξη συνεχιζόμενων έργων στο ΠΔΕ απαιτείται:
S Υποβολή πρότασης από το Φορέα Χρηματοδότησης
S Σύμφωνη γνώμη του αρμόδιου υπουργού για την Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού Ταμείου Ανάκαμψης
5.13.3. Διαδικασία ανάκλησης
Με την ανάκληση της απόφασης Ένταξης, το έργο προτείνεται αυτοδίκαια προς ολοκλήρωση στη ΣΑΤΑ του ΑΠΔΕ με προϋπολογισμό ίσο με το ύψος των πληρωμών του. Στην απόφαση ανάκλησης ρυθμίζεται ο τρόπος χρηματοδότησης τυχών ανειλημμένων υποχρεώσεων.
5.14. Ένταξη έργων που χρηματοδοτούνται αποκλειστικά από εθνικούς πόρους
Αναφορικά με τον προσδιορισμό της διαδικασίας ένταξης/τροποποίησής τους στο εθνικό σκέλος του ΑΠΔΕ το έτος 2025, τα έργα του ΠΔΕ κατηγοριοποιούνται ως ακολούθως:
5.14.1 Έργα των Τομεακών και Περιφερειακών Προγραμμάτων Ανάπτυξης Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΤΠΑ/ΠΠΑ ΕΠΑ) 2021-2025
Η εγγραφή νέων έργων σε ΣΑ του ΕΠΑ ή τροποποίηση των στοιχείων του έργου όπως π/υ, τίτλος, δικαιούχος, κ.α. γίνεται μετά την έκδοση της Απόφασης Ένταξης/ Τροποποίησης έργου σε ΤΠΑ/ΠΠΑ, η οποία και αποτελεί αυτοδίκαιη πρόταση εγγραφής στο εθνικό σκέλος του ΠΔΕ, σύμφωνα με την περίπτωση 3 της παρ. Α του άρθρου 129 των διατάξεων του ν. 4635/2019 (ΦΕΚ Α΄ 167/30.10.2019), καθώς και την παρ. 1 του άρθρου 12 της υπ’ αριθ. 62564/2021 (ΦΕΚ Β΄ 2442/07.06.2021) ΥΑ με θέμα «Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου - Κανόνες επιλεξιμότητας δαπανών για τα προγράμματα του ΕΠΑ 2021-2025» (ΥΑ ΣΔΕ ΕΠΑ»), όπως ισχύει. Κάθε έργο που εντάσσεται σε ένα ΤΠΑ/ΠΠΑ, εγγράφεται σε διακριτή για το ΕΠΑ ΣΑ (ΣΑΝΑ/Π) του αρμόδιου για το έργο Φορέα Χρηματοδότησης, με βάση τον αναπτυξιακό στόχο στον οποίο έχει ενταχθεί. Η κωδικοποίηση των ΣΑ παρατίθεται στον Πίνακα 9 του Παραρτήματος.
5.14.2 . Ειδικά Προγράμματα ΕΠΑ και έργα ειδικών κατηγοριών
Για την υλοποίηση των Ειδικών Προγραμμάτων του άρθρου 130 ν. 4635/2019 (ΦΕΚ Α΄ 167/30.10.2019) ισχύουν τα οριζόμενα στο οικείο Σύστημα Διαχείρισης.
5.14.2.1. Ειδικό Πρόγραμμα της Προεδρίας της Κυβέρνησης
Τα έργα του Ειδικού Προγράμματος της Προεδρίας της Κυβέρνησης (υπ’ αριθ. 5985/2022 (ΦΕΚ Β΄ 1045/09.03.2022) απόφαση του Υφυπουργού Ανάπτυξης και Επενδύσεων, όπως ισχύει) εγγράφονται σε διακριτή συλλογική απόφαση ΣΑΝΑ του εθνικού σκέλους του οικείου φορέα χρηματοδότησης, για κάθε αναπτυξιακό στόχο του ΠΑ ΕΠΑ/ άξονα προτεραιότητας.
5.14.2.2. Ειδικό Πρόγραμμα αντιμετώπισης έκτακτων αναγκών
Τα έργα του Ειδικού Προγράμματος αντιμετώπισης έκτακτων αναγκών (υπ’ αριθ. 77602/2021 (ΦΕΚ Β΄ 3391/28.07.2021) απόφαση του Υφυπουργού Ανάπτυξης και Επενδύσεων, όπως ισχύει) εγγράφονται σε διακριτή συλλογική απόφαση ΣΑΝΑ/ΣΑΝΠ 7---/- του εθνικού σκέλους του οικείου φορέα χρηματοδότησης.
5.14.2.3. Ειδικό Πρόγραμμα Φυσικών Καταστροφών
Σύμφωνα με τις διατάξεις της υπ’ αριθ. 43903/2022 ΚΥΑ για την έγκριση Ειδικού Προγράμματος Φυσικών Καταστροφών: στόχοι και σύστημα διαχείρισης (ΦΕΚ Β΄ 2112/28.04.2022), όπως ισχύει και με βάση την ενεργοποίηση των Υπο-Προγραμμάτων του Ειδικού Προγράμματος Φυσικών Καταστροφών, η απόφαση ένταξης σε Υπο-Πρόγραμμα Φυσικών Καταστροφών αποτελεί αυτοδίκαιη πρότασης εγγραφής του έργου σε Συλλογική απόφαση (ΣΑ) του Φορέα Χρηματοδότησης (ΦΧ). Τροποποιήσεις των στοιχείων του έργου όπως π/υ, τίτλος, δικαιούχος, κ.α., γίνονται αντίστοιχα με τροποποίηση της Απόφασης Ένταξης. Τα έργα του Προγράμματος εντάσσονται σε διακριτή Συλλογική απόφαση (Σ.Α) ανά Υπο-Πρόγραμμα του εθνικού σκέλους του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) του αρμόδιου Φορέα Χρηματοδότησης, σύμφωνα και με την τροποποιητική ΚΥΑ ΑΠ 2335/2024 (ΦΕΚ Β΄ 937).
Ειδικότερα,
■ Τα έργα του Υπο-Προγράμματος «Υποδομών ΟΤΑ», εγγράφονται σε ΣΑΝΑ/ΣΑΝΠ κωδικοποίησης 8.. με φορέα χρηματοδότησης, κατά περίπτωση, την οικεία Περιφέρεια ή το Υπουργείο Εσωτερικών.
■ Τα έργα Υπο-Προγράμματος «Περιβάλλον», εγγράφονται σε ΣΑΝΑ κωδικοποίησης 8— με φορέα χρηματοδότησης το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
■ Τα έργα του Υπο-Προγράμματος «Κρατικής Αρωγής......» εγγράφονται σε ΣΑΝΑ κωδικοποίησης 8 --/- με φορέα χρηματοδότησης, κατά περίπτωση, το ΥΠΕΘΟΟ ή το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας.
Επισημαίνεται ότι τα ως άνω έργα ανήκουν στο στόχο Πράσινη Ανάπτυξη του ΕΠΑ 2021-2025.
5.14.2.4. Ειδικό Πρόγραμμα Δήμου Αθηναίων
Τα έργα του ειδικού προγράμματος Δήμου Αθηναίων εγκρίνονται από τον Πρόεδρο της Επιτροπής Συντονισμού (ΕΠΣΥ), κατόπιν εισήγησης της Υπηρεσίας Διαχείρισης του Προγράμματος, με την έκδοση σχετικής απόφασης ένταξης, η οποία αποτελεί αυτοδίκαιη πρόταση εγγραφής του έργου σε Συλλογική Απόφαση (ΣΑΝΑ 929) του εθνικού σκέλους του ΠΔΕ του ΥΠΕΘΟΟ.
5.14.2.5. Έργα Ειδικών Κατηγοριών - Ειδικά Προγράμματα του 2ου εδαφίου της παρ. 4 του άρθρου 130 του ν. 4635/2019 (ΦΕΚ Α΄ 167/30.10.2019), (ΣΑΕ 367 & 388)
Σε περίπτωση ένταξης νέων έργων των Ειδικών Προγραμμάτων του 2ου εδαφίου της παρ. 4 του άρθρου 130 του ν. 4635/2019 (ΦΕΚ Α΄ 167/30.10.2019) δηλαδή των Αναπτυξιακών Προγραμμάτων Ειδικού Σκοπού Βορείου & Νοτίου Αιγαίου, αποστέλλεται πρόταση από τη Γενική Διεύθυνση Οικονομικών Υπηρεσιών (ΓΔΟΥ) του ΥΠΕΘΟΟ προς τη ΔΔΕ. Η πρόταση βασίζεται σε αίτημα της Δ/νσης Διαχείρισης Εθνικού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων του ΥΠΕΘΟΟ, η οποία αποστέλλει στη ΓΔΟΥ συμπληρωμένο τον Πίνακα 1α με τα νέα έργα, συνοδευόμενο με τις αντίστοιχες Αποφάσεις Ένταξης ή τις εκθέσεις ολοκλήρωσης των έργων.
Για την ένταξη των συνεχιζόμενων έργων, την εγγραφή πιστώσεων ή την τροποποίηση των οικονομικών ή άλλων στοιχείων, οι Φορείς Υλοποίησης αποστέλλουν πρόταση στη Δ/νση Διαχείρισης του Εθνικού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων του ΥΠΕΘΟΟ, η οποία συγκεντρώνει και αποστέλλει τα στοιχεία του Πίνακα 1α στη ΓΔΟΥ του ΥΠΕΘΟΟ, που στη συνέχεια υποβάλλει το αίτημα ένταξης έργων και εγγραφής πιστώσεων στη ΔΔΕ.
5.14.2.6. Έργα Ειδικών Κατηγοριών - Έργα του εθνικού σκέλους ΠΔΕ χρηματοδοτούμενα αποκλειστικά από συνεισφορές τρίτων (ιδιωτικούς πόρους – δωρεές)
Σύμφωνα με τις διατάξεις της υπ ’αρίθ. 12241/04.12.2024 Απόφασης του Αν. Υπουργού Εθν. Οικονομίας και Οικονομικών (Β 6768), νέα έργα που χρηματοδοτούνται από τους πόρους του Ταμείου Αρωγής Πυροπλήκτων για την υποδομή και αποκατάσταση των πυρόπληκτων περιοχών από τις πυρκαγιές του καλοκαιριού 2007 του εθνικού σκέλους ΠΔΕ εγγράφονται στο εθνικό ΑΠΔΕ μέσω της έκδοσης αποφάσεων ένταξης στο ΕΠΑ Μέχρι τη μετάπτωση/μεταφορά τους στο ΕΠΑ, η εγγραφή πιστώσεων/τροποποίηση σε συνεχιζόμενα έργα των ΣΑΕΠ 401, 466 & 426 γίνεται με πρόταση του ΦΧ. Η ΔΔΕ δύναται, κατά περίπτωση να ζητά την υποβολή επιπρόσθετων στοιχείων και δικαιολογητικών σε συνάφεια με το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τη σύσταση και εφαρμογή τους.
Η προτεινόμενη συνολική ετήσια πίστωση για έργα χρηματοδοτούμενα από συνεισφορές τρίτων υποβάλλεται διακριτά σε «τύπο πίστωσης από συνεισφορά» και σε «τύπο πίστωσης από κρατικό π/υ».
5.14.3 Ένταξη/μεταφορά έργων εθνικού ΑΠΔΕ-ΕΠΑ σε συνάφεια με τη σύσταση διακριτού Κεντρικού Λογαριασμού
Το 2025, σε εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 16 του ν 5140/2024 (ΦΕΚ Α΄ 154) οι συλλογικές αποφάσεις έργων εθνικού ΑΠΔΕ των οικείων φορέων χρηματοδότησης που αφορούν σε αντιμετώπιση επιπτώσεων φυσικών καταστροφών, χρηματοδοτούνται από τον διακριτό κεντρικό λογαριασμό «Ε.Δ. - Λογαριασμός για την χρηματοδότηση έργων αντιμετώπισης επιπτώσεων Φυσικών Καταστροφών» και αριθμό 23/201607, που συστήθηκε προς τον σκοπό αυτόν στην Τράπεζα της Ελλάδος, με βάση την υπ’ αριθ. 192629/18.12.2024 (ΦΕΚ Β’ 7085/23.12.2024) Κοινή Απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού και του Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών .
Στις διακριτές συλλογικές αποφάσεις που συνδέονται με τη λειτουργία του λογαριασμού περιλαμβάνονται ιδίως:
1. οι ΣΑΝΑ/Π κωδικοποίησης 8.. του Ειδικού Προγράμματος Φυσικών Καταστροφών του ΕΠΑ
2. οι νέες, διακριτές ΣΑΝΑ/Π που δημιουργούνται από τη ΔΔΕ μετά από σχετικό αίτημα των αρμόδιων φορέων, προκειμένου για την ένταξη – μεταφορά σε αυτές των έργων τους, που αφορούν σε αντιμετώπιση επιπτώσεων φυσικών καταστροφών, αλλά δεν εντάσσονται στο ειδικό πρόγραμμα.
3. οι ΣΑΕΠ 401, 426 και 466 των έργων που χρηματοδοτούνται από τους πόρους του Ταμείου Αρωγής Πυροπλήκτων για την υποδομή και αποκατάσταση των πυρόπληκτων περιοχών από τις πυρκαγιές του καλοκαιριού 2007, καθώς και οι ΣΑΝΑ/Π που δημιουργούνται για την ένταξη/μεταφορά έργων αυτής της κατηγορίας.
Στο πλαίσιο αυτό, μετά την έκδοση, κατά την έναρξη του νέου έτους 2025, των αρχικών ΣΑΝΑ/Π με τη διαδικασία της υποπερ. 1.1.β. της παρ. 1 του άρθρου 2 της υπ’ αριθ. 12755/2024 Απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού και του Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «Τακτοποίηση πληρωμών Δημοσίων Επενδύσεων με τη λήξη του οικονομικού έτους 2024, χρηματοδότηση του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων έτους 2025 και ρύθμιση σχετικών θεμάτων» (Β’ 7122), οι φορείς χρηματοδότησης σε συνεργασία με τις αρμόδιες Υπηρεσίες Διαχείρισης των ΠΑ ΕΠΑ πρέπει να μεριμνήσουν αμελητί για την τροποποίηση των αποφάσεων ένταξης, προκειμένου για τη μεταφορά των έργων, όπου απαιτείται, στις διακριτές συλλογικές αποφάσεις λειτουργίας του λογαριασμού . Σημειώνεται ότι οι πράξεις τροποποίησης θα πρέπει να περιλαμβάνουν, για κάθε έργο, τόσο τα στοιχεία του νέου εναρίθμου, όσο και αυτά του ολοκληρούμενου στο ύψος των πληρωμών ΠΔΕ, δημιουργώντας στο e-ΠΔΕ αντίστοιχες προτάσεις τροποποίησης. Στον τίτλο του μεταφερόμενου έργου προστίθεται ο παλαιός ενάριθμος, με στόχο ιδίως τη διασφάλιση της συνέχειας των ανειλημμένων νομικών δεσμεύσεων.
5.15. Εγγραφή πιστώσεων
Σύμφωνα με την υποπερ. 1.1.β. της παρ. 1 του άρθρου 2 της υπ’ αριθ. 12755/2024 Απόφασης του Αναπληρωτή Υπουργού και του Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών «Τακτοποίηση πληρωμών Δημοσίων Επενδύσεων με τη λήξη του οικονομικού έτους 2024, χρηματοδότηση του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων έτους 2025 και ρύθμιση σχετικών θεμάτων» (Β’ 7122), κατά την έναρξη του έτους, για όλα τα έργα που σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο προβλέπεται η αυτοδίκαιη πρόταση εγγραφής τους στο ΑΠΔΕ, εκδίδονται από τον αρμόδιο για το ΑΠΔΕ Υπουργό οι αρχικές Συλλογικές Αποφάσεις (ΣΑ) 2025 με εγγραφή πιστώσεων στα έργα ίσες με το πλαφόν πίστωσης, και λαμβανομένων υπόψη των ορίων πιστώσεων που ισχύουν για τους Φορείς Χρηματοδότησης ΑΠΔΕ το 2025.
Μετά την ολοκλήρωση της παραπάνω διαδικασίας, για την εγγραφή πιστώσεων απαιτείται υποβολή πρότασης από τον Φορέα Χρηματοδότησης.
Για τον υπολογισμό των απαιτούμενων πιστώσεων των έργων του AΠΔΕ για το τρέχον έτος σε ότι αφορά τα συνεχιζόμενα έργα θα πρέπει να ληφθούν υπόψη και τα υπόλοιπα των κατανομών που δεν πληρώθηκαν το 2024 και μεταφέρθηκαν στους λογαριασμούς των ΣΑ των έργων αυτών στην ΤτΕ, για το τρέχον έτος.
5.15.1. Εγγραφή πιστώσεων συγχρηματοδοτούμενων έργων
5.15.1.1. Εγγραφή πιστώσεων για έργα που αποτελούν αυτοδίκαιη πρόταση εγγραφής στο ΠΔΕ
Τα νέα έργα που σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο του ΑΠΔΕ και των προγραμμάτων προβλέπεται να προτείνονται αυτοδίκαια για ένταξη στο ΑΠΔΕ, πριν την έκδοση της αρχικής ΣΑ εγγράφονται με πίστωση ίση με το 10% του π/υ τους. Μετά την έκδοση του αρχικού Προγράμματος και εφόσον έχει καλυφθεί το ετήσιο όριο πιστώσεων του Φορέα, τα έργα εντάσσονται με μηδενικές πιστώσεις.
5.15.1.2. Εγγραφή πιστώσεων για έργα που δεν αποτελούν αυτοδίκαιη πρόταση εγγραφής στο ΠΔΕ
Για την εγγραφή πιστώσεων έργων (νέων ή συνεχιζόμενων) που δεν αποτελούν αυτοδίκαιη πρόταση εγγραφής στο ΠΔΕ και προκειμένου να εγγραφούν πιστώσεις, απαιτείται υποβολή πρότασης από τον Φορέα Χρηματοδότησης. Η πρόταση συνοδεύεται από τυχόν πρόσθετα δικαιολογητικά που κατά περίπτωση προβλέπονται από το θεσμικό πλαίσιο του ΑΠΔΕ.
5.15.2. Εγγραφή πιστώσεων έργων εθνικού ΑΠΔΕ
Τα νέα έργα ΕΠΑ που σύμφωνα με τη νομοθεσία προβλέπεται να προτείνονται αυτοδίκαια για ένταξη στο ΠΔΕ, πριν την έκδοση της αρχικής ΣΑ και τηρουμένων των ορίων πιστώσεων των ΦΧ, εγγράφονται με πίστωση ίση με το 10% του π/υ τους, εφόσον η πίστωση αυτή δεν υπερβαίνει τον π/υ του έργου που χρηματοδοτείται από το ΕΠΑ.. Από τη διάταξη αυτή εξαιρούνται τα έργα ο π/υ των οποίων δεν βαρύνει το ΕΠΑ 2021-2025 (έργα με π/υ ΕΠΑ 0).
Μετά την έκδοση του αρχικού Προγράμματος και εφόσον έχει καλυφθεί το ετήσιο όριο πιστώσεων του Φορέα, τα έργα εντάσσονται με μηδενικές πιστώσεις.
5.15.3. Εγγραφή πιστώσεων έργων του Ταμείου Ανάκαμψης
Η εγγραφή των πιστώσεων κάθε έργου του ΤΑA κατά την αρχική ένταξη προτείνεται με την Απόφαση Ένταξης του έργου, ενώ η υπολειπόμενη χρηματοδότηση για το έτος ένταξης ή για τα επόμενα έτη γίνεται με πρόταση του Φορέα Χρηματοδότησης, κατόπιν σύμφωνης γνώμης του αρμόδιου, για την Ειδική Υπηρεσία Συντονισμού Ταμείου Ανάκαμψης, υπουργού.
5.16. Δημιουργία νέων Συλλογικών Αποφάσεων
Προκειμένου για τη δημιουργία (άνοιγμα) από τη ΔΔΕ νέων ΣΑ (π.χ. συγχ/νων προγ/των 2021-2027, ΕΠΑ, ΤΑΑ), η ΔΔΕ ενημερώνει τον αρμόδιο φορέα σχετικά με τους νέους κωδικούς, σε συνέχεια σχετικού αιτήματος – μηνύματος ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του οικείου φορέα προς το Τμήμα Κατάρτισης Ετησίων Προγραμμάτων με ηλεκτρονική αλληλογραφία (e-mail). Το σχετικό αίτημα δύναται επίσης να υποβάλλεται και μέσω helpdesk.
5.17. Υποβολή Τεχνικών Δελτίων
Τα Τεχνικά Δελτία που υποβάλλονται σε συνάφεια με τις διατάξεις της παρούσας, υπογράφονται στις στήλες «Υπηρεσία και Υπεύθυνος Φορέα Πρότασης» και «Υπηρεσία και Υπεύθυνος Φορέα Υλοποίησης» από τον προϊστάμενο της αρμόδιας υπηρεσίας ή γενικότερα τον υπεύθυνο του φορέα που προτείνει/υλοποιεί το έργο, ενώ στη στήλη «Υπηρεσία και Υπεύθυνος Φορέα Χρηματοδότησης» για τα Υπουργεία από τον προϊστάμενο της αρμόδιας οικονομικής υπηρεσίας (Γεν. Δ/ντής, Δ/ντής κλπ.) ενώ για τις Περιφέρειες από τον προϊστάμενο της Δ/νσης Αναπτυξιακού Προγραμματισμού.
Το Τεχνικό Δελτίο ένταξης του έργου (ΤΔΕ) συμπληρώνεται σύμφωνα με σχετικό υπόδειγμα (βλ. Πίνακα 4α/4β του Παραρτήματος) και υπογράφεται υποχρεωτικά σε επίπεδο τουλάχιστον Υπηρεσιακού/ Γενικού Γραμματέα του Φορέα ή από τον Περιφερειάρχη. Αντίστοιχα το διαβιβαστικό έγγραφο υποβολής της πρότασης υπογράφεται από τον αρμόδιο Υπουργό/Υπηρεσιακό Γραμματέα του ΦΧ, ή τον Περιφερειάρχη.
Σημειώνεται ότι στο e-ΠΔΕ έχουν πρόσβαση και οι Φορείς Υλοποίησης, οι οποίοι θα πρέπει να καταχωρίζουν το Τεχνικό Δελτίο του έργου που προτείνεται προς ένταξη στο ΠΔΕ. Με την καταχώριση του Τεχνικού Δελτίου, τυχόν κωδικός ενάριθμος που λαμβάνει το έργο τίθεται σε ισχύ μετά την έγκριση της ΣΑ από τον Αναπληρωτή Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Επισημαίνεται, ότι παρέχεται επίσης η δυνατότητα ψηφιακής υπογραφής των Τεχνικών Δελτίων Έργων/Υποέργων (ΤΔΕ/Υ) από το σύνολο των αρμοδίως υπογραφόντων (φορείς πρότασης/ υλοποίησης/χρηματοδότησης, Υπηρεσιακό/Γενικό Γραμματέα του Φορέα ή τον αρμόδιο Περιφερειάρχη), μέσω της αξιοποίησης αναγνωρισμένων ψηφιακών πιστοποιητικών που δημιουργούνται από Ασφαλή Διάταξη Δημιουργίας Υπογραφής, επέχουν θέση ιδιόχειρης υπογραφής και εκδίδονται από τις αρμόδιες αρχές Πιστοποίησης του Ελληνικού Δημοσίου.
Η ΔΔΕ δύναται να μην αποδέχεται και να επιστρέφει στον αρμόδιο Φορέα Χρηματοδότησης προτάσεις εγγραφής/τροποποίησης έργων, οι οποίες δεν συνάδουν με τις οδηγίες της παρούσας εγκυκλίου.
5.18. Ειδικά θέματα
5.18.1. Δημοσιονομικές διορθώσεις
Προκειμένου να διασφαλιστεί η χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, οι Φορείς Χρηματοδότησης και οι Φορείς Υλοποίησης των έργων του ΑΠΔΕ έχουν την υποχρέωση να τηρούν τις προβλεπόμενες διαδικασίες ανάκτησης σε συνέχεια αποφάσεων δημοσιονομικών διορθώσεων, σύμφωνα με τα σχετικά Εθνικά Συστήματα Δημοσιονομικών Διορθώσεων.
Οι Φορείς εντός της πρώτης εβδομάδας του Σεπτεμβρίου 2025 υποχρεούνται να αποστείλουν στη ΔΔΕ στοιχεία για τις αποφάσεις Δημοσιονομικών Διορθώσεων έργων αρμοδιότητάς τους που εκδόθηκαν από 1 Ιουλίου 2024 μέχρι και 30 Ιουνίου 2025, εξαιρουμένων των ποσών για τα οποία ζητείται ανάκτηση ή βαρύνουν τους ίδιους πόρους των Δικαιούχων, σύμφωνα με το υπόδειγμα του Πίνακα 12 του Παραρτήματος. Η ΔΔΕ στην κατάρτιση του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων για το 2026 θα λάβει υπόψη τα ποσά των Δημοσιονομικών Διορθώσεων που θα αποσταλούν για τον καθορισμό των ορίων πιστώσεων των Φορέων μειώνοντας αντίστοιχα το όριο πιστώσεων του εθνικού σκέλους του ΑΠΔΕ του Φορέα που έχει υποστεί δημοσιονομική διόρθωση.
5.18.2. Λειτουργική ταξινόμηση έργων ΑΠΔΕ
Με σκοπό να εξυπηρετηθεί η ανάγκη τήρησης των οικονομικών στοιχείων του ΑΠΔΕ ταξινομημένα σε διεθνώς αποδεκτές κατηγορίες, το 2021 ξεκίνησε στο Υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων (ΥΠΑΝΕΠ) η υλοποίηση δράσης για την ταξινόμηση όλων των έργων του ΠΔΕ στις κατηγορίες τομέων πολιτικής (COFOG ΙΙ), όπως αυτές έχουν αναπτυχθεί από τον ΟΟΣΑ και δημοσιευθεί ως πρότυπο από τον ΟΗΕ.
Το σύνολο σχεδόν των ενταγμένων έργων έχει ταξινομηθεί, ενώ η ΔΔΕ πραγματοποιεί συνεχείς δειγματοληπτικούς ελέγχους για την διασφάλιση της ορθής αποτύπωσης.
Για τα έργα της νέας προγραμματικής περιόδου, υπάρχει πρόβλεψη στο οικείο θεσμικό πλαίσιο, η πληροφορία αυτή να καταχωρίζεται στο στάδιο ένταξης του έργου στο αντίστοιχο Πρόγραμμα (Απόφαση Ένταξης).
Κεφάλαιο 6
Περιγραφή διαδικασίας χρηματοδότησης έργων ΑΠΔΕ 2025
Η χρηματοδότηση του ΑΠΔΕ πραγματοποιείται με αποφάσεις του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (ΥΠΕΘΟΟ), κατόπιν αιτημάτων που υποβάλλονται αρμοδίως είτε α) από τη Διαχειριστική Αρχή είτε β) από τον Φορέα Χρηματοδότησης σε μηνιαία βάση ή/και ανάλογα με τις ανάγκες πληρωμών.
Για την ομαλή εκτέλεση του π/υ του ΑΠΔΕ, η εκταμίευση των πόρων μέσω της χρηματοδότησης και οι πληρωμές των έργων συστήνεται να συμβαδίζουν κατά το δυνατόν με τις τριμηνιαίες εγκεκριμένες πιστώσεις. Η δέσμευση πόρων, σε έργα που δεν έχουν ωριμότητα πληρωμής, μέσω της χρηματοδότησης/κατανομής, στερεί πόρους από άλλα ώριμα για πληρωμή, ενώ η εκτέλεση σημαντικά μεγάλου ποσοστού πληρωμών στο τελευταίο δίμηνο του έτους δημιουργεί δυσανάλογα αυξημένες ταμειακές ανάγκες στο διάστημα αυτό.
Προς αντιμετώπιση της μη εκλογικευμένης δέσμευσης πόρων, θεσπίστηκε με τον ν. 5140/2024, από 01.01.2025 διαδικασία αυτόματης ανάκλησης κατανομών, με απόφαση του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, για ποσά άνω των πενήντα χιλιάδων (50.000) ευρώ, για τις οποίες δεν έχουν εκτελεστεί πληρωμές εντός τεσσάρων (4) μηνών από την ημερομηνία εκτέλεσης της απόφασης χρηματοδότησης της ΣΑ.
Το ΥΠΕΘΟΟ διατηρεί το δικαίωμα ολικής ή μερικής εκτέλεσης των αιτημάτων χρηματοδότησης λαμβάνοντας υπόψη την απορρόφηση των προηγούμενων χρηματοδοτήσεων ή/και την προώθηση πολιτικών που τίθενται σε προτεραιότητα, ανάλογα με την εκάστοτε ειδική ή γενική οικονομική πολιτική. Επίσης, λόγω της έγκρισης πιστώσεων στο πλαίσιο ενδεχόμενης υπερδέσμευσης και προκειμένου οι πληρωμές του ΑΠΔΕ να παραμένουν εντός του Ορίου Πληρωμών τρέχοντος έτους, το ΥΠΕΘΟΟ διατηρεί το δικαίωμα να αναστέλλει την εκτέλεση κατανομών ή την εκτέλεση ηλεκτρονικών πληρωμών.
6.1. Οριζόντια διαδικασία χρηματοδότησης για το σύνολο των έργων ΑΠΔΕ
Η χρηματοδότηση των έργων, που εντάσσονται στις ΣΑ του ΑΠΔΕ, πραγματοποιείται με αποφάσεις του Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, μέσω λογαριασμών δημοσίων επενδύσεων που τηρούνται στην Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ) σε επίπεδο ΣΑ, υπό διακριτούς Κεντρικούς Λογαριασμούς.
Τα αιτήματα χρηματοδότησης των Συλλογικών Αποφάσεων και οι κατανομές στα έργα (ΠΙΚΕ) υποβάλλονται ηλεκτρονικά αρμοδίως είτε α) από τη ΔΑ είτε β) από τον ΦΧ προς τη ΔΔΕ του ΥΠΕΘΟΟ. Τα διοικητικά έγγραφα των αιτημάτων χρηματοδότησης δεν αποστέλλονται σε έγχαρτη μορφή ούτε κοινοποιούνται με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο στη ΔΔΕ. Οι αποφάσεις χρηματοδότησης των Συλλογικών Αποφάσεων προωθούνται μέσω του e-ΠΔΕ προς την ΤτΕ και με την εκτέλεση αυτών, τα στοιχεία του ΠΙΚΕ, ως επιτυχημένες εγγραφές, ενημερώνουν το e-ΠΔΕ.
Αναλυτικότερα, η διαδικασία χρηματοδότησης διακρίνεται ως ακολούθως, ανάλογα με το πληροφοριακό σύστημα καταχώρισης και υποβολής των αιτημάτων στη ΔΔΕ:
α) Εντός ΟΠΣ-ΕΣΠΑ
Φορέας Υλοποίησης-Δικαιούχος
> Ο φορέας υλοποίησης-δικαιούχος υποβάλλει στην αρμόδια ΔΑ αίτημα χρηματοδότησης (κατανομής) της πράξης/υποέργου για συγκεκριμένο ποσό ανά υποέργο.
Διαχειριστική Αρχή
> Η αρμόδια ΔΑ και η Εθνική Αρχή Συντονισμού (ΕΑΣ) (όπου προβλέπεται) αξιολογούν τα αιτήματα που λαμβάνουν από τους Φορείς Υλοποίησης-Δικαιούχους των έργων, τα οποία στη συνέχεια προωθούνται ηλεκτρονικά στο e-ΠΔΕ προς αξιολόγηση από τη ΔΔΕ.
Επισημαίνεται ότι, με ευθύνη της Ειδικής Υπηρεσίας Θεσμικής Υποστήριξης και Πληροφοριακών Συστημάτων (ΕΥΘΥΠΣ), δεν επιτρέπεται η υποβολή αιτημάτων χρηματοδότησης/κατανομής σε κωδικούς (MIS) απενταγμένων έργων, καθώς τα έργα που απεντάσσονται από τα αντίστοιχα ΕΠ δεν δύνανται να χρηματοδοτούνται.
β) Εντός e-ΠΔΕ
Φορέας Υλοποίησης-Δικαιούχος
> Υποβάλλει στη ΓΔΟΥ του αρμοδίου ΦΧ, αίτημα χρηματοδότησης (κατανομής).
ΓΔΟΥ Φορέα Χρηματοδότησης
> Αξιολογεί το αίτημα και δημιουργεί στο e-ΠΔΕ αίτημα χρηματοδότησης της ΣΑ και διακριτού πίνακα κατανομής σε έργο και υπόλογο (ΠΙΚΕ) για κάθε ΣΑ.
> Για κάθε αίτημα χρηματοδότησης (μίας ή πολλών ΣΑ), εκδίδει διοικητικό έγγραφο με συνημμένο/ους τον/τους ΠΙΚΕ, αρμοδίως υπογεγραμμένο. Η υποβολή του αιτήματος χρηματοδότησης στη ΔΔΕ γίνεται αποκλειστικά μέσω του e-ΠΔΕ με την καταχώριση του αριθμού πρωτοκόλλου του σχετικού εγγράφου.
H ΔΔΕ αξιολογεί τα αιτήματα χρηματοδότησης και εκδίδει Απόφαση Χρηματοδότησης της/των ΣΑ στο e-ΠΔΕ, η οποία υπογράφεται αρμοδίως και αποστέλλεται ηλεκτρονικά στην ΤτΕ με διεπαφή.
Με την ως άνω ίδια διαδικασία υποβάλλονται και τα αιτήματα ανάκλησης χρηματοδότησης ΣΑ.
Με βάση τα στοιχεία της απόφασης χρηματοδότησης, διαμορφώνεται στο e-ΠΔΕ Πίνακας Κατανομής Έργων (ΠΙΚΕ), ο οποίος περιλαμβάνει αναλυτικά τα έργα ανά υπόλογο διαχειριστή και το ποσό με το οποίο κάθε έργο συμμετέχει στο συγκεκριμένο αίτημα χρηματοδότησης της ΣΑ.
Μετά την εκτέλεση της Απόφασης Χρηματοδότησης από την ΤτΕ, τα στοιχεία του ΠΙΚΕ οριστικοποιούνται και ως επιτυχημένες εγγραφές ανά έργο και υπόλογο ενημερώνουν αυτομάτως το e-ΠΔΕ.
Η πρώτη χρηματοδότηση κάθε έτους γίνεται με την αυτόματη μεταφορά από την ΤτΕ των υπολοίπων των λογαριασμών σε επίπεδο ΣΑ κατά την τελευταία ημέρα του προηγούμενου έτους και τα αντίστοιχα στοιχεία του ΠΙΚΕ ενημερώνουν αυτομάτως το e-ΠΔΕ.
6.2. Εξειδίκευση διαδικασίας χρηματοδότησης ανά Κεντρικό Λογαριασμό
Τα έργα ΑΠΔΕ που χρηματοδοτούνται από Ευρωπαϊκά Ταμεία και Μηχανισμούς Χρηματοδότησης, από Ευρωπαϊκά ταμεία και Διεθνείς Οργανισμούς του τομέα Μετανάστευσης και Εσωτερικών
Υποθέσεων, από το ΤΑΑ, από το ΕΠΑ, καθώς και τα έργα για την αντιμετώπιση επιπτώσεων φυσικών καταστροφών, χρηματοδοτούνται από αντίστοιχους Κεντρικούς Λογαριασμούς που τηρούνται στην Τράπεζα της Ελλάδος (23/200850, 23/201150, 23/201550, 23/201608, 23/201607).
Τα έργα συνεισφορών, χρηματοδοτούνται, ανά περίπτωση, από τον κεντρικό λογαριασμό του ΕΠΑ ή της αντιμετώπισης επιπτώσεων φυσικών καταστροφών, στο ύψος του κατατεθειμένου ποσού από τρίτους στον λογαριασμό συνεισφορών 2348001, που τηρείται στην ΤτΕ. Επισημαίνεται ότι στα εν λόγω έργα, εγγράφονται πιστώσεις αποκλειστικά από συνεισφορά και το συνολικό ποσό των πληρωμών βαρύνει το ΑΠΔΕ του οικείου ΦΧ, καθ’ υπέρβαση, εφόσον προβλέπεται σε σχετικό θεσμικό πλαίσιο, του συνολικού εγκεκριμένου ορίου πληρωμών του εθνικού σκέλους του ΑΠΔΕ.
Τα λοιπά έργα ΑΠΔΕ (έργα ΣΑ---/2 και ΣΑ---/4) χρηματοδοτούνται απευθείας από τον λογαριασμό Νο 2002 με τίτλο «Ε.Δ. Δημόσιες Επενδύσεις».
Στον παρακάτω Πίνακα παρουσιάζονται αναλυτικότερες πληροφορίες για τη διαδικασία χρηματοδότησης των έργων μέσω Κεντρικών Λογαριασμών.
Πίνακας 6.2: Διαδικασία χρηματοδότησης των έργων ΑΠΔΕ μέσω Κεντρικών Λογαριασμών
| ΚΛ 23/200850 | ΚΛ 23/201150 | ΚΛ 23/201550
|
| Έργα που χρηματοδοτούνται | ΕΣΠΑ, ΕΟΧ, ΜΣΕ/CEF, ΠΑΑ, ΣΣ ΚΑΠ, ΤΕΒΑ και ΠΑΛΥΘ | ISF, AMIF | ΤΑΑ
|
| Θεσμικό πλαίσιο | - ΚΥΑ με αριθ. πρωτ.
83714/31.08.2022
(ΦΕΚ Β΄ 4787/12.09.2022,
ΑΔΑ: 642046ΜΤΛΡ-ΕΜΟ)
- ΥΑ με αριθ. πρωτ.
71259/27.06.2017
(ΑΔΑ: ΩΖΘΙ465ΧΙ8-7ΧΙ) | - KYA με αριθ. πρωτ. 124698/21.12.2022
(ΦΕΚ Β΄ 6717/27.12.2022, ΑΔΑ: 99ΞΩ46ΜΤΛΡ-6Δ2) | - ΚΥΑ με αριθ. πρωτ. 35259
(ΦΕΚ Β΄
1197/29.03.2021)
- ΥΑ με αριθ. πρωτ. 91835/03.10.2022 (ΑΔΑ:
9ΔΖ746ΜΤΛΡ-4ΣΜ)
|
| Υποβολή αιτημάτων χρηματοδότησης εντός ΟΠΣ ΕΣΠΑ | Για έργα ΕΣΠΑ, ΕΟΧ, ΜΣΕ/CEF και ΠΑΛΥΘ: Σημείο (α) του κεφ. 6.1 | Για έργα των ΣΑ αρμοδιότητας της Ειδικής Υπηρεσίας Συντονισμού & Διαχείρισης Προγραμμάτων Μετανάστευσης και Εσωτερικών Υποθέσεων: Σημείο (α) του κεφ. 6.1.
| |
| Υποβολή αιτημάτων χρηματοδότησης εντός e-ΠΔΕ | Για έργα ΠΑΑ, ΣΣ ΚΑΠ και ΤΕΒΑ:
Σημείο (β) του κεφ. 6.1. | Για έργα των ΣΑ αρμοδιότητας της ΓΔΟΥ: Σημείο (β) του κεφ. 6.1. | Σημείο (β) του κεφ.
6.1.
|
Προϊόν
Λογαριασμού* | 020.2 | 020.6 | 020.4
|
| ΚΛ 23/201608 | ΚΛ 23/201607 | Λογαριασμός Νο 2002
|
| Έργα που χρηματοδοτούνται | ΕΠΑ, πλην των έργων αντιμετώπισης των επιπτώσεων φυσικών καταστροφών | Αντιμετώπισης των επιπτώσεων φυσικών καταστροφών | Λοιπά έργα ΑΠΔΕ ενταγμένα σε ΣΑ/2 και ΣΑ/4
|
| Θεσμικό πλαίσιο | - ΚΥΑ με αριθ. πρωτ. 192625 ΕΞ 2024 | - ΚΥΑ με αριθ. πρωτ. 192629 ΕΞ 2024
| |
| (ΦΕΚ Β΄ 7046/20.12.2024, ΑΔΑ ΨΣΜ6Η-ΜΘΝ) | (ΦΕΚ Β΄ 7085/23.12.2024, ΑΔΑ 6ΙΞΥΗ-05Β )
|
| Υποβολή αιτημάτων χρηματοδότησης εντός e-ΠΔΕ | Σημείο (β) του κεφ. 6.1. | Σημείο (β) του κεφ. 6.1. | Σημείο (β) του κεφ.
6.1.
|
Προϊόν
Λογαριασμού* | 020.8 | 020.7 | 021.1
|
* Οι πληρωμές των έργων πραγματοποιούνται σε βάρος των τριτοβάθμιων λογαριασμών δημοσίων επενδύσεων, οι οποίοι τηρούνται σε επίπεδο ΣΑ.
6.3 Κατάργηση κατανομών σε λογαριασμούς 231 και άνευ υπολόγου/Διαδικασία ορισμού υπολόγου
Κατ’ εφαρμογή του ν. 5140/2024 και βάσει της υπ΄ αριθ. 12755/24.12.2024 ΚΥΑ «Τακτοποίηση πληρωμών Δημοσίων Επενδύσεων με τη λήξη του οικονομικού έτους 2024, χρηματοδότηση του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων έτους 2025 και ρύθμιση σχετικών θεμάτων», καταργήθηκαν οι κατανομές σε λογαριασμό ΝΠ 231 και οι κατανομές άνευ υπολόγου, καθώς και οι αντίστοιχες οθόνες εντός του e-ΠΔΕ.
Η πίστωση των εν λόγω λογαριασμών πραγματοποιείται από την αρμόδια για τη μεταφορά του ποσού υπηρεσία (π.χ. ΓΔΟΥ), αποκλειστικά με ηλεκτρονικές πληρωμές (eps) με χρέωση των νέων λογαριασμών σε επίπεδο ΣΑ.
Κατά την υποβολή αιτήματος χρηματοδότησης/κατανομής εντός του e-ΠΔΕ, επιτρέπεται η συμπλήρωση μόνο ΑΦΜ υπολόγου ή αρμόδιας για τη μεταφορά ποσού υπηρεσίας, που έχει συνδεθεί σε λογαριασμό σε επίπεδο ΣΑ.
α) Λογαριασμοί 231 ΝΠ
Ειδικά για τα έργα με λογαριασμούς προϊόντος ΝΠ 231, οι ΦΧ καλούνται να επιλέξουν μία από τις παρακάτω εναλλακτικές:
1) Τη διενέργεια έμμεσων πληρωμών ΑΠΔΕ στους λογαριασμούς ΝΠ 231, οπότε και θα πρέπει με απόφαση αναρτημένη στη Διαύγεια, να ορίσουν την οικονομική τους υπηρεσία ως αρμόδια για τη μεταφορά ποσού (από λογαριασμούς προϊόντος 020.7, 020.8, 021.1).
Η προς ανάρτηση στη Διαύγεια απόφαση περί ορισμού αρμόδιας υπηρεσίας να μεταφέρει τα χρήματα, θα πρέπει να αναφέρει στο θέμα ότι πρόκειται για «Σύνδεση σε λογαριασμό Συλλογικής Απόφασης της αρμόδιας υπηρεσίας για τη μεταφορά ποσού».
Υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με τo κεφ. 2δ του άρθρου 3 της υπ΄ αρ. 12755/24.12.2024 ΚΥΑ Τακτοποίησης Πληρωμών ΑΠΔΕ, για τα έργα εθνικού σκέλους ΑΠΔΕ και για τα λοιπά έργα ΑΠΔΕ, που θα λάβουν νέο ενάριθμο και ο ΦΧ ορίσει, κατόπιν αιτιολογημένης απόφασης, το ΝΠ του δημοσίου τομέα ως αποδέκτη έμμεσης πληρωμής, ανοίγει νέος λογαριασμός προϊόντος 231 Νομικών Προσώπων (ανά έργο). Στην προκειμένη περίπτωση, ο ΦΧ θα πρέπει να εκδώσει, εκτός από την απόφαση ορισμού της αρμόδιας υπηρεσίας για τη μεταφορά του ποσού, και απόφαση ορισμού του ΝΠ ως υπολόγου στον λογ. ΝΠ 231 αναφέροντας στο θέμα της απόφασης ότι πρόκειται για «Σύνδεση Υπολόγου σε λογαριασμό ΝΠ 231».
2) Τον ορισμό του ΝΠ ως υπόλογο (σε λογ. προϊόντος 020.7, 020.8, 021.1) για τη διενέργεια άμεσων πληρωμών ΑΠΔΕ. Υπογραμμίζεται ότι η επιλογή αυτή είναι δυνατή μόνο στις περιπτώσεις που το υπόλοιπο του λογαριασμού ΝΠ 231 είναι μηδενικό και προϋποθέτει το κλείσιμο του λογαριασμού 231, καθώς δεν δύναται το ίδιο ΑΦΜ να οριστεί ως υπόλογος στο ίδιο έργο, σε δύο προϊόντα (π.χ. 020.7 και ΝΠ 231).
Ειδικότερα, σύμφωνα με οδηγίες της ΤτΕ σχετικά με το κλείσιμο των λογαριασμών 231 και τον ορισμό υπολόγων σε επίπεδο ΣΑ και προκειμένου να ολοκληρωθεί απρόσκοπτα η εν λόγω διαδικασία, παρέχονται οι παρακάτω διευκρινίσεις:
Στην προς ανάρτηση στη Διαύγεια απόφαση περί ορισμού υπολόγου, θα πρέπει να αναφέρεται στο θέμα ότι πρόκειται για «Σύνδεση υπολόγου σε λογαριασμό Συλλογικής Απόφασης».
Στην παραπάνω απόφαση και προκειμένου να συνεχιστεί χωρίς καθυστέρηση η διενέργεια των πληρωμών, θα πρέπει να περιλαμβάνεται και το κλείσιμο του αντίστοιχου λογαριασμού ΝΠ 231 (ΙΒΑΝ), εφόσον υπάρχει, αποφεύγοντας με αυτόν τον τρόπο την αποστολή επιπλέον εγγράφου.
Σε περίπτωση που το αίτημα για το κλείσιμο λογ. 231 δεν συμπεριληφθεί στην ως άνω απόφαση ορισμού υπολόγου, η διαδικασία κλεισίματος του λογαριασμού ΝΠ 231 (IBAN) πραγματοποιείται με έγγραφο του Φορέα Χρηματοδότησης, το οποίο είναι αρμοδίως υπογεγραμμένο (ο υπογράφων θα πρέπει να έχει προσκομίσει δείγμα υπογραφής του) και αποστέλλεται έγχαρτα στο Τμήμα Λογαριασμών Φορέων Κεντρικής Διοίκησης της Διεύθυνσης Εργασιών Δημοσίου της ΤτΕ.
3) Ειδικά για τις περιπτώσεις έργων με ΦΧ Περιφέρεια, όπου είχε οριστεί ως υπόλογος μόνο η Περιφέρεια ή ταυτόχρονα η Περιφέρεια και το Περιφερειακό Ταμείο Ανάπτυξης (ΠΤΑ), δεν παρέχεται η δυνατότητα διατήρησης του λογαριασμού ΝΠ 231 της Περιφέρειας και η σύνδεσή της σε λογαριασμό Συλλογικής Απόφασης ως αρμόδιας υπηρεσίας για τη μεταφορά ποσού, διότι το ίδιο ΑΦΜ υπολόγου δεν δύναται να είναι συνδεδεμένο εντός του ίδιου έργου με δύο διαφορετικά προϊόντα λογαριασμών (π.χ. ΝΠ 231 και 20.8). Ως εκ τούτου, στις εν λόγω περιπτώσεις, οι Περιφέρειες καλούνται να οριστούν ως υπόλογοι (σε λογαριασμούς προϊόντος 020.7, 020.8, 021.1) για τη διενέργεια άμεσων πληρωμών ΑΠΔΕ δίνοντας παράλληλα εντολή για κλείσιμο του αντίστοιχου λογαριασμού 231 (ΙΒΑΝ), αφού πρώτα χρησιμοποιηθεί το υπόλοιπό του μέχρι ανάλωσής του. Επισημαίνεται ότι σε διαφορετική περίπτωση, προκαλείται σημαντική δυσλειτουργία, που καθιστά αδύνατες τις πληρωμές ΑΠΔΕ.
Επισημαίνεται ότι σε όλες τις παραπάνω περιπτώσεις, οι αναρτημένες στη Διαύγεια αποφάσεις ορισμού υπολόγου/αρμόδιας υπηρεσίας για τη μεταφορά του ποσού αποστέλλονται στην ηλεκτρονική διεύθυνση
serv.diep@bankofgreece.gr της Τράπεζας της Ελλάδος.
β) Λογαριασμοί 020
Αναφορικά με τους λογαριασμούς προϊόντος 020 που έκλεισαν στο σύνολό τους, οι συνδέσεις Υπολόγου Φορέα και Υπευθύνου λογαριασμού μεταπτώθηκαν στους λογαριασμούς των νέων προϊόντων που ανοίχτηκαν σε επίπεδο ΣΑ, στο πλαίσιο διαδικασίας μαζικής μετάπτωσης από την ΤτΕ χωρίς επιπλέον ενέργεια από πλευράς των ΦΧ.
6.4. Χρηματοδότηση Ειδικών Λογαριασμών
Για το σύνολο των έργων ΑΠΔΕ, η χρηματοδότηση Ειδικών Λογαριασμών (ΕΛ) με τη διαδικασία άνευ υπολόγου διενεργείται ως ακολούθως:
Με απόφαση του αρμοδίου ΦΧ, που αναρτάται στη Διαύγεια και αποστέλλεται στην ηλεκτρονική διεύθυνση
serv.diep@bankofgreece.gr της ΤτΕ, ορίζεται η Υπηρεσία που είναι αρμόδια για τη μεταφορά ποσού (π.χ. ΓΔΟΥ) στον Ειδικό Λογαριασμό.
Στη φάση δημιουργίας του αιτήματος χρηματοδότησης/κατανομής (ΠΙΚΕ), συμπληρώνονται τα στοιχεία της Υπηρεσίας που είναι αρμόδια για τη μεταφορά του ποσού (π.χ. ΓΔΟΥ) στον Ειδικό Λογαριασμό (Υπηρεσία, ΑΦΜ, κλπ.).
Μετά την εκτέλεση της Απόφασης Χρηματοδότησης από την ΤτΕ, τα στοιχεία του ΠΙΚΕ ενημερώνουν το e-ΠΔΕ. Ο υπάλληλος της Υπηρεσίας που είναι αρμόδια για τη μεταφορά (Ρόλος: Εισηγητής Εκκαθάρισης Δαπάνης), καταρτίζει εντολή πληρωμής (μεταφοράς) στον Ειδικό Λογαριασμό, στην οποία συμπληρώνονται αυτομάτως τα πεδία «Είδος Πληρωμής» (Έμμεση Πληρωμή-Ειδικός Λογαριασμός) και «Θεσμικό Πλαίσιο», σύμφωνα με την επιλογή του εν λόγω είδους πληρωμής σε επίπεδο έργου, που έχει προηγηθεί από τον Φορέα Χρηματοδότησης (Ρόλος: Διαχειριστής Οφειλών). Ο Υπεύθυνος Λογαριασμού με ηλεκτρονική πληρωμή (eps) μεταφέρει το ποσό στον ΙΒΑΝ του Ειδικού Λογαριασμού.
Κεφάλαιο 7
Πληρωμές Δαπανών ΠΔΕ
7.1. Είδη πληρωμής - Ορισμοί
Στην ενότητα αυτή παρουσιάζονται τα είδη πληρωμών έργων ΠΔΕ. Επισημαίνεται ότι τα βασικότερα από αυτά (Α, Β.1, Β.2 και Β.3) υπό το πρίσμα της βέλτιστης παρακολούθησης, αποτελούν επιλογές χαρακτηρισμού τόσο σε επίπεδο έργου όσο και σε επίπεδο πληρωμών ΠΔΕ (εντολών πληρωμής). Τα υπόλοιπα (Β.4, Β.5 και Β.6) αποτελούν επιλογές χαρακτηρισμού μόνο σε επίπεδο εντολών πληρωμής εξαρτώμενα από τον χαρακτηρισμό του είδους πληρωμής του εκάστοτε έργου.
Α. Άμεση πληρωμή: Πρόκειται για πληρωμή ποσού προς δικαιούχο (ανάδοχο κλπ.) για παραγωγή έργου, παροχή αγαθών/υπηρεσιών, πληρωμή Κρατικών Ενισχύσεων Αναπτυξιακών Νόμων (όπως επιχορηγήσεις για δαπάνες ιδιωτικών επενδύσεων και επιχορηγήσεις σε φυσικά πρόσωπα), πληρωμή δαπανών μισθοδοσίας, μετακινήσεων, δαπανών εξωτερικού κ.α. Πραγματοποιείται από τον Υπόλογο/Διαχειριστή λογαριασμού έργου του ΠΔΕ, με καταβολή μέσω του e-ΠΔΕ του αναλογούντος ποσού, στον τραπεζικό λογαριασμό του Δικαιούχου.
Β. Έμμεση Πληρωμή: Πρόκειται για μεταφορά ποσού έργου του ΠΔΕ προς δικαιούχο (ΝΠΔΔ, ΝΠΙΔ, Ενδιάμεσο Φορέα, Ειδικό Λογαριασμό κ.α.) για την εκτέλεση/υλοποίηση συγκεκριμένου έργου. Η μεταφορά αυτή αποτελεί πληρωμή στο έργο για το ΠΔΕ ανεξάρτητα από τις τελικές πληρωμές που θα εκτελέσει ο Δικαιούχος σε μεταγενέστερο χρόνο.
Ειδικότερα στις έμμεσες πληρωμές περιλαμβάνονται:
Β.1 Έμμεση Πληρωμή – Επιχορήγηση: Αφορά πληρωμή σε δικαιούχο ΝΠ, Ενδιάμεσο Φορέα κλπ., για την υλοποίηση συγκεκριμένου έργου, συμπεριλαμβανομένων των Κρατικών Ενισχύσεων πλην Αναπτυξιακών Νόμων. Πραγματοποιείται από τον Υπόλογο/Διαχειριστή στον τραπεζικό λογαριασμό του Δικαιούχου που τηρείται σε επίπεδο έργου.
Β.2 Έμμεση Πληρωμή – Ειδικός Λογαριασμός:
Πρόκειται για μεταφορά ποσού σε Ειδικό Λογαριασμό (ΕΛ) χωρίς Υπόλογο/Διαχειριστή βάσει ειδικού θεσμικού πλαισίου. Η πληρωμή γίνεται με έκδοση εντολής πληρωμής από την υπηρεσία που έχει οριστεί από τον ΦΧ αρμόδια για τη μεταφορά του ποσού στον ΕΛ. Στην εντολή πληρωμής/μεταφοράς αναγράφεται το θεσμικό πλαίσιο του Ειδικού Λογαριασμού, που ορίζει ρητά ότι η πληρωμή γίνεται «χωρίς υπόλογο». Επισημαίνεται ότι η μεταφορά ολοκληρώνεται με την εκτέλεση της ηλεκτρονικής πληρωμής (eps).
Β.3 Έμμεση Πληρωμή προς ΝΠ (231 ΤτΕ): Πρόκειται για μεταφορά ποσού σε Λογαριασμό ΝΠ 231 που τηρείται στην ΤτΕ ανά έργο και υπόλογο ΝΠ. Η πληρωμή γίνεται με την εκτέλεση από την ΤτΕ της ηλεκτρονικής πληρωμής του Φορέα Χρηματοδότησης μέσω του e-ΠΔΕ πιστώνοντας τον αντίστοιχο λογαριασμό 231 του ΝΠ.
Β.4 Έμμεση Πληρωμή – Κάλυψη Εθνικής Συμμετοχής: Πρόκειται για καταβολή της εθνικής συμμετοχής σε Νομικό Πρόσωπο (ΝΠ) για συγχρηματοδοτούμενο έργο, όταν το ΝΠ εισπράττει απευθείας την ενωσιακή συνδρομή. Η πληρωμή γίνεται από τον υπόλογο διαχειριστή τηρώντας ειδικότερους όρους και προϋποθέσεις που αναφέρονται στο grant agreement μεταξύ του δικαιούχου και της Αρχής του Ευρωπαϊκού Προγράμματος.
Β.5 Έμμεση Πληρωμή – Προχρηματοδότηση: Πρόκειται για καταβολή ποσού σε λογαριασμό ΝΠ, όταν το ΝΠ έχει πραγματοποιήσει ήδη πληρωμές του έργου από ίδιους πόρους.
Β.6 Έμμεση Πληρωμή – Απλοποιημένο Κόστος: Πρόκειται για καταβολή σε λογαριασμό ΝΠ που υλοποιεί ή συμμετέχει σε συγχρηματοδοτούμενες δράσεις, ποσού, το οποίο υπολογίζεται στη βάση κατάλληλα εγκεκριμένων επιλογών απλοποιημένου κόστους (κατ’ αποκοπή ποσά, μοναδιαία κόστη, σταθερά ποσοστά εφαρμοζόμενα σε μία ή περισσότερες κατηγορίες δαπανών).
Σε περίπτωση μεταφοράς πιστώσεων σε καταπιστευτικούς λογαριασμούς, οι πληρωμές του ΠΔΕ διακρίνονται ως προς το είδος τους ως εξής:
Άμεση πληρωμή: H πληρωμή από τον Υπόλογο/Διαχειριστή πραγματοποιείται με καταβολή μέσω του e-ΠΔΕ του αναλογούντος ποσού: α) απευθείας στον καταπιστευτικό λογαριασμό του δικαιούχου, σε περιπτώσεις περιορισμένου αριθμού δικαιούχων ή β) σε ενδιάμεσο λογαριασμό που ανοίγεται για τον σκοπό αυτό στην ΤτΕ, σε περιπτώσεις μεγάλου αριθμού δικαιούχων. Στον ενδιάμεσο λογαριασμό μεταφέρεται το ποσό που αντιστοιχεί στο σύνολο των δικαιούχων και στη συνέχεια με χρέωση του ενδιάμεσου, πιστώνεται ο αντίστοιχος καταπιστευτικός λογαριασμός του δικαιούχου με το αναλογούν ποσό. Η αποδέσμευση των ποσών για κάθε δικαιούχο γίνεται κατά τα προβλεπόμενα στο αντίστοιχο κάθε περίπτωσης ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Έμμεση πληρωμή – Επιχορήγηση: Η έμμεση πληρωμή – επιχορήγηση πραγματοποιείται από τον Υπόλογο/Διαχειριστή με μεταφορά πίστωσης στον ειδικό δεσμευμένο καταπιστευτικό λογαριασμό του δικαιούχου χρηματοδότησης. Η αποδέσμευση των χρηματικών ποσών για τη διενέργεια των τελικών πληρωμών (πληρωμή προμηθευτών, μεταφορά πιστώσεων απευθείας στον δικαιούχο χρηματοδότησης) γίνεται κατά τα προβλεπόμενα στο αντίστοιχο κάθε περίπτωσης ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Έμμεση Πληρωμή – Ειδικός Λογαριασμός: H πληρωμή άνευ υπολόγου πραγματοποιείται με μεταφορά πίστωσης στον Ειδικό Καταπιστευτικό Λογαριασμό του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων (ΤΠΔ), όπως περιγράφεται παραπάνω στην περίπτωση Β.2, και η αποδέσμευση των ποσών για κάθε δικαιούχο γίνεται κατά τα προβλεπόμενα στο αντίστοιχο κάθε περίπτωσης ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Για την ορθή αποτύπωση του είδους πληρωμής και ιδιαίτερα των πληρωμών επιχορηγήσεων και ειδικών λογαριασμών (των ανωτέρω Β.1 και Β.2 περιπτώσεων), έχει δημιουργηθεί σχετική οθόνη στο e-ΠΔΕ. Στην εν λόγω οθόνη είναι υποχρεωτική η επιλογή από τον Φορέα Χρηματοδότησης (Ρόλος: Διαχειριστής Οφειλών) σε επίπεδο έργου ενός είδους πληρωμής, η οποία καθίσταται δεσμευτική για τις σχετιζόμενες πληρωμές των έργων αυτών.
Ο συνδυασμός «πληρωμών άνευ υπολόγου» και «πληρωμών με υπόλογο» εντός του ίδιου έργου δεν επιτρέπεται.
Επίσης, αυστηρή σύσταση της ΔΔΕ είναι τα έργα εμμέσων πληρωμών προς ΝΠ (231 ΤτΕ) και επιχορηγήσεων να μην συνδυάζονται με άμεσες πληρωμές, προκειμένου να αποφεύγονται δυσλειτουργίες κατά την πληρωμή των έργων του ΠΔΕ.
Υπογραμμίζεται ότι η αντιστοίχιση έργου - είδους πληρωμής από τον ΦΧ αποτελεί επιπλέον προϋπόθεση για την πληρωμή έργων ΠΔΕ, δηλαδή δεν θα είναι εφικτή η πληρωμή έργων που δεν έχουν αντιστοιχηθεί με είδος πληρωμής. Αυτή η υποχρεωτική ενέργεια του ΦΧ συμβάλλει στην ορθότερη και ποιοτικότερη αποτύπωση του είδους των πληρωμών και ιδιαίτερα των επιχορηγήσεων και των ειδικών λογαριασμών. Επίσης, αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη δημιουργία ενός μόνιμου μηχανισμού διασύνδεσης των έργων του ΠΔΕ με τους αντίστοιχους λογαριασμούς που τηρούνται κατά κανόνα σε Εμπορικές Τράπεζες, προκειμένου η ΔΔΕ να λαμβάνει ενημέρωση για την πρόοδο των τελικών πληρωμών των έργων και τους τυχόν λιμνάζοντες πόρους.
Αναλυτικότερες πληροφορίες για την επιλογή του είδους πληρωμής από ΦΧ ανά ενάριθμο και έτος παρουσιάζονται στον Πίνακα 13 του Παραρτήματος.
7.2. Διαδικασία πραγματοποίησης πληρωμών ΠΔΕ
Η διαδικασία πραγματοποίησης και εμφάνισης των πληρωμών των δαπανών ΠΔΕ περιλαμβάνει συνοπτικά τα παρακάτω στάδια:
■ α' στάδιο: Εκκαθάριση Δαπάνης - Κατάρτιση Εντολής Πληρωμής
Η Υπηρεσία που έχει οριστεί Υπόλογος έργου ΠΔΕ, παραλαμβάνει τα απαραίτητα δικαιολογητικά από τις αρμόδιες υπηρεσίες. Μετά από έλεγχο νομιμότητας και κανονικότητας, ακολουθεί η εκκαθάριση της δαπάνης (εισήγηση από εισηγητή εκκαθάρισης δαπάνης- υπογραφή από τον νόμιμο εκπρόσωπο του Υπολόγου) και η κατάρτιση της σχετικής εντολής πληρωμής. Η συγκέντρωση των απαραίτητων δικαιολογητικών και η εκκαθάριση των δαπανών πραγματοποιείται με βάση την υπ’ αριθ. 134453 ΚΥΑ (ΦΕΚ Β΄ 2857/28.12.2015) «Ρυθμίσεις για τις πληρωμές των Δαπανών ΠΔΕ» και τα πρωτότυπα παραστατικά παραμένουν πάντα στην υπηρεσία που έχει οριστεί Υπόλογος.
Η ΔΔΕ, έχοντας ως στόχο την πλήρη μηχανογράφηση των διαδικασιών του ΠΔΕ, υλοποίησε τη μηχανογραφημένη κατάρτιση των εντολών πληρωμής μέσα από το e-ΠΔΕ, η οποία έχει τεθεί σε καθολική εφαρμογή από το έτος 2021.
Ο ρόλος «Εισηγητής Εκκαθάρισης Δαπάνης» είναι υπεύθυνος για την κατάρτιση των εντολών πληρωμής μέσα από το e-ΠΔΕ. Οι εντολές πληρωμής φέρουν όλους τους απαραίτητους χαρακτηρισμούς (Συλλογική Απόφαση/Έργο/Υποέργο/Νομική Δέσμευση, Σκέλος χρηματοδότησης ΠΔΕ, Φορέας/Ειδικός Φορέας, Είδος πληρωμής π.χ. Άμεση/Έμμεση, Εντός/Εκτός Γενικής Κυβέρνησης, Αναλυτικός Λογαριασμός Εξόδου–ΑΛΕ κ.α.).
Για την ορθή κατάρτιση της εντολής πληρωμής, απαραίτητες προϋποθέσεις είναι οι εξής:
1. Η ύπαρξη αντιστοίχισης Φορέα/Ειδικού Φορέα Απολογισμού με ενάριθμο του ΠΔΕ ανά έτος, η οποία πραγματοποιείται από τις αρμόδιες ΓΔΟΥ (Ρόλος: Εισηγητής Φορέα Χρηματοδότησης). (Για διευκρινίσεις σχετικά με τον Ειδικό Φορέα Απολογισμού, βλ. Πίνακα 18).
2. Η ύπαρξη αντιστοίχισης είδους πληρωμής με ενάριθμο του ΠΔΕ ανά έτος, η οποία πραγματοποιείται από τους ΦΧ (Ρόλος: Διαχειριστής Οφειλών).
Επισημαίνεται ότι η επιλογή τιμής μεταξύ των εμφανιζόμενων κάθε φορά επιλογών του πεδίου «Είδος Πληρωμής» από τον Εισηγητή Εκκαθάρισης δαπάνης, καθορίζει και το εκτυπωτικό της
Εντολής Πληρωμής ως προς την αποτύπωση του όρου «Υπόλογος» ή «Υπηρεσία αρμόδια για τη μεταφορά του ποσού» ως εξής:
«Υπόλογος»: Έμμεση Πληρωμή – Επιχορήγηση, Έμμεση Πληρωμή – Προχρηματοδότηση, Έμμεση Πληρωμή – Απλοποιημένο κόστος, Έμμεση Πληρωμή – Κάλυψη Εθνικής Συμμετοχής και Τελική Πληρωμή (αφορά μόνο σε πληρωμές τελικών δικαιούχων, που έπονται των πληρωμών ΑΠΔΕ με χρέωση των λογ. ΝΠ 231).
«Υπηρεσία αρμόδια για τη μεταφορά του ποσού»: Έμμεση Πληρωμή – Ειδικός λογαριασμός & Έμμεση Πληρωμή – προς Ν.Π. (231 ΤτΕ).
3. Η καταχώριση Αναλυτικός Λογαριασμός Εξόδου (ΑΛΕ) στις εντολές πληρωμής προς διευκόλυνση της διαδικασίας συμψηφισμού των πληρωμών ΠΔΕ. Για πληροφορίες σχετικά με την ορθή επιλογή των ΑΛΕ, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να απευθύνονται στη Διεύθυνση Λογιστικής Γενικής Κυβέρνησης/Τμήμα Α΄ Απολογισμού-Ισολογισμού Κεντρικής Διοίκησης του ΓΛΚ.
Επίσης, για την κατάρτιση των εντολών πληρωμής μέσα από το e-ΠΔΕ, είναι απαραίτητη η καταχώριση των απαιτούμενων στοιχείων του δικαιούχου, καθώς και ο συσχετισμός με το κατάλληλο παραστατικό προς πληρωμή.
Ειδικότερα, κατά την καταχώριση των παραστατικών έχουν προστεθεί τα πεδία «Ημερομηνία Δημιουργίας Υποχρέωσης» και «Λόγος Δημιουργίας Υποχρέωσης», τα οποία είναι απαραίτητα για τη βελτίωση της αναφοράς του Μητρώου Δεσμεύσεων (βλ. Κεφάλαιο 8). Τα πεδία αυτά συμπληρώνονται επιλέγοντας έναν από τους τρεις παρακάτω λόγους δημιουργίας υποχρέωσης και καταγράφοντας την αντίστοιχη ημερομηνία (σύμφωνα με την υποπαράγραφο Ζ.5 του ν. 4152/2013–ενσωμάτωση της κοινοτικής οδηγίας 2011/7/ΕΕ για την καταπολέμηση των καθυστερήσεων πληρωμών στις εμπορικές συναλλαγές):
1. Παραλαβή τιμολογίου ή άλλου ισοδύναμου εγγράφου ή
2. Πιστοποίηση λογαριασμού έργου/πρωτόκολλο παραλαβής έργου ή πρακτικού έγκρισης παραλαβής αγαθών, υπηρεσιών, εργασιών ή
3. Προθεσμία πληρωμής, εφόσον προκύπτει από τη σύμβαση.
Με την κατάρτιση της εντολής πληρωμής μέσα από το e-ΠΔΕ:
- δίνονται νέα εργαλεία στους εισηγητές εκκαθάρισης για τη διευκόλυνση της εργασίας τους (υπόλοιπο λογαριασμών, αναφορές κατανομών, φορολογική και ασφαλιστική ενημερότητα κ.α.),
- απλοποιείται το στάδιο που έπεται (εκτέλεση της εντολής πληρωμής-ηλεκτρονική πληρωμή δικαιούχου), καθώς πολλά από τα απαιτούμενα στοιχεία θα είναι προσυμπληρωμένα,
- γίνεται δυνατή η εισαγωγή νέων δεδομένων στο σύστημα (χαρακτηρισμός πληρωμών σε εντός/εκτός Γενικής Κυβέρνησης, ΑΛΕ ανά πίστωση/κωδικό συναλλαγής κ.α.),
- βελτιώνεται η δυνατότητα έκδοσης σύνθετων αναφορών (Μητρώο Δεσμεύσεων κ.α.),
- διευκολύνεται/απλοποιείται ιδιαίτερα η έκδοση συμψηφιστικών ενταλμάτων.
■ β' στάδιο: Εκτέλεση της Εντολής Πληρωμής - Ηλεκτρονική Πληρωμή Δικαιούχου
Ακολουθεί η εκτέλεση της εντολής πληρωμής με ηλεκτρονική πληρωμή (eps) μέσω e-ΠΔΕ από τον Υπεύθυνο Λογαριασμού (υπάλληλος που έχει οριστεί με απόφαση του Υπολόγου).
Με την καθολική εφαρμογή από 01.01.2021 της μηχανογραφημένης διαδικασίας εκκαθάρισης δαπανών ΠΔΕ και την έκδοση εντολών πληρωμής μέσα από το e-ΠΔΕ, η δημιουργία ηλεκτρονικής πληρωμής (eps) έχει πλέον απλοποιηθεί ιδιαιτέρως, καθώς το μεγαλύτερο μέρος των απαιτούμενων στοιχείων εισάγονται σε προγενέστερο στάδιο από τον «Εισηγητή Εκκαθάρισης Δαπάνης». Στις περιπτώσεις πληρωμών που χρήζουν αντιλογισμού, ακολουθείται η διαδικασία που περιγράφεται στο κεφάλαιο 7.5.
■ γ' στάδιο: Έκδοση και έλεγχος Συμψηφιστικού Χρηματικού Εντάλματος (ΣΧΕ) ΠΔΕ
H έκδοση των Συμψηφιστικών Χρηματικών Ενταλμάτων πληρωμών ΑΠΔΕ διενεργείται μέσω του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος Δημοσιονομικής Πολιτικής (ΟΠΣ ΔΠ) από τις αρμόδιες οικονομικές υπηρεσίες των φορέων χρηματοδότησης της Κεντρικής Διοίκησης.
7.3. Διεπαφές του e-ΠΔΕ με τρίτα πληροφοριακά συστήματα και λοιπούς εμπλεκόμενους φορείς
Στο πλαίσιο της πλήρους μηχανογράφησης της διαχείρισης των έργων του ΠΔΕ, τηρείται ένα σύνολο διεπαφών, που επεκτείνονται σε όλο το εύρος των λειτουργικών περιοχών του (κατάρτιση, χρηματοδότηση/κατανομές, πληρωμές). Ως αποτέλεσμα των συνεχών προσπαθειών για τον εμπλουτισμό των παρεχόμενων διεπαφών, με σκοπό τη μεγαλύτερη δυνατή διευκόλυνση των χρηστών και την επίσπευση των σχετικών με το ΠΔΕ διαδικασιών, έχουν τεθεί σε εφαρμογή δύο νέες διεπαφές: η έκδοση της ασφαλιστικής ενημερότητας αναδόχου μέσω του e-ΠΔΕ, καθώς και η διασταύρωση IBAN λογαριασμού με ΑΦΜ δικαιούχου λογαριασμού.
Ειδικότερα, οι υφιστάμενες διεπαφές διακρίνονται σε δύο βασικές κατηγορίες, ως ακολούθως:
■ Διεπαφές του e-ΠΔΕ εντός του οικοσυστήματος διαχείρισης έργων με τρίτα πληροφοριακά Συστήματα (ΠΣ), στα οποία γίνεται η διαχείριση των έργων (ΟΠΣ ΕΣΠΑ, ΟΠΣ ΕΠΑ, ΟΠΣ ΤΑΑ).
Η σημασία της χρήσης αυτών των διεπαφών έγκειται στην αξιοποίηση κοινών υποδομών σε βάση δεδομένων, τρόπους διασύνδεσης, security, κλπ., καθώς και στην τήρηση κοινής κωδικοποίησης φορέων και σημαντικών λοιπών στοιχείων (υποέργα κα).
■ Διεπαφές με λοιπούς εμπλεκόμενους φορείς στο στάδιο των πληρωμών ΑΠΔΕ
- Τράπεζα της Ελλάδος ΤτΕ:
Εκτελεσμένες Χρηματοδοτήσεις, Κατανομές, Πληρωμές, Υπόλοιπα Λογαριασμών, στοιχεία ταυτοποίησης Υπευθύνων Λογαριασμού, στοιχεία λογαριασμών Εσόδων ΑΠΔΕ, extraits λογαριασμών και αναφορές υπολόγου για έργα ΑΠΔΕ (βλ. αναλυτικά κεφ. 7.5)
- Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ):
Στοιχεία δικαιούχων βάσει ΑΦΜ, λήψη φορολογικής ενημερότητας αναδόχου.
- e-ΕΦΚΑ:
Λήψη ασφαλιστικής ενημερότητας αναδόχου
- Κέντρο Διαλειτουργικότητας (ΚΕΔ):
Λήψη Ηλεκτρονικών τιμολογίων και Μητρώου Αναθετουσών Αρχών για το Ηλεκτρονικό Τιμολόγιο (ΑΑΗΤ).
- Τράπεζες:
Διασταύρωση IBAN – ΑΦΜ από Τράπεζες
- Ενιαία Αρχή Πληρωμής:
Καταστάσεις αναλυτικών πληρωμών μέσω ΕΑΠ
- Γενικό Λογιστήριο του Κράτους (ΓΛΚ):
Αποστολή στοιχείων Συλλογικών Αποφάσεων & Έργων, λήψη στοιχείων εσόδων ΑΠΔΕ.
7.4. Ενημέρωση και αντίγραφα κινήσεων λογαριασμών (extraits) για τα έργα του ΑΠΔΕ
Σε συνέχεια της έκδοσης του ν. 5140/2024 για το νέο ΑΠΔΕ, που προβλέπει χρηματοδότηση του συνόλου των έργων που εντάσσονται σε Συλλογικές Αποφάσεις (ΣΑ) του ΑΠΔΕ μέσω λογαριασμών δημοσίων επενδύσεων εντός της ΤτΕ σε επίπεδο ΣΑ, η διαδικασία λήψης αναφορών της ΤτΕ μέσω του e-ΠΔΕ, διαμορφώνεται, ανά προϊόν λογαριασμού, ως ακολούθως.
Επισημαίνεται:
α) Για το σύνολο των έργων ΑΠΔΕ (προϊόντος 020.2, 020.4, 020.6, 020.7, 020.8, 021.1):
Ο Φορέας Χρηματοδότησης (Ρόλος: Διαχειριστής Οφειλών) έχει τη δυνατότητα λήψης Αντιγράφων Κίνησης Λογαριασμών (Extraits) Συλλογικών Αποφάσεων (ΣΑ) Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.
Ο Υπόλογος Φορέας (Ρόλοι: Εισηγητής Εκκαθάρισης Δαπάνης & Υπεύθυνος Λογαριασμού) έχει τη δυνατότητα λήψης Αναφορών Υπολόγου με τις πληρωμές έργων του συγκεκριμένου Υπολόγου Φορέα. Υπενθυμίζεται ότι συνεχίζει να είναι εφικτή στους παραπάνω ρόλους τόσο του Φορέα Χρηματοδότησης όσο και του Υπολόγου Φορέα, η εξαγωγή της Αναφοράς Υπολοίπου ανά έργο και υπόλογο, όπου αποτυπώνεται το προηγούμενο υπόλοιπο, οι κινήσεις και το τελευταίο υπόλοιπο, από στοιχεία που τηρούνται στο e-ΠΔΕ (με βάση τα δεδομένα του Πίνακα Κατανομών Έργων - ΠΙΚΕ και τις επιβεβαιωμένες πληρωμές από την ΤτΕ).
β) Επιπρόσθετα, για τους λογαριασμούς 231 ΝΠ έργων εθνικού σκέλους και λοιπών έργων ΑΠΔΕ, τόσο ο Φορέας Χρηματοδότησης (Ρόλος: Διαχειριστής Οφειλών) όσο και ο Υπόλογος Φορέας (Ρόλοι: Εισηγητής Εκκαθάρισης Δαπάνης & Υπεύθυνος Λογαριασμού) έχουν τη δυνατότητα λήψης αντιγράφων Κίνησης Λογαριασμών (Extraits) ανά έργο και υπόλογο.
Υπενθυμίζεται ότι οι Διαχειριστές Οφειλών, οι Εισηγητές Εκκαθάρισης Δαπάνης και οι Υπεύθυνοι Λογαριασμού έχουν πρόσβαση μέσω του e-ΠΔΕ σε κατάλληλες για κάθε νόμιμη χρήση, συμπεριλαμβανομένων των αναγκών που προκύπτουν από ελεγκτικά όργανα, αναφορές (βλ. εγχειρίδια χρήσης ανά χρήστη, που έχουν αναρτηθεί στο
https://epde.gr/portal/egxeiridia/) που αφορούν σε κατανομές, πληρωμές και υπόλοιπα λογαριασμών.
Επισημαίνεται ότι το σύνολο των τραπεζικών λογαριασμών σε επίπεδο ΣΑ που τηρούνται στην ΤτΕ δεν εκτοκίζονται, καθώς δεν διενεργούνται πραγματικές μεταφορές κεφαλαίων σε αυτούς αλλά εγγραφή χρηματοδοτήσεων, που χορηγούνται κατ΄ εφαρμογή υπουργικών αποφάσεων, με αποκλειστικό σκοπό την αναλυτική διοικητική παρακολούθηση της υλοποίησης του ΑΠΔΕ, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο οικείο κανονιστικό πλαίσιο.
7.5. Διαδικασία αντιλογισμού πληρωμών
Σε περιπτώσεις όπου διαπιστώνεται ότι έχει ολοκληρωθεί επιτυχώς ηλεκτρονική πληρωμή εκ παραδρομής από λάθος συλλογική απόφαση, έργο, υποέργο ή νομική δέσμευση, οφείλει να γίνει τακτοποίηση με τη διαδικασία του αντιλογισμού μέσω τυποποιημένης φόρμας, η οποία παρατίθεται στον Πίνακα 14 του Παραρτήματος. Ο αντιλογισμός και η αντιμετώπισή του μπορεί να εμπίπτει σε μία από τις παρακάτω περιπτώσεις:
Η πληρωμή έγινε από λάθος ΣΑ/Έργο:
1. Η διαδικασία απαιτεί αποστολή των στοιχείων αντιλογισμού από Υπόλογο σε ΤτΕ και ΔΔΕ. Συγκεκριμένα, ο Υπεύθυνος Λογαριασμού θα πρέπει να αποστείλει το απαραίτητο έγγραφο -πρωτότυπο εκτελεστέο - όπως απαιτείται στην ΤτΕ, με συνημμένη την τυποποιημένη φόρμα αντιλογισμού, καθώς και την εκτύπωση της ηλεκτρονικής πληρωμής (EPS) προς αντιλογισμό -έγχαρτα και με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο (e-mail) - στην ΤτΕ με κοινοποίηση στη ΔΔΕ.
- Το έγγραφο αποστέλλεται προς την ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ, Τμήμα Λογαριασμών Φορέων Κεντρικής Διοίκησης, Ελ. Βενιζέλου 21, 102 50, Αθήνα, με κοινοποίηση στη ΔΔΕ, Νίκης 5-7, 10180, Αθήνα. Για την ηλεκτρονική αποστολή στην ΤτΕ, χρησιμοποιείται η ηλεκτρονική διεύθυνση:
Serv.diep@bankofgreece.gr.- Για την κοινοποίηση στη ΔΔΕ, απαιτείται δημιουργία ερωτήματος από τον Υπεύθυνο Λογαριασμού στην
Τεχνική Υποστήριξη (helpdesk) στο e-ΠΔΕ, όπου περιγράφεται το πρόβλημα και υποβάλλεται συνημμένα η τυποποιημένη φόρμα αντιλογισμού.
Στη συνέχεια, διενεργείται ο αντιλογισμός από ΤτΕ και δεν γίνεται καμία ενέργεια στο e-ΠΔΕ πριν την επιβεβαίωση από την ΤτΕ ότι εκτελέστηκε ο εν λόγω αντιλογισμός.
2. Με την επιβεβαίωση της εκτέλεσης του αντιλογισμού από την ΤτΕ, η ΔΔΕ προχωρά σε δημιουργία κατάλληλων εγγραφών για σωστή αποτύπωση των πληρωμών και στο e-ΠΔΕ.
Η πληρωμή έγινε από λάθος Υποέργο/Νομική Δέσμευση:
Σε αυτήν την περίπτωση δεν απαιτείται αντιλογισμός από ΤτΕ, καθώς η πληρωμή έγινε από σωστό λογαριασμό χρέωσης (σωστή ΣΑ και έργο), αλλά χρειάζεται η δημιουργία κατάλληλων εγγραφών στο e-ΠΔΕ, για σωστή αποτύπωση των πληρωμών στο επίπεδο Υποέργου/Νομικής Δέσμευσης. Συγκεκριμένα,
1. Η διαδικασία απαιτεί δημιουργία ερωτήματος από τον Υπεύθυνο Λογαριασμού στην
Τεχνική Υποστήριξη (helpdesk) στο e-ΠΔΕ, όπου περιγράφεται το πρόβλημα και υποβάλλεται συνημμένα η τυποποιημένη φόρμα αντιλογισμού.
2. Κατόπιν, η ΔΔΕ προχωρά άμεσα σε δημιουργία των κατάλληλων εγγραφών για σωστή αποτύπωση των πληρωμών στο e-ΠΔΕ.
Οι τακτοποιήσεις πληρωμών με τη διαδικασία αντιλογισμού πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί μέχρι την τελευταία εργάσιμη ημέρα εκάστου έτους, πριν την έκδοση του τελικού απολογισμού των πληρωμών.
Εξαίρεση αποτελούν αντιλογισμοί, που αφορούν πληρωμές από λογαριασμούς 231 (Νομικών Προσώπων), η τακτοποίηση των οποίων μπορεί να γίνει και σε επόμενο έτος.
Αντιλογισμοί πληρωμών εξωτερικού εκτελούνται από το Τμήμα Λογαριασμών Φορέων Κεντρικής Διοίκησης της ΤτΕ με την ίδια ως άνω διαδικασία.
Κεφάλαιο 8
Περιορισμός Ληξιπρόθεσμων Οφειλών – Τήρηση Μητρώου Δεσμεύσεων ΑΠΔΕ
Οι Φορείς, στο πλαίσιο του μηχανισμού αναχαίτισης των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου, έχουν υποχρέωση τήρησης του Μητρώου Δεσμεύσεων (ΜΔ) για τα έργα του ΑΠΔΕ. Το ΜΔ αποτελεί χρήσιμο εργαλείο για την παρακολούθηση, τον έλεγχο και την ορθή εκτέλεση των δαπανών, καθώς και για την ακριβή και αξιόπιστη αποτύπωση όλων των στοιχείων δεσμεύσεων, πληρωμών και υποχρεώσεων για το σύνολο των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης.
Οδηγίες για την τήρηση του ΜΔ ΑΠΔΕ δίνονται στην υπ’ αριθ. 2/31585/30.03.2012 εγκύκλιο του ΓΛΚ (ΑΔΑ: Β4ΩΦΗ-1ΜΝ), η οποία χρήζει επικαιροποίησης λόγω αλλαγών που έχουν γίνει στο θεσμικό πλαίσιο, όπως η εφαρμογή του νέου Λογιστικού Σχεδίου (π.δ. 54, ΦΕΚ Α΄ 103/13.06.2018) κλπ. Η τήρηση του ΜΔ ΑΠΔΕ γίνεται με τη συμπλήρωση δεδομένων στο e-portal του ΓΛΚ, το οποίο συλλέγει κεντρικά τα στοιχεία εκκρεμών δεσμεύσεων, απλήρωτων υποχρεώσεων και εκκρεμών/ληξιπρόθεσμων οφειλών AΠΔΕ. Τα υποδείγματα των Συγκεντρωτικών Πινάκων και του Αναλυτικού Πίνακα του ΜΔ είναι διαθέσιμα στο Παράρτημα της παρούσας εγκυκλίου (βλ. Πίνακες 2α, 2β και 2γ). Διευκρινίζεται ότι οι Πίνακες 2α και 2β συμπληρώνονται αυτόματα με στοιχεία του e-ΠΔΕ, διευκολύνοντας το έργο των Φορέων Χρηματοδότησης του ΑΠΔΕ και διασφαλίζοντας την εγκυρότητα και αξιοπιστία των δεδομένων, μέσω της μείωσης του περιθωρίου λάθους στην καταχώριση. Τα στοιχεία των Συγκεντρωτικών Πινάκων δύνανται να χρησιμοποιηθούν από τους Φορείς για τη συμπλήρωση δεδομένων στο e-portal του ΓΛΚ.
Για την ορθή απεικόνιση των δεδομένων, οι Φορείς Χρηματοδότησης έχουν την ευθύνη έκδοσης οδηγιών προς τις Υπηρεσίες και τους εποπτευόμενους φορείς αυτών σχετικά με την υποχρέωση της ορθής και έγκαιρης καταχώρισης όλων των στοιχείων (π.χ. παραστατικά, εντολές πληρωμής κ.α.).
Κεφάλαιο 9
Υποστήριξη διαδικασιών με εφαρμογές του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος του ΠΔΕ (e-ΠΔΕ)
Όλες οι διαδικασίες του ΑΠΔΕ έχουν μηχανογραφηθεί και εκτελούνται μέσω του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος e-ΠΔΕ. Η πρόσβαση στο σύνολο των διαδικασιών αυτών γίνεται μέσω της επίσημης ηλεκτρονικής πύλης του ΑΠΔΕ (
www.epde.gr) με τη χρήση διακριτών ρόλων, όπως φαίνεται συνοπτικά στον παρακάτω Πίνακα και αναλύεται ανά διαδικασία ΠΔΕ.
ΠΙΝΑΚΑΣ 9: Ρόλοι e-ΠΔΕ ανά διαδικασία ΑΠΔΕ
| Ρόλος | Διαδικασία ΠΔΕ
|
| Κατάρτιση (Ένταξη -Πρόταση) | Χρηματοδότησεις/ Κατανομές | Πληρωμές
| |
| Χρήστης Φορέα Υλοποίησης | √ | √
| |
| Εισηγητής Ειδικού Φορέα (Φορέας Πιστώσεων) | √
| | |
| Εισηγητής Ειδ. Υπηρεσίας Διαχείρισης (Φορέας Πιστώσεων) | √
| | |
| Εισηγητής Φορέα Χρηματοδότησης | √
| | |
| Υπεύθυνος Χρηματοδοτήσεων | | √
| |
| Διαχειριστής Οφειλών | | | √
|
| Υπεύθυνος Διαχείρισης Ηλεκτρονικού Τιμολογίου (ΗΤ) | | | √
|
| Εισηγητής Εκκαθάρισης Δαπάνης | | | √
|
| Υπεύθυνος Λογαριασμού | | | √
|
9.1. Διαδικασία Κατάρτισης ΑΠΔΕ
Οι προτάσεις των Φορέων για ένταξη και έγκριση έργων στο ΑΠΔΕ δημιουργούνται μέσω του e-ΠΔΕ, με την ηλεκτρονική συμπλήρωση του Πίνακα Προγραμματισμού (βλ. Πίνακα 1α του Παραρτήματος).
Θα πρέπει να επισημανθεί ότι η υποβολή πρότασης για ένταξη των έργων στο ΑΠΔΕ, προϋποθέτει την ηλεκτρονική συμπλήρωση του Τεχνικού Δελτίου κάθε έργου. Για τον λόγο αυτό, οι Φορείς Υλοποίησης, που έχουν πρόσβαση στο e-ΠΔΕ με τον ρόλο «Χρήστης Φορέα Υλοποίησης», θα πρέπει να καταχωρίζουν τα Τεχνικά Δελτία όλων των έργων που προτείνουν προς ένταξη στο ΑΠΔΕ (με εξαίρεση τα έργα για τα οποία υπάρχει αυτόματη διασύνδεση με άλλα πληροφοριακά συστήματα, π.χ. ΟΠΣ ΕΣΠΑ, ΟΠΣ ΕΠΑ, ΟΠΣ ΤΑΑ).
Οι υπεύθυνοι επικοινωνίας των αρμόδιων Φορέων Πιστώσεων ΠΔΕ (ρόλος: «Εισηγητής Ειδικού Φορέα» ή «Εισηγητής Ειδικής Υπηρεσίας Διαχείρισης»), όπως αυτοί έχουν οριστεί με τα σχετικά έγγραφα (βλ. κεφ. 3.1.5.), συγκεντρώνουν και αποστέλλουν ηλεκτρονικά τις προτάσεις (Α΄ επιπέδου), οι οποίες εν συνεχεία ενοποιούνται, επεξεργάζονται και αποστέλλονται στη ΔΔΕ (πρόταση Β΄ επιπέδου–τελική πρόταση Φ.Χ.) από τον ρόλο «Εισηγητή Φορέα Χρηματοδότησης» του Φορέα.
Συγκεκριμένα, οι εμπλεκόμενοι ρόλοι του e-ΠΔΕ στην παραπάνω διαδικασία είναι οι εξής:
- Χρήστης Φορέα Υλοποίησης: Ο συγκεκριμένος ρόλος αφορά στους φορείς υλοποίησης με πρόσβαση στις λειτουργίες για την κατάρτιση και την χρηματοδότηση έργων, όπου δεν υπάρχει αυτόματη διασύνδεση με άλλα πληροφοριακά συστήματα. Επισημαίνεται ότι ο ίδιος ρόλος έχει και την αρμοδιότητα συμπλήρωσης και επικαιροποίησης των δεδομένων που αφορούν στις Νομικές Δεσμεύσεις (Νο.Δε.) κάθε έργου.
- Εισηγητής Ειδικού Φορέα (Φορέας Πιστώσεων): Αυτός ο ρόλος αφορά στους ειδικούς φορείς (Γενικές Διευθύνσεις Οικονομικών Υπηρεσιών Υπουργείων, Ειδικές/Γενικές Γραμματείες, Περιφέρειες κ.α., όπως έχουν οριστεί για την τρέχουσα περίοδο του Προγράμματος), με πρόσβαση στις λειτουργίες για την κατάρτιση έργων σε ανώτερο επίπεδο (πρόταση Α΄ επιπέδου) από τον «Φορέα Υλοποίησης». Βοηθητικά, σε περίπτωση τεχνικής ή άλλης αδυναμίας του Φορέα Υλοποίησης να καταχωρίσει ηλεκτρονικά το Τεχνικό Δελτίο, αυτό πραγματοποιείται από τον Φορέα Πιστώσεων, στον οποίο έχουν δοθεί και οι λειτουργίες του ρόλου «Χρήστης Φορέα Υλοποίησης». Τέλος, ο συγκεκριμένος ρόλος συμπληρώνει και αποστέλλει την Προετοιμασία Ανακατανομών Πιστώσεων, σε συνεργασία με τον αρμόδιο ΦΧ, για τα έργα που τον αφορούν.
- Εισηγητής Ειδικής Υπηρεσίας Διαχείρισης (Φορέας Πιστώσεων): Αυτός ο ρόλος αφορά στις Ειδικές Υπηρεσίες Διαχείρισης, με πρόσβαση στις λειτουργίες για την κατάρτιση έργων του συγχρηματοδοτούμενου σκέλους, σε ανώτερο επίπεδο (πρόταση Α΄ επιπέδου) από τον Φορέα Υλοποίησης. Βοηθητικά, σε αυτόν τον ρόλο έχουν δοθεί και οι λειτουργίες του ρόλου «Χρήστης Φορέα Υλοποίησης». Τέλος, ο συγκεκριμένος ρόλος συμπληρώνει και αποστέλλει τον Πίνακα Προετοιμασίας Ανακατανομών Πιστώσεων, σε συνεργασία με τον αρμόδιο ΦΧ, για τα έργα που τον αφορούν.
- Εισηγητής Φορέα Χρηματοδότησης: Αυτός ο ρόλος αφορά στους Φορείς Χρηματοδότησης με πρόσβαση στις λειτουργίες για την κατάρτιση έργων των Συλλογικών Αποφάσεων, που διαχειρίζεται ο αντίστοιχος φορέας (πρόταση Β΄ επιπέδου–Τελική πρόταση Φορέα Χρηματοδότησης). Επιπλέον, ο ρόλος αυτός είναι αρμόδιος α) να καταχωρίζει τις ανακατανομές πιστώσεων στο σύστημα και β) να διενεργεί την αντιστοίχιση των έργων ΑΠΔΕ με Φορέα/Ειδ. Φορέα Απολογισμού ανά έτος, που αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την πληρωμή των δαπανών ΑΠΔΕ (για διευκρινίσεις για τον Ειδικό Φορέα Απολογισμού, βλ. Πίνακα 18).
9.2. Διαδικασία Χρηματοδότησης/Κατανομής έργων ΣΑ ΑΠΔΕ
Οι αποφάσεις χρηματοδότησης των Συλλογικών Αποφάσεων (ΣΑ) και κατανομής σε έργα και η αποστολή τους στην ΤτΕ εκδίδονται για το σύνολο του ΑΠΔΕ (Εθνικό και Συγχρηματοδοτούμενο σκέλος, Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας) μέσω του e-ΠΔΕ.
Για έργα ΚΛ ΕΠΑ, ΚΛ Φυσικών Καταστροφών, ΚΛ ΤΑΑ, έργα ΠΑΑ, ΤΕΒΑ καθώς και Λοιπά έργα ΑΠΔΕ, η υποβολή αιτημάτων χρηματοδότησης/κατανομής από Φορέα Υλοποίησης (ΦΥ) και Φορέα Χρηματοδότησης (ΦΧ) γίνονται εντός του e-ΠΔΕ από τους παρακάτω ρόλους:
- Χρήστης Φορέα Υλοποίησης: Ο συγκεκριμένος ρόλος αφορά στους φορείς υλοποίησης με πρόσβαση στις λειτουργίες για την κατάρτιση και την χρηματοδότηση έργων. Επισημαίνεται ότι ο ίδιος
ρόλος έχει και την αρμοδιότητα συμπλήρωσης και επικαιροποίησης των δεδομένων που αφορούν στις Νομικές Δεσμεύσεις (Νο.Δε.) κάθε έργου.
- Υπεύθυνος Χρηματοδοτήσεων: Αυτός ο ρόλος αφορά στους χρήστες των Φορέων Χρηματοδότησης που είναι υπεύθυνοι για την υποβολή αιτημάτων χρηματοδότησης/κατανομής. Ο ρόλος αποδίδεται σε επίπεδο Ειδικού Φορέα.
Επισημαίνεται ότι για έργα Προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται από τους δύο Κεντρικούς Λογαριασμούς (23/200850 και 23/201150) και υποστηρίζονται από τις εφαρμογές του ΟΠΣ ΕΣΠΑ, τα αιτήματα χρηματοδότησης/κατανομής υποβάλλονται από τις Διαχειριστικές Αρχές (ΕΠ ΕΣΠΑ, ΕΟΧ, κ.α.) και αποστέλλονται μέσω διεπαφής στο e-ΠΔΕ.
9.3. Διαδικασία Πληρωμής δαπανών ΑΠΔΕ
Η πληρωμή των δαπανών του ΑΠΔΕ πραγματοποιείται με την κατάρτιση εντολών πληρωμής και την εκτέλεση ηλεκτρονικών πληρωμών μέσω του e-ΠΔΕ με βάση την υπ’ αρ. 134453/23.12.15 (ΦΕΚ Β΄ 2857) ΚΥΑ «Ρυθμίσεις για τις πληρωμές των δαπανών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων– ΠΔΕ (Τροποποίηση και αντικατάσταση της υπ’ αριθ. 46274/26.09.2014 ΚΥΑ (ΦΕΚ Β΄ 2573)».
Η υποχρεωτικότητα της κατάρτισης εντολών πληρωμής και εκτέλεσης ηλεκτρονικών πληρωμών μέσω e-ΠΔΕ: α) διασφαλίζει πλήρη διαφάνεια, ταχύτητα, μείωση της γραφειοκρατίας και ομοιογένεια στις εν λόγω διαδικασίες μεταξύ των Φορέων και β) βελτιώνει την παρακολούθηση των δαπανών του ΑΠΔΕ μέσω της συγκέντρωσης βασικών πληροφοριών των πληρωμών εντός του e-ΠΔΕ. Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία (ν. 4270/2014), η εφαρμογή των ηλεκτρονικών πληρωμών δεν μεταβάλλει, κατά τα λοιπά, τη διαδικασία πληρωμών ούτε τα απαιτούμενα στοιχεία και στάδια ελέγχου.
Η διαδικασία πληρωμών των δαπανών του ΑΠΔΕ διενεργείται μέσω των παρακάτω ρόλων.
- Διαχειριστής Οφειλών: Αυτός ο ρόλος αφορά στους χρήστες των Φορέων Χρηματοδότησης, που είναι υπεύθυνοι για την ανάθεση Συλλογικών Αποφάσεων και Έργων στους Εισηγητές Εκκαθάρισης Δαπάνης και στους Υπευθύνους Λογαριασμού. Επίσης, έχουν την εποπτεία για την εισαγωγή όλων των απαιτούμενων στοιχείων στο σύστημα.
-Υπεύθυνος Διαχείρισης Ηλεκτρονικού Τιμολογίου (HT): Ο ρόλος αυτός αφορά στους χρήστες των Αναθετουσών Αρχών ΑΠΔΕ, που είναι υπεύθυνοι για την παραλαβή και δρομολόγηση ΗΤ μέσα από το e-ΠΔΕ. Με την ενεργοποίησή του, ο Υπεύθυνος Διαχείρισης ΗΤ έχει την ευθύνη παραλαβής, κατάταξης (ΣΑ, έργο, υποέργο, νομική δέσμευση) και εν τέλει δρομολόγησης των ΗΤ στον αρμόδιο Υπόλογο/Εισηγητή Εκκαθάρισης του έργου στο e-ΠΔΕ προς πληρωμή.
- Εισηγητής Εκκαθάρισης Δαπάνης: Ο ρόλος αυτός αφορά στους χρήστες των υπολόγων φορέων ΑΠΔΕ, που είναι υπεύθυνοι για την κατάρτιση εντολών πληρωμής μέσα από το e-ΠΔΕ, κατόπιν ελέγχου των οριστικών και πλήρων δικαιολογητικών, ώστε να διασφαλίζεται η νομιμότητα και κανονικότητα της δαπάνης.
Επισημαίνεται ότι για την κατάρτιση των εντολών πληρωμής μέσα από το e-ΠΔΕ, είναι απαραίτητη η καταχώριση των απαιτούμενων στοιχείων του αναδόχου/δικαιούχου, καθώς και η καταχώριση/διαχείριση των παραστατικών προς πληρωμή. Διευκρινίζεται ότι με την ενεργοποίησή του, ο Εισηγητής Εκκαθάρισης Δαπάνης έχει την ευθύνη καταχώρισης στο e-ΠΔΕ όλων των παραστατικών (τιμολογίων ή ισοδύναμων εγγράφων) τρέχοντος έτους, καθώς και όσων παραστατικών προηγουμένων ετών δεν έχουν ακόμη εξοφληθεί.
- Υπεύθυνος Λογαριασμού: Αυτός ο ρόλος αφορά στους χρήστες των υπολόγων φορέων ΑΠΔΕ, που εκτελούν τις ηλεκτρονικές πληρωμές (eps). Οι Υπεύθυνοι Λογαριασμών έργων του ΑΠΔΕ έχουν την ευθύνη της ορθής εκτέλεσης της ηλεκτρονικής πληρωμής.
Επισημαίνεται ότι αυστηρή σύσταση της ΔΔΕ είναι να ανατίθενται οι ρόλοι του «Εισηγητή Εκκαθάρισης Δαπάνης» και του «Υπευθύνου Λογαριασμού» σε διαφορετικούς χρήστες και σε κάθε περίπτωση, ο Υπεύθυνος Λογαριασμού να μην ταυτίζεται με τον τελικό υπογράφοντα της εντολής πληρωμής. Η πλήρης διάκριση μεταξύ των δύο αυτών ρόλων διασφαλίζει την πληρότητα του ελέγχου και την ποιότητα καταχώρισης/διαχείρισης των δικαιολογητικών, διευκολύνοντας, κατά συνέπεια, τη διαδικασία τόσο της κατάρτισης εντολών πληρωμής όσο και της εκτέλεσης των ηλεκτρονικών πληρωμών (eps). Ωστόσο, σε περιπτώσεις έλλειψης ανθρώπινου δυναμικού, δύναται οι δύο παραπάνω αναφερόμενοι ρόλοι να ανατεθούν στον ίδιο χρήστη, αρκεί να μην είναι ο τελικός υπογράφων της εντολής πληρωμής.
9.4. Γραφείο Υποστήριξης (HELPDESK)
Για την υποστήριξη όλων των εφαρμογών του e-ΠΔΕ, την παροχή διευκρινίσεων και την επίλυση τεχνικών ή άλλων προβλημάτων, υπάρχει η δυνατότητα υποβολής αιτήματος συμπληρώνοντας τη σχετική φόρμα στην επιλογή «Helpdesk e-ΠΔΕ» της αρχικής σελίδας της ηλεκτρονικής πύλης του e-ΠΔΕ (www.epde.gr).
Κεφάλαιο 10
Ενέργειες - Προθεσμίες
Οι προτάσεις για την ολοκλήρωση των αρχικών προγραμμάτων των φορέων για το ΠΔΕ 2025 θα πρέπει να αποσταλούν το αργότερο ένα μήνα μετά την έκδοση της παρούσας εγκυκλίου, προκειμένου το Πρόγραμμα να εκδοθεί στο σύνολο του έγκαιρα.
Οι προτάσεις, που θα διαμορφωθούν σύμφωνα με τα παραπάνω, υποβάλλονται στη ΔΔΕ υποχρεωτικά μέσω της ειδικής εφαρμογής ηλεκτρονικής υποβολής του e-ΠΔΕ (βλ. κεφ. 9.1). Μετά την επιτυχή υποβολή στην εφαρμογή και αφού υπογραφούν αρμοδίως οι προτάσεις, θα πρέπει να αποσταλούν ηλεκτρονικά μαζί με όλα τα συνοδευτικά έγγραφα στην ηλεκτρονική δ/νση protokollo@epde.gr και pde@minfin.gr.
Τα υποδείγματα σε επεξεργάσιμη μορφή είναι αναρτημένα στην ιστοσελίδα www.epde.gr.
Στον Πίνακα που ακολουθεί περιλαμβάνονται οι βασικές ενέργειες των φορέων που εμπλέκονται στη διαδικασία κατάρτισης του ΑΠΔΕ 2025, με τις προθεσμίες υλοποίησης τους.
| Ενέργειες φορέων | Ισχύς - Προθεσμία
|
| Ολοκλήρωση έκδοσης των αρχικών προγραμμάτων των φορέων για το ΑΠΔΕ 2025 (Πίνακες 1α και 1β του Παραρτήματος, βλ. Κεφ. 3.1.4 της παρούσας εγκυκλίου) | Ισχύς: Από 01.01.2025
Προθεσμία: Ένα μήνα μετά την έκδοση της παρούσας εγκυκλίου
|
| Άξονας μακροχρόνιων δεσμεύσεων (βλ. Κεφ. 4.1 της παρούσας εγκυκλίου) | Προθεσμία: Ένα μήνα μετά την έκδοση της παρούσας εγκυκλίου
|
| Διασφάλιση πόρων και μηχανισμών για την κάλυψη των εξόδων λειτουργίας και συντήρησης των έργων υποδομής του ΑΠΔΕ (βλ. Κεφ. 4.2) | Ισχύς: Από 30.03.2025
|
| Αποστολή στοιχείων εκτιμήσεων και προβλέψεων δαπανών ΑΠΔΕ (Πίνακες 10α και 10β του Παραρτήματος, βλ. Κεφ. 3.2.3) | Προθεσμία: Το 1ο δεκαήμερο της αρχής του επόμενου τριμήνου (δηλ. μέσα στις 10 πρώτες ημέρες του Απριλίου, του Ιουλίου και του Οκτωβρίου)
|
| Για έργα δανειοδοτούμενα από διεθνείς οικονομικούς οργανισμούς, αποστολή της έκθεσης υλοποίησης φυσικού αντικειμένου (Πίνακας 15 του Παραρτήματος, βλ. Κεφ. 5.11) | Προθεσμία: Ένα μήνα μετά την έκδοση της παρούσας εγκυκλίου
|
Αποστολή στοιχείων αποφάσεων
Δημοσιονομικών Διορθώσεων (Πίνακας 12, βλ.
5.18.1) | Προθεσμία: 1η εβδομάδα του Σεπτεμβρίου 2025
|
Παρακαλούνται όλοι οι αρμόδιοι φορείς για την αυστηρή τήρηση των παραπάνω οδηγιών και προθεσμιών έτσι ώστε με την ουσιαστική συμβολή τους έγκαιρα και σύμφωνα με τις υφιστάμενες δεσμεύσεις, να συμβάλλουν στην υλοποίηση του ΠΔΕ.
ΑΚΡΙΒΕΣ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ
Χρήστης Γραφείου Πρωτοκόλλου
Ο Αναπληρωτής Υπουργός
ΣΟΥΦΛΙΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ
Νικόλαος Παπαθανάσης
ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΔΕΚΤΩΝ
(με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο)
- Βουλή των Ελλήνων
- Προεδρία της Κυβέρνησης
- Γραφεία Υπουργών και Υφυπουργών
- Περιφέρειες (Γραφεία Περιφερειαρχών)
- Γραφεία Γενικών και Ειδικών Γραμματέων
- Γραφεία Υπηρεσιακών Γραμματέων
- Γενικές Δ/νσεις Οικονομικού Υπουργείων
- Δ/νσεις Αναπτυξιακού Προγραμματισμού Περιφερειών
- Ειδικές Υπηρεσίες Διαχείρισης Επιχειρησιακών Προγραμμάτων
- Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ΓΛΚ, Γεν. Δ/νση Δημοσιονομικής Πολιτικής και Προϋπολογισμού
- Τράπεζα της Ελλάδος, Τμήμα Σχέσεων με το Δημόσιο
ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΔΙΑΝΟΜΗ
- Γραφείο Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών
- Γραφείο Αναπληρωτή Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών
- Γραφείο Γενικής Γραμματέως Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης
- Γενική Διεύθυνση Δημοσίων Επενδύσεων
- Διεύθυνση Δημοσίων Επενδύσεων
- Διεύθυνση Διαχείρισης Εθνικού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ